Ile kosztuje ogrzewanie pompą ciepła w 2026 r.? Ten sam dom, a rachunek może być dwa razy wyższy

Ile kosztuje ogrzewanie pompą ciepła w 2026 r.? Ten sam dom, a rachunek może być dwa razy wyższy
Powietrzna pompa ciepła zwykle okazuje się najrozsądniejszym wyborem, gdy zestawimy spodziewane koszty eksploatacji oraz koszt inwestycji, fot. Galmet

Obecnie już chyba wszyscy wiedzą, że pompy ciepła są bezobsługowe, a więc wygodne w użytkowaniu. Ponadto są przyjazne dla środowiska, gdyż ich praca nie wiąże się z emisją spalin i dymu. Jednak czy ogrzewanie pompą jest opłacalne przy wysokich cenach prądu? Ponadto, ile kosztuje sama pompa ciepła i czy inwestycja jest opłacalna? Wyjaśniamy te wątpliwości, pokazując zarówno mocne, jak i słabe strony pomp ciepła.

Posłuchaj artykułu

00:00 / 00:00

Samo podanie jednej sumy, a nawet dość szerokiego zakresu rocznych kosztów ogrzewania pompą ciepła to zdecydowanie zbyt mało. Niczego bowiem nie wyjaśnia. To trochę tak, jakby zapytać ile samochód pali na 100 km. Ale jaki samochód? Z jakim silnikiem, w jakich warunkach? Jeżeli nie określimy parametrów, to niemal każda odpowiedź będzie równie dobra. Uprzedzając nieco przedstawione w dalszej części tekstu obliczenia, ogrzewanie tak samo ocieplonego domu 150 m2 , za pomocą dokładnie tej samej pompy ciepła może kosztować w ciągu roku od niespełna 2500 zł do 5500 zł. Czyli mamy przeszło dwukrotną różnicę, w zależności od takich czynników jak rodzaj wewnętrznej instalacji grzewczej (ogrzewanie podłogowe lub typowe grzejniki ścienne) oraz wykorzystywana taryfa za prąd. Jednak czynników zmieniających wysokość rachunków za ogrzewanie pompą może być zdecydowanie więcej. Doskonale wiedzą o tym promujący pompy producenci i sprzedawcy i niekiedy sprytnie manipulują danymi. Dlatego trzeba naprawdę ostrożnie i niezwykle wnikliwie podchodzić do danych przedstawianych nie tylko w reklamach i katalogach, ale również w konkretnych ofertach sprzedaży pomp.

Ile kosztuje ogrzewanie pompą ciepła w 2026 roku?

Żeby wyznaczanie rocznych kosztów ogrzewania pompą ciepła miało jakikolwiek sens, trzeba przynajmniej w przybliżeniu znać:

  • wielkość budynku;
  • jego zapotrzebowanie na ciepło, uzależnione od jakości ocieplenia, izolacyjności okien, ilości zużywanej c.w.u.;
  • charakterystykę instalacji grzewczej (czy wyposażono go w grzejniki, czy w ogrzewanie podłogowe);
  • cenę zużywanej energii elektrycznej, w zależności od taryfy, ewentualnie również tego czy mamy panele PV;
  • cechy samej pompy, przede wszystkim wartości współczynników COP i SCOP oraz faktycznie osiąganej mocy.

Jak widać, parametrów jest bardzo dużo, jednak rzetelne podejście wymaga precyzji. Żeby ułatwić zrozumienie w czym rzecz, przygotowaliśmy cztery warianty kosztów ogrzewania budynku pompą ciepła o tej samej wielkości oraz zapotrzebowaniu na ciepło. To dom dość typowy w polskich warunkach. Zakładamy, że ma 150 m2 powierzchni ogrzewanej. Jego roczne zapotrzebowanie na ciepło do ogrzewania pomieszczeń i przygotowywanie c.w.u. wynosi 100 kWh/m2. To taki polski średniak - budynek już przyzwoicie ocieplony, jednak raczej według standardów sprzed dekady, któremu sporo brakuje do nowych domów, wznoszonych już zgodnie z wymogami WT 2021.

Zakładamy przy tym dwa warianty budowy instalacji grzewczej. Jeden to ogrzewanie podłogowe, przy którym średni współczynnik sprawności pompy SCOP wynosi 4. Drugi to typowe grzejniki ścienne, co powoduje obniżenie wartości SCOP do 3. Oczywiście, to pewne uproszczenie, jednak pozwalające pokazać, jak duży jest wpływ wewnętrznej instalacji grzewczej oraz lepszej lub gorszej sprawności samej pompy na wysokość rachunków. Przecież tak naprawdę, gdy pytamy o koszty użytkowania pompy ciepła, to zawsze powinniśmy doprecyzowywać o jaką dokładnie pompę chodzi i w jakim budynku będzie ona funkcjonować.

Wreszcie, mamy kwestie ceny prądu zużywanego przez pompę. Nawet jeżeli wykorzystujemy tylko energię z sieci, to w podstawowej taryfie, gdzie cena za 1 kWh jest taka sama przez całą dobę, stawka wynosi obecnie ok. 1,10 zł/kWh po uwzględnieniu opłat dystrybucyjnych i stałych. Natomiast prąd w tzw. II taryfie (czyli głównie w nocy) jest sporo tańszy, odpowiednio ok. 0,65 zł/kWh. Jednak uczciwość porównania wymaga tu zrobienia bardzo ważnego zastrzeżenia. W takich taryfach (G12, G12W) prąd jest wprawdzie wyraźnie tańszy przez część doby, jednak w pozostałych okresach, czyli przez większość dnia, kosztuje więcej niż w całodobowej taryfie podstawowej. Należałoby więc także wziąć pod uwagę ile w konkretnym gospodarstwie domowym zużywa się prądu również w czasie obowiązywania tych niekorzystnych stawek. Ponadto, pompy powietrzne charakteryzuje silna zależność osiąganej sprawności oraz uzyskiwanej mocy, od temperatury powietrza zewnętrznego. Działanie gównie w nocy, gdy prąd jest tańszy oznacza osiąganie niższej sprawności i niższej mocy. Rachunek nie jest więc tak jednoznaczny, jak mógłby się wydawać na pierwszy rzut oka.

Z tych wszystkich względów symulację kosztów ogrzewania pompą zawsze trzeba przeprowadzać bazując na jak najbardziej konkretnych danych. Dlatego jeszcze raz podkreślamy, że nasza analiza to tylko cztery wybrane dość charakterystyczne przykłady. Jednak wynika z niej jasno, że nawet w budynku o identycznej wielkości oraz standardzie ocieplenia i zapotrzebowaniu na ciepło roczny koszt ogrzewania pompą może różnić się przeszło dwukrotnie. Przy czym jako zmienne uwzględnialiśmy tylko kilka czynników.

Koszty ogrzewania domu pompą ciepła w czterech wariantach

Parametry domu: powierzchnia ogrzewana: 150 m2, standard energetyczny: 100 kWh/m2, roczne zapotrzebowanie na ciepło: 15 000 kWh/rok

Sposób ogrzewania Ogrzewanie podłogowe, tylko I taryfa Grzejniki ścienne, tylko I taryfa Ogrzewanie podłogowe, tylko II taryfa Grzejniki ścienne, tylko II taryfa
SCOP pompy ciepła 4 3 4 3
Roczne zużycie prądu przy pompie 3750 [kWh] 5000 [kWh] 3750 [kWh] 5000 [kWh]
Cena jednostkowa prądu 1,1 zł/kWh 1,1 zł/kWh 0,65 zł/kWh 0,65 zł/kWh
Roczny koszt prądu przy pompie ciepła 4125 zł 5500 zł 2438 zł 3250 zł

Roczny koszt ogrzewania pompą ciepła:

  • Grzejniki ścienne, tylko II taryfa (SCOP 3, prąd 0,65 zł/kWh) - 3250 zł
  • Ogrzewanie podłogowe, tylko II taryfa (SCOP 4, prąd 0,65 zł/kWh) - 2438 zł
  • Grzejniki ścienne, tylko I taryfa (SCOP 3, prąd 1,10 zł/kWh) - 5500 zł
  • Ogrzewanie podłogowe, tylko I taryfa (SCOP 4, prąd 1,10 zł/kWh) - 4125 zł
Jakość pompy ciepła ma ogromne znaczenie dla przyszłych kosztów eksploatacji. Różnice w ich sprawności są o wiele większe niż w przypadku kotłów.
Jakość pompy ciepła ma ogromne znaczenie dla przyszłych kosztów eksploatacji. Różnice w ich sprawności są o wiele większe niż w przypadku kotłów, fot.  VIESSMANN

Rachunek ekonomiczny może zostać zupełnie wywrócony do góry nogami chociażby przez obecność instalacji z panelami PV. Jeżeli pokryje ona połowę zapotrzebowania na prąd, to oszczędności będą niebagatelne. Ponadto zupełnie inaczej będzie przedstawiała się kwestia opłacalności poszczególnych taryf. Warto jeszcze dodać, że wartość rocznego zapotrzebowania na energię 100 kWh/m2 jest bardzo wygodna do wszelkich porównań. Łatwo ją wykorzystywać to oszacowania kosztów eksploatacji budynków o innym standardzie ocieplenia. W zupełnie nowych domach zapotrzebowanie na energię może być w przybliżeniu dwukrotnie niższe (50-60 kWh/m2 ), natomiast w tych liczących sobie ok. 20 lat wynosi ok. 150 kWh/m2.

Ile kosztuje pompa ciepła w 2026 roku?

Pisanie o cenach pomp ciepła bardzo utrudnia już samo ich zróżnicowanie. Pompa typu powietrze/woda o mocy nominalnej 10 kW może kosztować ok. 10 000 zł, ale równie dobrze i ponad 30 0000 zł. Dlatego najwięcej sensu ma opisywanie pewnych tendencji, podawanie cen minimalnych oraz ich typowego zakresu. Bardzo ważne jest przy tym zrozumienie, jakie są źródła takiego zróżnicowania. Koniecznie trzeba też podkreślić, że ceny samych pomp ciepła to jedno, natomiast koszty liczone wraz z ich montażem oraz kosztem niezbędnych instalacji to już zupełnie coś innego. Dlatego, chociaż wspomnianą pompę powietrzną 10 kW kupimy już za 10 000 do 20 000 zł, to cena wraz z montażem oraz niezbędnymi elementami instalacji wzrośnie do 30 000-40 000 zł. Jeżeli zechcemy zaś założyć pompę gruntową to będziemy musieli liczyć się z całkowitymi wydatkami na poziomie przynajmniej 60 000 do 90 000 zł. Po pierwsze, już same urządzenia są wyraźnie droższe od modeli powietrznych. Po drugie, każda pompa gruntowa wymaga wykonania instalacji po stronie źródła dolnego. Kolektory poziome, chociaż wymagają zajęcia większego obszaru są tańsze niż odwierty. Koszt tych ostatnich może być bardzo wysoki, jeżeli warunki gruntowe są trudne.

Jakie można dostać dotacje na pompę ciepła?

Na jakie zaś dotacje i ulgi przy pompa ciepła możemy liczyć? Najbardziej znanym ogólnokrajowym programem wsparcia jest „Czyste Powietrze”. Zasady przyznawania wsparcia są bardzo złożone i dotyczą tylko remontowanych domów. Wysokość wsparcia jest zaś niezwykle zróżnicowana, uzależniona od poziomu dochodów wnioskodawcy, standardu energetycznego budynku oraz rodzaju pompy ciepła. W związku z tym maksymalne progi dofinansowania do pomp ciepła wynoszą od nieco ponad 22 000 zł do nawet 85 500 zł.

O wiele mniej znany jest program „Moje Ciepło” (mojecieplo.gov.pl). To system dopłat do pomp ciepła, adresowany do właścicieli nowych domów. Tu możliwa maksymalna kwota dotacji jest o wiele niższa i wynosi od 7000 zł (pompy powietrzne) do 21 000 zł (pompy gruntowe).

Wreszcie jest jeszcze podatkowa ulga termomodernizacyjna, w ramach której możliwe jest odliczenie od podstawy opodatkowania wydatków poniesionych na zakup pompy ciepła. To jednak zupełnie inny mechanizm niż dotacja. Umożliwia bowiem jedynie obniżenie płaconego podatku dochodowego oraz ewentualne unikniecie „wpadnięcia” w wyższy próg podatkowy.

Jakie pompy ciepła kupują Polacy?

Na to ile i jakich pomp ciepła sprzedaje się w naszym kraju warto spojrzeć z szerszej, obejmującej wiele lat perspektywy. Jeżeli przyjrzymy się danym z kilkunastu lat, to trudno nie zauważyć, że jeszcze 10 lat temu (w 2016 r.) ten rynek by bardzo mały. Pompy ciepła były czymś raczej dla pasjonatów - zarówno po stronie klientów, jak i samych instalatorów. Natomiast od 2018 r. zaczął się okres niezwykle dynamicznego wzrostu. Głównym motorem napędzającym sprzedaż były przy tym pompy typu powietrze/woda. Ich sprzedaż praktycznie podwajała się każdego roku.

Absolutnym szczytem okazał się być rok 2022, kiedy to w obliczu wojny za naszą wschodnią granicą, niedoborów paliw oraz kłopotów z ich dostępnością sprzedaż pomp ciepła po prostu wystrzeliła. Już w kolejnym roku (2023) spadła, lecz nadal była nienormalnie wysoka. Dopiero lata 2024-2025 przyniosły bardzo wyraźny spadek. Można się przy tym zastanawiać, czy sprzedawcy pomp mają w pełni rację nazywając ten okres ciężkim kryzysem. Można go przecież postrzegać jako przynajmniej w pewnym stopniu uzasadnioną korektę. W latach 2022-2023 rynek został przecież zupełnie nienormalnie nasycony ogromną liczbą pomp. Pierwsze półrocze 2026 r. przyniosło już za to wzrost sprzedaży pomp ciepła, zobaczymy czy okaże się on trwały. Warto zwrócić uwagę również na spadek popularności pomp służących tylko do przygotowywania c.w.u. Kiedyś, gdy popularność pomp służących do ogrzewania budynku była relatywnie niewielka, stanowiły one bardzo ważny segment rynku. Natomiast od kilku lat ich sprzedaż szybko spada.

Chcesz częściej widzieć nasze artykuły w Google? Dodaj BudujemyDom.pl do ulubionych źródeł
Jarosław Antkiewicz
Jarosław Antkiewicz
Człowiek wielu zawodów, instalator z powołania i życiowej pasji. Od kilkunastu lat związany z miesięcznikiem i portalem „Budujemy Dom”. W swojej pracy najbardziej lubi znajdywać proste i praktyczne rozwiązania skomplikowanych problemów. W szczególności propaguje racjonalne podejście do zużycia energii oraz zdrowy rozsądek we wszystkich tematach związanych z budownictwem. W wolnych chwilach, o ile nie udoskonala czegoś we własnym domu i jego otoczeniu, uwielbia gotować albo przywracać świetność klasycznym rowerom.
Komentarze

Najnowsze artykuły
Czytaj tak, jak lubisz
W wersji cyfrowej lub papierowej
Moduł czytaj tak jak lubisz