Jak wentylować i uszczelnić dach płaski? Różnice między dachem wentylowanym a niewentylowanym

Jak wentylować i uszczelnić dach płaski? Różnice między dachem wentylowanym a niewentylowanym

Dachy płaskie w ostatnich latach wracają do łask i są coraz częściej projektowane jako zwieńczenie budynków o prostej, minimalistycznej architekturze. Mają one inny układ warstw niż skośne i najważniejsze jest w ich przypadku zastosowanie szczelnej izolacji przeciwwodnej. Wyjaśniamy czy się różni dach wentylowany od niewentylowanego, i jaką papę wybrać na dach płaski.

Streszczenie artykułu
Dachy płaskie, zwane stropodachami, były popularne w Polsce w latach 70., szczególnie w domach-kostkach. Obecnie wracają do łask dzięki swojej estetyce, która dobrze komponuje się z nowoczesną architekturą nawiązującą do modernizmu. Dachy płaskie oferują większą swobodę projektowania budynków oraz możliwość zagospodarowania najwyższej kondygnacji, np. poprzez stworzenie tarasu lub zielonego dachu. Wymagają jednak starannej izolacji i efektywnego systemu odprowadzania wody, gdyż deszczówka spływa z nich wolniej niż z dachów spadzistych. Istnieją dwa rodzaje dachów płaskich: wentylowane, które mają pustkę wentylacyjną chroniącą przed wilgocią, oraz niewentylowane, gdzie warstwy przylegają do siebie, a izolacja wodna jest szczególnie ważna.

W przypadku dachu płaskiego największym wyzwaniem jest deszczówka i woda z zalegającego śniegu, która nie spływa tak szybko, jak z dachu skośnego. Dlatego konieczne jest wykonanie bardzo szczelnej hydroizolacji. Konieczne jest też wyposażenie stropodachu w skuteczny system odprowadzania wody. Najczęściej tworzą go przepusty w attyce i zewnętrzne rury spustowe. Już podczas eksploatacji trzeba natomiast pamiętać o regularnym usuwaniu śniegu z dachu.

Jaka papa na dach płaski?

Papa jest też standardowym pokryciem dachów płaskich, które - wbrew nazwie - też mają spadek, tyle że niewielki, z reguły od 3 do 11%. Jest on niezbędny, aby umożliwić odprowadzanie deszczówki oraz wody z rozpuszczonego śniegu. Spadek (lub spadki) może być skierowany na zewnątrz lub do wewnątrz budynku. Im jest mniejszy spadek, tym hydroizolacja dachu płaskiego musi być skuteczniejsza.

Dobrym wyborem na dach płaski są papy bitumiczne modyfikowane polimerami (np. SBS), które charakteryzują się zwiększoną elastycznością podczas mrozów oraz odpornością na pękanie przy dużych wahaniach temperatur, co ma bezpośredni wpływ na trwałość całego pokrycia. Istotna jest też w przypadku dachów płaskich technologia łączenia pasów - zgrzewanie tworzy jednolitą, ciągłą powłokę bez newralgicznych punktów, w których mogłyby powstawać nieszczelności. 

Papa jest szczelna i odporna na promieniowanie UV. Obecnie stosuje się ją najczęściej na dachach płaskich oraz podczas remontów.
Papa jest szczelna i odporna na promieniowanie UV. Obecnie stosuje się ją najczęściej na dachach płaskich oraz podczas remontów, fot. swisspor

Warto zadbać o to, by poszczególne warstwy dachów płaskich (o których poniżej) - od izolacji termicznej, przez paroizolację, po pokrycie - były ze sobą kompatybilne. Zastosowanie elementów systemowych na dach płaski od jednego producenta ogranicza ryzyko błędów wykonawczych wynikających z łączenia materiałów o różnej specyfikacji, co przekłada się na dłuższą żywotność dachu i mniejsze ryzyko usterek. 

Warstwy dachu płaskiego są różne, w zależności od tego, czy jest on wentylowany czy niewentylowany. 

Dach płaski wentylowany - jak jest zbudowany?

Dach wentylowany przypomina dach skośny o bardzo małym spadku. Elementem nośnym jest tu strop, na którym opiera się konstrukcja nośna pokrycia - najczęściej wykonana z elementów drewnianych (wiązarów lub prefabrykowanych kratownic), rzadziej z kształtowników metalowych. Warstwę spadkową formuje się z materiałów drewnopochodnych, takich jak płyty OSB czy sklejka.

Stropodach wentylowany - schemat
Stropodach wentylowany - schemat warstw

Nazwa konstrukcji dach wentylowany bierze się stąd, że pomiędzy stropem a pokryciem znajduje się pustka, umożliwiająca odprowadzenie (wentylowanie) gromadzącej się tam wilgoci. Niezbędne do tego są otwory wentylacyjne w ściankach kolankowych (należy je zabezpieczyć siatką, aby do środka nie dostały się ptaki). 

Jako pokrycie na dach płaski wentylowany stosuje się wyłącznie materiały o wysokiej szczelności - zwykle wielowarstwową papę bitumiczną. I jak wspomnieliśmy charakterystyczną cechą tego rozwiązania jest pustka pozostawiona między pokryciem a ociepleniem ułożonym na stropie. 

Uwaga! Jeżeli do zaizolowania posłuży wełna, warto rozłożyć na niej folię. Uchroni ona ocieplenie przed ściekającą wodą, która może się pojawić w wyniku powstania nieszczelności w pokryciu dachowym.

Przeczytaj
Może cię zainteresować
Dowiedz się więcej
Zobacz więcej Zobacz mniej

Dach płaski niewentylowany

Stropodach niewentylowany - schemat
Stropodach niewentylowany - schemat warstw

Dach płaski niewentylowany ma zwykle mniejszy spadek niż wentylowany i pozbawiony jest wiązarów oraz szczeliny powietrznej, a wszystkie kolejne warstwy - konstrukcyjna, czyli żelbetowa płyty nośna, termoizolacyjna i przeciwwodna - przylegają bezpośrednio do siebie. Spadek na dachu niewentylowanym uzyskuje się przez wylanie betonowej warstwy spadkowej albo poprzez ukształtowanie spadku w samej termoizolacji (płyty można docinać samodzielnie lub kupić gotowe, z uformowanym już spadkiem). Ostatnia warstwa dachu niewentylowanego to pokrycie dachowe, zazwyczaj papa układana wielowarstwowo.

Czym ocieplać dach płaski niewentylowany?

Do ocieplenia dachów płaski niewentylowanych wykorzystuje się:

  • styropian dachowy/podłogowy,
  • płyty z wełny mineralnej,
  • twarde płyty z pianki poliuretanowej, fabrycznie pokryte z jednej strony papą, a z drugiej - warstwą paroizolacyjną.

Dach płaski odwrócony

Dach niewentylowany można też wykonać w układzie odwróconym. W tradycyjnym układzie warstw dachów płaskich pokrycie z papy lub membrany jest bowiem narażone na duże wahania temperatury i uszkodzenia mechaniczne. Dach odwrócony eliminuje ten problem - na stropie z ukształtowanym spadkiem układa się najpierw izolację przeciwwodną, a dopiero na niej ocieplenie odporne na trwałe zawilgocenie (polistyren ekstrudowany XPS lub styropian o obniżonej nasiąkliwości). Kolejną warstwą w dachu odwróconym jest geowłóknina, przykryta warstwą dociskową – np. posypką żwirową. Wodę opadową odprowadza system odwadniający działający zarówno znad, jak i spod warstwy ocieplenia.

Dach płaski odwrócony może pełnić dodatkowo funkcję tarasu lub ogrodu (zielony dach). Ostatnią warstwę stanowi wówczas żyzna ziemia. 

FAQ Pytania i odpowiedzi
  • Czym były dachy płaskie i kiedy były popularne w Polsce?

    Dachy płaskie, zwane stropodachami, dominowały w polskim krajobrazie w latach 70., stanowiąc typowe zwieńczenie domów-kostek.
  • Dlaczego dachy płaskie zaczynają wracać do łask?

    Dachy płaskie wracają do łask, ponieważ dobrze prezentują się na budynkach o nowoczesnej architekturze, nawiązującej do modernizmu.
  • Jakie są zalety dachów płaskich w porównaniu do dachów spadzistych?

    Dachy płaskie dają większą swobodę w projektowaniu kształtu budynku i umożliwiają zagospodarowanie najwyższej kondygnacji, np. poprzez stworzenie tarasu lub zielonego dachu.
  • Jakie problemy mogą wystąpić przy konstrukcji dachu płaskiego i jak można im zapobiec?

    Ze względu na wolniejsze spływanie wody deszczowej, dachy płaskie wymagają starannej izolacji oraz skutecznego systemu odprowadzania wody. Niezbędne jest również regularne usuwanie śniegu podczas eksploatacji.
  • Na jakie rodzaje dzielą się dachy płaskie i czym się różnią?

    Dachy płaskie dzielą się na wentylowane i niewentylowane. Wentylowane posiadają pustkę wentylacyjną, która chroni przed wilgocią, natomiast w dachach niewentylowanych warstwy ściśle do siebie przylegają, a wentylacja nie jest stosowana.
  • Czytaj więcej Czytaj mniej
Chcesz częściej widzieć nasze artykuły w Google? Dodaj BudujemyDom.pl do ulubionych źródeł
Norbert Skupiński
Norbert Skupiński
Z mediami jestem związany od 20 lat. Bardzo lubię pisać i redagować, starając się dopasować przekaz do konkretnej grupy odbiorców. W AVT Korporacja pracuję od dekady. Początkowo zajmowałem się infrastrukturą sportową, potem budownictwem - w miesięczniku „Budujemy Dom” i w tematycznych dodatkach specjalnych. Moją największą pasją jest zwiedzanie bliższych i dalszych miejsc, o których piszę na swoim blogu podróżniczym. Poza tym interesuję się tematyką międzynarodową i geografią polityczną. W wolnych chwilach jeżdżę na rowerze, pływam i gram w koszykówkę.
Komentarze

Najnowsze artykuły
Czytaj tak, jak lubisz
W wersji cyfrowej lub papierowej
Moduł czytaj tak jak lubisz