Dach płaski źle nam się kojarzy, chociaż w innych krajach jest popularnym zwieńczeniem nowoczesnego domu. Może warto więc zmienić swoje nastawienie, gdyż takie rozwiązanie ma kilka istotnych zalet.
Tak naprawdę, dachy płaskie wcale takie nie są. Spadek połaci ma być nie mniejszy niż 3°, zazwyczaj wynosi do 11°. Spadki mogą być skierowane na zewnątrz lub do wewnątrz budynku. Im są mniejsze, tym lepsze izolacje przeciwwodne należy zastosować. Deszczówka spływa szybciej przy większym spadku, mniej groźny jest też wtedy zalegający śnieg i woda, która powstaje, gdy ten się rozpuszcza.
Dach płaski to jednocześnie dach i strop, stąd nazwa stropodach. Stropodachy pojawiają się często w projektach domów nowoczesnych, coraz chętniej wybieranych przez inwestorów. Mają kilka zalet: w przeciwieństwie do skośnych pozwalają na zagospodarowanie całej powierzchni górnej kondygnacji, a jeśli działka jest zbyt mała, na płaskim dachu można urządzić ogród. W zależności od konstrukcji stropodachy dzieli się na wentylowane i niewentylowane.
To najpopularniejszy dach płaski, trochę podobny do dachu skośnego o bardzo małym spadku. Elementem nośnym jest strop. Na nim opiera się konstrukcja nośna pokrycia, którą najczęściej wykonuje się z elementów drewnianych - wiązarów lub prefabrykowanych kratownic, ewentualnie z metalowych kształtowników. Warstwę spadkową robi się z materiałów drewnopochodnych - płyt OSB, sklejki.
Pokryciem może być wyłącznie materiał o wysokiej szczelności - przeważnie jest to papa bitumiczna układana wielowarstwowo. W tym rozwiązaniu między pokryciem a ułożonym na stropie ociepleniem pozostawia się pustkę. Wilgoć, która się tam pojawi, jest odprowadzana przez otwory wentylacyjne w ściankach kolankowych (to zewnętrzne ściany między stropem a połacią).
Trzeba pamiętać o zabezpieczeniu tych otworów siatką, która uniemożliwi ptakom dostanie się na poddasze. Układane na stropie ocieplenie to styropian lub wełna mineralna, pod nim powinna być paroizolacja. Wodę opadową odprowadza się z dachów płaskich grawitacyjnie lub podciśnieniowo, choć ta opcja jest w polskich domach jednorodzinnych w zasadzie niespotykana. W najpopularniejszym wariancie deszczówkę odprowadza się przepustami w attyce, potem zewnętrznymi rurami spustowymi.
Jest zwykle bardziej płaski niż wariant wentylowany, a jego budowa różni się zasadniczo od pozostałych konstrukcji dachowych. Nie ma tu ani wiązarów, ani pustki, dachem jest po prostu strop w postaci żelbetowej płyty nośnej. Wszystkie warstwy (konstrukcja, termoizolacja, izolacja przeciwwodna) ściśle do siebie przylegają. Potrzebny spadek kształtuje się przez wylanie (na paroizolacji) warstwy spadkowej z betonu, ewentualnie układając na podsypce piaskowej bądź keramzytowej płytę żelbetową.
Stropodachy niewentylowane ociepla się styropianem (minimum dach/podłoga) lub wełną w postaci płyt. Można również użyć twardych płyt z pianki poliuretanowej pokrytych z jednej strony papą, z drugiej paroizolacją. Stropodach niewentylowany jest łatwy w wykonaniu, ale ma poważną wadę. Para wodna z domu może zbierać się pod pokryciem i powodować jego zawilgocenie. Żeby temu zapobiec, warstwa podkładowa pod pokrycie może mieć niewielkie kanaliki, przebiegające zgodnie ze spadkiem dachu. Taki wariant to tzw. stropodach niewentylowany przewietrzany.
Stropodachy niewentylowane wykonuje się również w odwróconym układzie warstw. W wersji tradycyjnej pokrycie z papy jest narażone np. na duże wahania temperatury czy uszkodzenia mechaniczne. W dachu "odwróconym" na stropie z ukształtowanym spadkiem układa się najpierw izolację przeciwwodną (dwie warstwy papy termozgrzewalnej), a na niej ocieplenie odporne na trwałe zawilgocenie (polistyren ekstrudowany). Na nim rozkłada się geowłókninę, na którą idzie warstwa dociskowa, np. posypka żwirowa. Woda opadowa odbierana jest przez system odwadniający znad ocieplenia i spod niego. Na takim dachu można nawet założyć ogród.
Redaktor: Janusz Werner
fot. otwierająca: sanremo-domains / pixabay.com
4
