Pompy i hydrofory w domu - jak dobrać pompę do studni i ścieków
Pompy i hydrofory w domu - jak dobrać pompę do studni i ścieków
W wielu jeszcze rejonach Polski brak instalacji wodociągowych i kanalizacyjnych zmusza do budowy własnych ujęć wody i samodzielnego odprowadzania ścieków. Konieczne wtedy staje się stosowanie specjalnych urządzeń pompowych (zarówno pomp, jak i hydroforów), innych do wody czystej i innych do brudnej i ścieków.
W zależności od medium, jakie będzie tymi pompami przetłaczane: woda pitna, deszczowa czy ścieki bytowe, różnią się konstrukcją i materiałem, z jakiego są wykonane.
Na naszym rynku dostępne są pompy: ręczne (wyporowe) i elektryczne (wirowe). Pompy wyporowe to znane od dawna abisynki, w których elementem roboczym jest tłok lub membrana. Przeznaczone są tylko do czerpania wody ze studni. Zdecydowanie jednak częściej stosowane są pompy wirowe o napędzie elektrycznym.
Pompy takie umożliwiają pobieranie wody ze studni przydomowej, kiedy posesja leży na terenie nieuzbrojonym w sieć wodociągową.
Pompę dobieramy w zależności od typu studni
Wodę ze studni kopanej, głębokości kilku metrów, można czerpać za pomocą pompy odśrodkowej o osi poziomej, umieszczonej w wydzielonym pomieszczeniu (np. w piwnicy) i wyposażonej w rurociąg ssący, zapuszczony do studni i zakończony koszem ssawnym. Na rynku można spotkać tego typu pompy samozasysające i starszej konstrukcji wymagające zalewania wodą przed ich uruchomieniem.
Pompa samozasysająca umożliwia pobór wody ze studni
W zależności od mocowania są stacjonarne (mocowane do fundamentu i łączone z instalacją rurową na sztywno) oraz przenośne wyposażone w uchwyt i ustawiane swobodnie na podstawie. Pompy przenośne łączy się z instalacją za pomocą przewodów elastycznych (węży).
Niezależnie od zabudowy każda z pomp powinna być wyposażona w zawory odcinające na przewodzie ssawnym i tłocznym, a na przewodzie tłocznym dodatkowo w zawór zwrotny.
Mając studnię wierconą, w której zwierciadło wody znajduje się płytko pod powierzchnią terenu, można również wykorzystać pompę odśrodkową o osi poziomej. Kryterium w tym przypadku stanowi różnica wysokości między lustrem wody w studni, a króćcem ssawnym pompy. Należy przy tym pamiętać, że w czasie poboru wody zwierciadło to się obniża, stąd należy wziąć pod uwagę jego minimalny poziom.
Różnica ta, zwana dopuszczalną wysokością ssania, dla różnych pomp może wynosić od 3 do 8 m. Jeśli mamy pewność, że zwierciadło wody w studni nie obniży się poniżej tej wartości, można użyć pompy o osi poziomej. Przekroczenie bowiem dopuszczalnej wysokości ssania spowoduje przerwanie strumienia cieczy i w konsekwencji tzw. pracę pompy na suchobiegu, co bardzo niekorzystnie wpływa na trwałość pompy.
Innym szkodliwym zjawiskiem jest kawitacja. Polega ona na gwałtownym parowaniu wody w niskiej temperaturze wskutek podciśnienia w rurociągu ssawnym. Wydzielające się przy tym pęcherzyki pary w szybkim tempie niszczą materiał rurociągu, obudowy pompy oraz wirnika.
Jeśli jednak lustro wody w studni wierconej występuje zbyt głęboko, stosuje się wtedy pompę głębinową. Jest to pompa o specjalnej konstrukcji z wodoszczelnym silnikiem, którą umieszcza się w studni poniżej minimalnego poziomu zwierciadła wody. Ponad pompą powinien pozostawać przynajmniej jeden metr wody.
Korpus pompy stanowi tuleja stalowa, mosiężna lub żeliwna - z materiałów odpornych na korozję. Najniżej w tulei znajduje się silnik elektryczny, potem część ssawna z sitem wlotowym, wirniki i zawór zwrotny. Prąd doprowadzany jest do pompy za pomocą kabla, biegnącego od tablicy rozdzielczej. Silnik pompy ma zabezpieczenie przed brakiem fazy, przeciążeniem, spadkiem napięcia w sieci oraz suchobiegiem.
Ważne: Pompa głębinowa pracuje zawsze jako zatopiona, nie występuje problem wysokości ssania i kawitacji. Jest zatem ona pewniejsza w eksploatacji niż pompa o osi poziomej, jednak jest od niej droższa przy porównywalnej wydajności.
Budowa pompy głębinowej (fot. Grundfos)
Formalności przy własnym ujęciu wody
Pobór wody podziemnej na potrzeby własnego gospodarstwa domowego w ilości nieprzekraczającej 5 m³ na dobę jest traktowany jako zwykłe korzystanie z wód i nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Warunkiem jest, aby ujęcie nie sięgało głębiej niż 30 m. Głębsze wiercenie to już robota geologiczna, do której trzeba przygotować projekt i zgłosić go organowi administracji geologicznej.
Sama obudowa ujęcia nie wymaga pozwolenia na budowę, ale lokalizacja studni jest ściśle ograniczona przepisami techniczno-budowlanymi. Zachować trzeba co najmniej 5 m od granicy działki, 7,5 m od osi rowu przydrożnego, 15 m od szczelnego zbiornika na nieczystości ciekłe i kompostownika oraz 30 m od najbliższego przewodu rozsączającego przydomowej oczyszczalni ścieków. Odległości te warto sprawdzić przed wyborem miejsca, bo studni raz odwierconej nie da się przesunąć.
Wodę z nowego ujęcia należy przebadać, zanim trafi do instalacji. Badanie w zakresie podstawowym - mikrobiologicznym i fizykochemicznym - wykonuje stacja sanitarno-epidemiologiczna lub akredytowane laboratorium, a jego wynik decyduje o tym, czy potrzebna będzie stacja uzdatniania i jakiego rodzaju. Badanie warto powtarzać co kilka lat, a bezwzględnie po każdej powodzi lub podtopieniu działki.
Jeżeli dom jest jednocześnie podłączony do sieci wodociągowej, instalacji zasilanej z własnej studni nie wolno z nią połączyć. Muszą to być dwa niezależne układy, bez żadnego punktu wspólnego, ponieważ przy spadku ciśnienia w sieci woda ze studni mogłaby się do niej przedostać. Zawór zwrotny nie jest tu wystarczającym zabezpieczeniem.
Sterowanie pompami do wody czystej
Pompa automatycznie włącza się podczas poboru wody i wyłącza przy jego zaprzestaniu. Najprostszym sposobem sterowania pompą jest wyłącznik ciśnieniowy reagujący na spadek ciśnienia w instalacji w momencie pobierania wody.
Charakterystyczne dla instalacji wodociągowej w domu mieszkalnym, zwłaszcza jednorodzinnym, są częste, lecz krótkotrwałe pobory małych ilości wody. Sterowanie takie powoduje zbyt częste załączanie pompy na krótki czas. Taki cykl pracy jest dla niej szkodliwy.
Przeciętnie pompa nie powinna załączać się częściej niż 20-30 razy na godzinę, głównie ze względu na nagrzewanie się uzwojeń silnika i zużywanie się styków wyłącznika ciśnieniowego. Aby ograniczyć liczbę włączeń pompy na godzinę, stosuje się zbiorniki hydroforowe, które akumulują ciśnienie i jednocześnie gromadzą pewien zapas wody. Mogą one współpracować zarówno z pompą o osi poziomej, jak i pompą głębinową. Producenci pomp oferują zazwyczaj gotowe zestawy dla obu tych wariantów.
Ograniczenie to nie dotyczy pomp z płynną regulacją prędkości obrotowej, które zamiast załączać się i wyłączać, dostosowują obroty do chwilowego rozbioru wody. Ich sterowanie opisujemy w dalszej części artykułu.
Zestawy hydroforowe
Zestaw taki stanowi pompa i zbiornik wodno-powietrzny. W zbiorniku hydroforowym nad zwierciadłem wody znajduje się poduszka sprężonego powietrza. W momencie rozpoczęcia poboru wody powietrze wypycha wodę ze zbiornika do instalacji. Jednocześnie następuje spadek wartości ciśnienia powietrza. Po osiągnięciu minimalnej wartości ciśnienia, wyłącznik ciśnieniowy, połączony z częścią powietrzną zbiornika, uruchamia pompę. Jej praca powoduje dopełnianie zbiornika wodą i ponowne sprężenie powietrza aż do osiągnięcia maksymalnej wartości ciśnienia. Praca pompy jest niezależna od cykli poboru wody, a liczba jej włączeń na godzinę uzależniona jest od zakresu ciśnienia powietrza nastawionego na wyłączniku.
Zestaw hydroforowy 1GPE E-SPD+ (fot. Ebara)
Hydrofory tradycyjne
Hydrofory tradycyjne mają postać walca o osi pionowej, zazwyczaj są dużej pojemności (nawet około 300 litrów). Dziś spotyka się je głównie w starszych instalacjach, ponieważ zajmują dużo miejsca i wymagają regularnej obsługi.
Problemem eksploatacyjnym hydroforów jest ich rozregulowywanie się. Przyczyną są dwa zjawiska: niekontrolowane zasysanie powietrza, zwłaszcza przy poborze wody ze studni kopanej, oraz ubytek powietrza spowodowany jego stopniowym rozpuszczaniem się w wodzie. Źródłem obu jest bezpośredni kontakt powietrza z wodą w tych zbiornikach.
Hydrofor tradycyjny
Współczesne zbiorniki hydroforowe
Współczesne zbiorniki hydroforowe są pozbawione tych wad. Osiągnięto to wprowadzając wewnątrz zbiornika elastyczną membranę gumową, rozdzielającą przestrzeń wodną od powietrznej.
W istocie woda znajduje się w worku gumowym. Zbiorniki te są znacznie mniejsze niż tradycyjne - w domach jednorodzinnych stosuje się najczęściej naczynia o pojemności od 24 do 100 litrów, dobierane do wydajności pompy i dopuszczalnej liczby jej załączeń. Całe zestawy sprzedawane są jako kompakty złożone ze zbiornika o osi poziomej z zamocowaną na nim pompą.
Wyposażone są ponadto w przewód łączący pompę ze zbiornikiem oraz wyłącznik ciśnieniowy. Taki zestaw wystarczy włączyć w instalację wodną i używać wody. Są one znacznie mniej hałaśliwe niż tradycyjne i gwarantują duży komfort użytkowania.
Nowoczesny zestaw hydroforowy
Zestawy o stałym ciśnieniu
Najnowszą grupę urządzeń stanowią zestawy, w których pompa, sterownik elektroniczny i niewielkie naczynie przeponowe tworzą jedną zwartą jednostkę. Falownik płynnie zmienia prędkość obrotową silnika w zależności od chwilowego przepływu, dzięki czemu ciśnienie w instalacji pozostaje stałe niezależnie od tego, czy odkręcimy jedną baterię, czy trzy naraz.
Rozwiązanie to zmienia zasady doboru opisane wcześniej. Pompa nie pracuje w cyklu włącz-wyłącz, więc problem liczby załączeń na godzinę praktycznie znika, a zamiast naczynia o pojemności kilkudziesięciu litrów wystarcza zbiornik jedno- lub dwulitrowy. Zestaw zajmuje około jednej trzeciej miejsca potrzebnego dla klasycznego układu z hydroforem i pracuje ciszej, ponieważ przy małym rozbiorze silnik nie osiąga pełnych obrotów. Kosztuje jednak wyraźnie więcej i jest urządzeniem elektronicznym, wrażliwym na przepięcia w sieci.
Prostszym wariantem tego samego podejścia jest osprzęt sterujący dokładany do zwykłej pompy - tak zwany presostat elektroniczny albo sterownik przepływowo-ciśnieniowy. Nie utrzymuje on stałego ciśnienia, ale załącza pompę na podstawie przepływu, chroni ją przed suchobiegiem i pozwala zrezygnować z dużego zbiornika.
Nie ma sensu montować zestawu hydroforowego, jeśli pompy używa się do poboru wody ze studni tylko do podlewania ogrodu. Pompa pracuje wówczas dłuższy czas ze stałą wydajnością i nie występuje problem zbyt częstego załączania pompy.
Pompy do wody deszczowej
Wodę z podziemnego zbiornika na deszczówkę podaje się do instalacji pompą zatapialną albo pompą samozasysającą ustawioną poza zbiornikiem. Pierwsze rozwiązanie jest cichsze i nie ma problemu z zasysaniem, drugie ułatwia serwis, bo urządzenie pozostaje dostępne bez otwierania zbiornika.
Niezależnie od wariantu wodę pobiera się przez pływakowy filtr ssący. Jego zadaniem jest czerpanie wody kilkanaście centymetrów pod powierzchnią - tam, gdzie jest najczystsza, ponieważ zanieczyszczenia albo opadają na dno, albo utrzymują się na lustrze wody.
Do podlewania ogrodu wystarczy pojedyncza pompa z wyłącznikiem pływakowym. Jeśli deszczówka ma zasilać także spłuczki ustępowe i pralkę, potrzebny jest zestaw z automatycznym przełączaniem na wodę wodociągową, uruchamiającym się przy niskim poziomie w zbiorniku. Uzupełnianie musi się przy tym odbywać przez swobodny wypływ do zbiornika, z przerwą powietrzną między wylotem a najwyższym możliwym poziomem wody. Bezpośrednie połączenie obu instalacji jest niedopuszczalne z tego samego powodu co przy studni.
Instalacja deszczowa musi być całkowicie oddzielona od wodociągowej i wyraźnie oznakowana - zarówno przewody, jak i punkty czerpalne, przy których należy umieścić informację, że woda nie nadaje się do picia. Ma to znaczenie nie tylko dla domowników, ale i dla każdego, kto będzie w przyszłości pracował przy instalacji.
Pompy do wody brudnej i ścieków
Do przetłaczania cieczy zanieczyszczonych najczęściej stosowane są obecnie pompy zatapialne. Podobnie jak pompy głębinowe, mają wspólną obudowę z silnikiem dostosowanym do pracy w zanurzeniu.
Pompa zatapialna do ścieków konieczna jest, gdy instalacja kanalizacyjna położona jest powyżej poziomu przykanalika
Produkowane są jako:
wolno stojące - ze specjalnym stojakiem, wstawiane do zbiornika ze ściekami i połączone z instalacją przewodem elastycznym,
stacjonarne - wówczas wprowadzane są do zbiornika na specjalnych prowadnicach i łączą się automatycznie ze sztywnym przewodem tłocznym poprzez tzw. stopę sprzęgającą.
Producenci oferują dwa rodzaje pomp zatapialnych - w zależności czy jest to woda brudna, czy ścieki. Woda brudna (zużyta) to woda z umywalek, zlewozmywaków, pralek, wanien. Nie może ona zawierać fekaliów, gdyż pompy do wody brudnej mają mały przelot swobodny - 10 do 50 mm - jest to najmniejsza średnica króćca tłocznego lub kanału wewnątrz wirnika pompy.
Pompy stacjonarne mogą być stosowane do odprowadzenia ścieków np. z pralni zlokalizowanej w piwnicy, leżącej poniżej poziomu sieci kanalizacyjnej w ulicy - umieszczane są wówczas w studzience zbiorczej zagłębionej w posadzce piwnicy. Zaś pomp w wykonaniu przenośnym można używać do odwadniania pomieszczeń piwnicznych zalanych wodą gruntową lub opadową.
Pompy zatapialne do ścieków (niekiedy określane jako pompy do wody brudnej z fekaliami) nadają się do wszelkiego rodzaju ścieków domowych. Stosowane są wszędzie tam, gdzie ze względu na różnicę wysokości lub odległość nie jest możliwe odprowadzenie ścieków domowych w układzie grawitacyjnym.
Pompy te są montowane poza budynkiem w studzienkach zbiorczych wykonanych z kręgów betonowych. Oferowane są też przez producentów w zestawie ze zbiornikiem z tworzywa sztucznego. Interesujące są tzw. zestawy kompaktowe ze zbiornikiem przeznaczonym do montażu wewnątrz budynku pod pojedynczym przyborem sanitarnym, na przykład - miską ustępową.
Przetłaczanie ścieków zawierających fekalia możliwe jest albo przez zwiększenie przelotu swobodnego pompy (większego niż 50 mm), albo wyposażenie pompy w rozdrabniacz części stałych (fekaliów, papieru, włosów itp.).
Wilo-Rexa MINI3 - Niezawodna pompa do wody brudnej i ścieków (do odwadniania domu i odprowadzania wód gruntowych) (fot. Wilo)
Zabezpieczenie przed przepływem zwrotnym
Przybory sanitarne położone poniżej poziomu zalewania, czyli poziomu ulicy nad kanałem, muszą być zabezpieczone przed cofnięciem się ścieków z sieci. Przy zatorze lub gwałtownym opadzie kanał wypełnia się pod ciśnieniem, a najniżej położona kratka w piwnicy staje się wtedy pierwszym miejscem, którym ścieki wydostaną się do budynku.
Sam zawór zwrotny wystarcza wyłącznie tam, gdzie odprowadzane są ścieki niezawierające fekaliów, a użytkownik ma możliwość powstrzymania się od korzystania z instalacji w czasie zatoru. W pozostałych przypadkach potrzebna jest przepompownia, której przewód tłoczny wyprowadza się pętlą ponad poziom zalewania i dopiero za nią włącza do przykanalika. Ścieki z części budynku położonej powyżej tego poziomu odprowadza się osobnym pionem, grawitacyjnie - nie ma powodu, żeby przepuszczać je przez pompę.
Szczególnym rodzajem pomp zatapialnych są pompy fontannowe, które służą do tłoczenia wody czystej. Wstawia się je do oczka wodnego w ogrodzie. Wymienne końcówki pozwalają na uzyskanie różnego kształtu strumienia wody w fontannie.
Sterowanie pompami zatapialnymi
Jest znacznie łatwiejsze niż pompami do wody czystej. Wyłącznik pływakowy, stanowiący zazwyczaj standardowe wyposażenie pompy, zapewnia automatyczne włączanie pompy przy maksymalnym poziomie ścieków w komorze zbiorczej i wyłączanie jej - przy osiągnięciu poziomu minimalnego.
Istotną sprawą jest również chłodzenie silnika pompy, od czego zależy ustawienie minimalnego oraz maksymalnego poziomu ścieków w zbiorniku.
Niektóre pompy są wyposażone w płaszcz chłodzący - zapewnia on przepływ tłoczonych ścieków wokół silnika i przez to jego chłodzenie. Pompa taka może pracować z wynurzonym silnikiem. Pompy bez płaszcza chłodzącego muszą pracować całkowicie zanurzone przez cały czas.
Warto uzupełnić zestaw o niezależny czujnik alarmowy, umieszczony powyżej poziomu załączenia pompy. Sygnalizuje on awarię lub zablokowanie pływaka, zanim ścieki podniosą się na tyle, by wypłynąć ze zbiornika. Najprostsze urządzenia tego typu podają sygnał dźwiękowy w domu, droższe wysyłają powiadomienie na telefon.
Drugą kwestią jest zasilanie. Pompa odwadniająca piwnicę przestaje pracować przy braku prądu, a więc dokładnie w czasie wichury czy nawałnicy, gdy napływ wody jest największy. W domu z użytkowaną kondygnacją podziemną uzasadnione jest przewidzenie zasilania awaryjnego, choćby w postaci gniazda przystosowanego do podłączenia agregatu. Obwód zasilający pompę pracującą w wilgotnym otoczeniu musi być ponadto chroniony wyłącznikiem różnicowoprądowym.
Dobór pompy
Pompa określana jest przez dwa parametry: wydajność Q (l/s lub m³/h) oraz wysokość podnoszenia H mierzoną w metrach słupa wody. Parametry te należy dobrać do wielkości zapotrzebowania wody w domu (wydajność) oraz do wysokości, na jaką woda musi zostać przetłoczona, powiększonej o straty hydrauliczne instalacji (wysokość podnoszenia).
Najprościej jest zlecić dobór pompy wykwalifikowanemu specjaliście. Jeśli jednak chcemy sami to zrobić, możemy przyjąć orientacyjne wartości.
Zapotrzebowanie na wodę pitną zależy od liczby i rodzaju podłączonych odbiorników:
dla małego domu (kuchnia, jedna łazienka, pralnia) - 0,69 l/s (2,5 m³/h);
dla dużego domu (kuchnia, dwie łazienki, pralnia) - 0,84 l/s (3,0 m³/h).
Ilość ścieków jest nieco większa, ponieważ na jej określenie ma wpływ największa wydajność pojedynczego przyboru - miski ustępowej.
Ilość ścieków można zatem przyjąć odpowiednio:
dla małego domu - 1,54 l/s (5,54 m³/h),
dla dużego domu - 1,94 l/s (6,98 m³/h).
Rzeczywiste zużycie wody w polskich gospodarstwach domowych wynosi dziś przeciętnie 90-110 litrów na osobę na dobę i od lat powoli spada za sprawą oszczędniejszej armatury i sprzętu AGD. Wartość 150 l/os./dobę, spotykana w starszych opracowaniach, pozostaje natomiast założeniem obliczeniowym przy doborze zbiorników bezodpływowych i przydomowych oczyszczalni ścieków - i w tej roli nadal się jej używa.
Wysokość podnoszenia określa się przez sumę wysokości geometrycznej, na jaką należy przetłoczyć wodę lub ścieki, oraz oporów hydraulicznych rurociągu.
Dla wody można przyjąć sumę:
różnicy poziomów między zwierciadłem wody w studni a baterią położoną najwyżej w instalacji;
wymaganego ciśnienia przed punktem czerpalnym - przepisy nakazują co najmniej 0,05 MPa (5 m słupa wody), ale przyjmuje się 0,1 MPa (10 m), a dla baterii termostatycznych, paneli prysznicowych i przepływowych podgrzewaczy wody 0,15-0,2 MPa (15-20 m);
oporów hydraulicznych instalacji - można je oszacować na 1,5-2,0 m słupa wody w całym domu.
Ciśnienie w instalacji nie może przy tym przekroczyć 0,6 MPa, co przy wysokim domu i pompie dobranej z zapasem wymaga zastosowania reduktora.
Jeśli hydrofor ma wspomagać niedostateczne ciśnienie w sieci wodociągowej, od sumy ciśnienia na wlocie do baterii i oporów hydraulicznych należy odjąć faktyczne ciśnienie w sieci.
Dla ścieków przyjąć można sumę:
różnicy poziomów między zwierciadłem ścieków w studzience zbiorczej a najwyżej położonym punktem rurociągu tłocznego;
oporów hydraulicznych rurociągu tłocznego - można je oszacować na ok. 0,3 m słupa wody na metr długości przewodu.
Praktyczne uwagi
Dobierając pompę dla wody należy pamiętać, że wydajności pomp są większe od chwilowego poboru wody, stąd zawsze konieczny jest zbiornik hydroforowy. Dobierając wielkość zbiornika należy kierować się wytycznymi producenta. W przypadku pompy ściekowej jej wydajność nie może być mniejsza od największego jednostkowego odpływu z przyboru. Z kolei pojemność zbiornika należy tak dobrać, aby pompa uruchamiała się co najmniej raz na dobę.
Niespełnienie tego warunku prowadzi do zalegania osadów w zbiorniku i w konsekwencji do zagniwania ścieków. Pociąga to za sobą konieczność czyszczenia zbiornika z osadów, które normalnie są unoszone wraz ze ściekami, oraz do powstawania nieprzyjemnych zapachów.
Każda pompa ma charakterystykę, czyli określony przez producenta wykres zależności między wydajnością Q i wysokością podnoszenia H - znaleźć go można w katalogu pomp, gdzie na jednym diagramie zebrane są charakterystyki całego typoszeregu.
Określając wymaganą wydajność pompy i wysokość podnoszenia ze względu na zapotrzebowanie wody (lub zrzut ścieków) oraz opory hydrauliczne konkretnej instalacji wyznaczamy punkt pracy pompy, który należy nanieść na wykres charakterystyk pomp i odnaleźć tę najbliższą punktu pracy (przebiegająca przez niego lub tuż ponad nim).
Zbyt mała pompa nie zapewni przetłoczenia medium na odpowiednią wysokość lub nie da dostatecznej wydajności. Zbyt duża zaś będzie zużywała nadmierne ilości energii elektrycznej ze względu na większą moc silnika, a jednocześnie będzie pracować w bardzo krótkim cyklu włączenia-wyłączenia, co obniży jej żywotność.
O czym jeszcze trzeba pamiętać?
Dostępne na rynku pompy zasilane są napięciem 230 V lub 400 V. W większości przypadków dla domu jednorodzinnego wystarczające są pompy z zasilaniem jednofazowym, tj. 230 V. Nie ma zatem potrzeby montażu instalacji trójfazowej, należy jednak odpowiednio dobrać bezpieczniki i przekroje kabli zasilających.
Wymaganą moc pompy warto znać już przed rozpoczęciem budowy domu, aby móc uwzględnić ją przy uzyskiwaniu warunków technicznych podłączenia domu do sieci energetycznej. Praktycznie moc domowych pomp do wody i ścieków nie przekracza 2,5 kW.
Oznakowanie i dokumenty
Pompa wprowadzana do obrotu w Unii Europejskiej musi mieć oznakowanie CE i dołączoną deklarację zgodności. Producent potwierdza w niej spełnienie wymagań dyrektyw dotyczących maszyn, urządzeń niskonapięciowych i kompatybilności elektromagnetycznej. Obowiązkowa certyfikacja na znak bezpieczeństwa "B", o której mówiły starsze poradniki, została zniesiona wraz z wejściem Polski do Unii - znak ten nadal funkcjonuje, ale jest dobrowolny i stanowi jedynie dodatkowe potwierdzenie badań przeprowadzonych przez jednostkę certyfikującą.
Pompy do wody czystej podlegają też wymaganiom ekoprojektu, wyrażanym wskaźnikiem sprawności MEI. Im wyższa jego wartość, tym mniejsze zużycie energii przy tej samej pracy - warto porównać ten parametr, zestawiając urządzenia o zbliżonej charakterystyce.
Zbiorniki hydroforowe podlegają dozorowi technicznemu, jeżeli iloczyn nadciśnienia i pojemności przekracza wartość graniczną określoną w przepisach o dozorze. Domowe naczynia przeponowe mieszczą się zwykle w zakresie dozoru uproszczonego, przy którym użytkownik nie zgłasza zbiornika do Urzędu Dozoru Technicznego, a wystarczającym dokumentem jest poświadczenie wystawione przez wytwórcę. Przy większych zbiornikach warunki należy sprawdzić w oddziale UDT jeszcze przed zakupem.
Pompy i zestawy hydroforowe przeznaczone do wody pitnej muszą mieć atest higieniczny wydany przez Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH - Państwowy Instytut Badawczy. Urządzenia bez takiego dokumentu mogą być wykonane z materiałów pogarszających smak i zapach wody, a także uwalniających do niej związki szkodliwe dla zdrowia. Dotyczy to przede wszystkim stopów ołowiowych - korpusy i elementy mające kontakt z wodą pitną wykonuje się dziś ze stopów niskoołowiowych, stali nierdzewnej lub tworzyw.
Zasady dopuszczania materiałów kontaktujących się z wodą przeznaczoną do spożycia są obecnie ujednolicane w całej Unii Europejskiej na podstawie unijnych list dozwolonych substancji. Kupując urządzenie, warto więc sprawdzić datę wydania atestu, a przy większych inwestycjach - zapytać dystrybutora o zgodność z nowymi wymaganiami.
Ile to kosztuje?
Ceny zależą przede wszystkim od wydajności i wysokości podnoszenia. Prosta pompa ogrodowa do podlewania to wydatek od około 300 do 800 zł, kompletny zestaw hydroforowy z naczyniem przeponowym - od 700 do 1800 zł. Pompa głębinowa do studni wierconej kosztuje od 1000 do 3500 zł, a zestaw ze sterowaniem falownikowym, utrzymujący stałe ciśnienie - od 2500 do 6000 zł. Za pompę zatapialną do wody brudnej zapłacimy od 400 do 1200 zł, natomiast pompa do ścieków z rozdrabniaczem lub kompaktowa przepompownia montowana pod przyborem to koszt od 1500 do 4000 zł.
Najpewniejszą drogą zakupu pompy lub hydroforu jest zakup u autoryzowanego dystrybutora. Zapewni on fachowe doradztwo, profesjonalny dobór wielkości urządzenia oraz serwis gwarancyjny i pogwarancyjny z dostępem do części zamiennych.
Kupując zestaw pompowy, powinniśmy otrzymać do niego instrukcję obsługi. Znaleźć się w niej muszą informacja o przeznaczeniu pompy wraz z danymi o dopuszczalnym składzie i temperaturze przetłaczanej cieczy, charakterystyka pompy, dane o napięciu i mocy silnika oraz o zabezpieczeniach po stronie elektrycznej, a także wymagania dotyczące montażu. Równie ważna jest część eksploatacyjna: wytyczne konserwacji, wykaz części zamiennych i zużywających się, lista najczęściej występujących usterek ze sposobem ich usunięcia oraz adresy punktów serwisowych.
Od 1998 roku Redakcja "Budujemy Dom" tworzy społeczność pasjonatów budownictwa, którzy z chęcią dzielą się swoją wiedzą i doświadczeniem. Nasz zespół to wykwalifikowani redaktorzy, architekci, inżynierowie i specjaliści z różnych dziedzin budownictwa, którzy stale poszerzają swoją wiedzę i śledzą najnowsze trendy.
Cześć, miałem abisynkę, która zaopatrywała do tej pory nasz dom wodę. Oczywiśćie w środku domu mieliśmy hydrofor. Teraz kopiemy studnie z pompą głębinową i chcemy, aby woda z niej zasilała nasz dom + 3 domki letniskowe. Jak to jest z hydroforem. Dalej go potrzebujemy? W każdym ...
Gość Mikko
15-05-2018 15:43
Faktycznie urządzenie jest bardzo ciche, ogólnie komfort pracy jest zadowalający (nic nie buczy, nie drga, nie trzeszczy). Zwracam też uwagę na wygląd (nietoporny). No i najważniejsza rzecz – mocne ciśnienie wody w domu (całym).
Gość Yamnik
14-05-2018 16:09
Plus takiego rozwiązania esybox 3 mini to na pewno małe rozmiary po prostu. Z tego, co wyczytałem na stronie to można montować nawet w kuchni pod zlewem, co jest praktyczne. 45 db to bardzo niski poziom hałasu, a w kuchni czy ogólnie wnętrzu to podstawowa sprawa.