Najgorszy remont, którego nie widać - wymiana instalacji wodnej i kanalizacyjnej: koszt i zakres prac
Najgorszy remont, którego nie widać - wymiana instalacji wodnej i kanalizacyjnej: koszt i zakres prac
Kiedy niezbędny jest generalny remont instalacji wodno-kanalizacyjnej należy wykonać projekt i ustalić zakres prac z kosztorysem, fot. Geberit
Wymiana starej instalacji wodno-kanalizacyjnej w domu to jeden z najgorszych remontów i dość drogi. Jego efektów nie widać, bo rury są ukryte w ścianach, podłogach, za elementami wyposażenia kuchni i łazienki. Sprawnie działające instalacje to nie tylko komfort, ale też bezpieczeństwo mieszkania we własnym domu. Wyjaśniamy, jak zrobić modernizację instalacji wodnej i kanalizacyjnej i ile trzeba zapłacić hydraulikowi.
Joanna Dąbrowska
Data publikacji: 2026-01-09
Data aktualizacji: 2026-01-09
Modernizacja instalacji wodnej i kanalizacyjnej w domu to poważny remont, który uważany jest za jeden z najgorszych. Na ogół jest on jednym z etapów generalnej modernizacji budynku, bo wiąże się z dużym zakresem prac. Remont domu odziedziczanego po dziadkach czy kupionej nieruchomości zbudowanej kilkadziesiąt lat wcześniej obejmuje wymianę wszystkich instalacji, od wymiany instalacji elektrycznej przez wodną i kanalizacyjną po modernizację instalacji grzewczej.
Czy potrzebny jest projekt nowej instalacji wod-kan w domu?
W przypadku dużego remontu, gdy przesuwa się piony, przewiduje stację uzdatniania i kilka łazienek na różnych kondygnacjach - projektant instalacji sanitarnych jest niezbędny. Wysłucha oczekiwań inwestorów, oceni stan obecny instalacji i zaproponuje optymalne rozwiązania. Wyliczy średnice, spadki, opory i zaprojektuje sensowny układ armatury. Wytyczy nowe trasy rur, jeżeli remont obejmuje też zmianę przeznaczenia pomieszczeń lub inne ustawienie sanitariatów w istniejących łazienkach, zaplanuje nowe piony kanalizacyjne, punkty poboru wody i miejsce na urządzenia do jej uzdatniania. Warto zapłacić za taką profesjonalną usługę, by uniknąć potem uciążliwych przeróbek. Przy znacznie mniejszym zakresie prac, jeśli wymiana obejmuje wyłącznie wymianę sanitariatów i rur na nowe, ale bez istotnej zmiany ich położenia, doświadczony hydraulik poradzi sobie sprawnie bez dokumentacji projektowej.
Ocena stanu instalacji wodnej i kanalizacyjnej w domu
Zanim zacznie się demontaż, dobrze jest wiedzieć, jakie elementy instalacji wodnej i kanalizacyjnej trzeba wymienić. Zdarza się, że rury stalowe z lat 80. są już tak zamulone, że przepływ w nich spadł o połowę, a na połączeniach pojawiają się mikroprzecieki niewidoczne na pierwszy rzut oka. W starych domach, instalacja wodno-kanalizacyjna często ulega awariom - zapchane WC, syfony, z których słabo spływa woda, albo wydziela się nieprzyjemny zapach, hałasy z rur, przecieki, brak ciepłej wody lub woda o brązowo-żółtym zabarwieniu. Aby dobrze się przygotować do remontu instalacji sanitarnych, warto ocenić kamerą inspekcyjną odpływy, zmierzyć ciśnienie na przyłączu, zweryfikować średnice i spadki odpływów oraz wykonać badanie składu wody. Taka szczegółowa inspekcja pozwoli zaplanować zakres prac.
Przy wymianie rur i osprzętu ważne jest odpowiednie ich oznakowanie, fot. RWC
Remont instalacji wod-kan w domu - ustalenie zakresu prac
Plan prac związanych z remontem instalacji wodnej i kanalizacyjnej w domu powinien obejmować kolejność wymiany pionów, wyznaczenie przebiegu podejść, czyli rur łączących je z pionami, lokalizacji rozdzielaczy, przebiegu nowych tras rur, modernizację armatury oraz ustalenie miejsca na stację uzdatniania wody z odpływem do kanalizacji i zasilaniem elektrycznym. Najlepiej przygotować rysunki z zaznaczonymi średnicą i długością odcinków rur. W instalacji kanalizacyjnej trzeba przy tym uwzględnić zachowanie ich spadku w kierunku pionu. Natomiast w wodociągowej trzeba sprawdzić czy przepływ i ciśnienie wody będą wystarczające. Efektem modernizacji powinna być dobrze zaplanowana i wykonana instalacja wodno-kanalizacyjna.
Jakie wybrać rury do instalacji wodnej w domu?
Czy rury miedziane nie skorodują? Czy nadają się do instalacji wodnej? A może lepsze będą rury z tworzywa sztucznego, ale czy wytrzymają wysoką temperaturę? Inwestorzy mają bardzo dużo wątpliwości przy wyborze rodzaju rur do instalacji sanitarnych w domu. Dlatego zawsze warto skonsultować decyzję z hydraulikiem. Poniżej przedstawiamy charakterystykę, która ułatwi wybór. Rodzaj materiału z jakiego wykonana jest rura zależy głównie od tego jaka jest maksymalna temperatura wody, jaka może nią płynąć.
Podczas remontu instalacji wod-kan przydają się nietypowe kształtki, np. o regulowanym kącie, fot. J. Antkiewicz
W domach jednorodzinnych, stosuje się obecnie głównie trzy typy rur:
Rury wielowarstwowe PEX-Al-PE - łączone są za pomocą złączek zaprasowywanych lub skręcanych. Można je wyginać, co ułatwia ich układanie. Takie rury są odporne na korozję, dobrze tłumią drgania i są lekkie. Stosuje się je do instalacji ciepłej i zimnej wody oraz centralnego ogrzewania. Bardzo ważna jest jakość złączek i staranność ich montażu. Źle dociśnięte mogą powodować pojawienie się przecieków. Ponadto złączki są dość drogie.
Rury polipropylenowe PP-R - łączy się je przez zgrzewanie, co wymaga użycia specjalistycznego sprzętu oraz pewnych umiejętności. Rury są sztywne, nie można ich wyginać. Na szczęście złączki i rury są tanie. Do wody ciepłej należy używać rur w wersji stabi, czyli o ograniczonej rozszerzalności cieplnej.
Rury miedziane - najczęściej się je lutuje, zdecydowanie rzadziej stosuje się złączki skręcane. Można je wyginać. Niestety są obecnie drogie, ze względu na wysokie ceny miedzi. Przy wyborze rur miedzianych i łączników do nich z przeznaczeniem do wykonania instalacji wodociągowej trzeba sprawdzić, czy mają atest dopuszczający je do stosowania w instalacjach wody pitnej. Rury miedziane często są stosowane w remontach starych instalacji z rur stalowych. Stare, zniszczone piony łatwo jest nimi zastąpić.
Jaka średnica rur do instalacji wodnej?
Przy zakupach, powinno się skalkulować cenę nie tylko samych rur, ale także łączników (kolana, trójniki), bo często okazuje się, że wydatki na różne materiały są zbliżone. Niezależnie od wybranego materiału, kluczowe jest właściwe dopasowanie średnic rur do wymaganego przepływu wody. Ponadto trzeba uwzględniać dodatkowe opory powodowane przez złączki - w największym stopniu te przeznaczone do rur warstwowych PEX-Al-PE. Rury w instalacjach wodnych mają średnicę znacznie mniejszą od kanalizacyjnych, nie przekracza ona 25 mm. Ich ukrycie nie stanowi problemu - zazwyczaj prowadzi się je w bruzdach ściennych.
Podczas remontu trudne może być ukrycie rur kanalizacyjnych o dużej średnicy (40-110 mm), fot. PIPELIFE
Do czego służy syfon i jaki wybrać?
Każdy przybór sanitarny łączy się z instalacją kanalizacyjną za pomocą syfonu (elementu stale wypełnionego wodą), dzięki czemu do pomieszczeń nie dostają się zapachy z rur. Wyjątkiem jest miska ustępowa - syfon jest już jej częścią. Dobór syfonu wynika przede wszystkim z tego, ile jest na niego miejsca, oraz z konieczności zapewnienia możliwości jego czyszczenia. Poszczególne typy syfonów są w odmiennym stopniu wrażliwe na odkładanie się zanieczyszczeń, a do ich oczyszczenia bywa konieczne rozebranie syfonu.
Najczęściej wybierane są modele butelkowe. Zajmują mało miejsca pod zlewem i umywalką, więc łatwiej zorganizować przestrzeń w szafce. Dodatkowy plus to proste czyszczenie syfonu – wystarczy odkręcić dolną część i usunąć zanieczyszczenia.
Rzadziej stosuje się syfony rurowe w kształcie litery U. Mieszczą więcej wody, dlatego wolniej wysychają, ale zajmują też więcej przestrzeni, co bywa kłopotliwe w wąskich szafkach podumywalkowych. Ich zaletą jest możliwość wypłukania osadów silnym strumieniem wody bez demontażu.
Przy okazji generalnego remontu, warto zdecydować się na prysznic bez brodzika i odpływ liniowy, fot. L. Jampolska
Kolejna grupa to syfony dzwonowe, przeznaczone głównie do brodzików i wanien. Są jeszcze niższe niż butelkowe, co ma znaczenie przy ograniczonej przestrzeni pod tymi przyborami. Można je rozebrać od góry, po wyjęciu kolejnych elementów.
Odrębny typ stanowią tzw. syfony suche. Zatrzymują przepływ powietrza mechanicznie - za pomocą klapki lub kulki. Stosuje się je tam, gdzie podwyższona temperatura powodowałaby szybkie odparowanie wody z tradycyjnych syfonów (np. w kotłowniach).
Standardowym elementem w nowoczesnych instalacjach wodnych w domu są układy rozdzielaczowe. Z rozdzielacza prowadzi się osobne nitki do przyborów. Alternatywnym rozwiązaniem jest układ trójnikowy, w którym od głównego przewodu zasilającego wykonuje się odgałęzienia do poszczególnych sanitariatów. Starsze instalacje wykonane są głównie w ten sposób. Jeśli odległość od źródła c.w.u. do najdalszego punktu przekracza kilka metrów, warto zastosować cyrkulację. Dodanie pompy z zegarem lub sterowaniem czasowo-temperaturowym ograniczy straty, a dobre zaizolowanie pętli zapobiegnie wychładzaniu.
Standardowe w nowoczesnych instalacjach wodnych są układy rozdzielaczowe, w których prowadzi się osobne nitki do przyborów, fot. TECE
Projekt instalacji kanalizacyjnej w domu
Dobrze ułożony system kanalizacyjny to w 80% poprawne spadki i przewietrzanie pionów. Do podejść z umywalek i pryszniców przyjmuje się 2% spadku, do dłuższych odcinków kuchennych 1,5% i większą średnicę, żeby uniknąć zatorów tłuszczowych. Zbyt duży spadek może być tak samo kłopotliwy jak za mały. Podejścia łączące poszczególne urządzenia sanitarne z pionami nie powinny być dłuższe niż 3 m (1 m – miska ustępowa; 2 m – wanna lub prysznic; 3 m – umywalka, zlew, bidet). Jeżeli nie można spełnić tego warunku, długie odcinki przewodów należy wyposażyć w zawory napowietrzające bądź zwiększyć ich średnicę. Istotne jest to, aby było jak najmniej załamań rurociągu, ponieważ każda zmiana kierunku spowalnia spływ ścieków, ponadto w tych miejscach często zbierają się nieczystości.
Przy modernizacji instalacji i remoncie łazienki, często tradycyjne sanitariaty (miski WC i bidety) zastępuje się wersjami podwieszanymi na stelażach (o różnej głębokości) ukrytych w ścianach, fot. CERSANIT
Każdy pion powinien zostać wyprowadzony ponad dach lub zakończony zaworem napowietrzającym w miejscu z łatwym dostępnym do serwisu. Jednak przynajmniej jeden z pionów trzeba wyprowadzić ponad dach. Trójniki montuje się w kierunku przepływu, kolana ostre zastępuje łagodnymi łukami, a rewizje planuje tam, gdzie będzie do nich dostęp w razie zatkania.
Warto zadbać o akustykę - użycie rur kanalizacyjnych w wersji niskoszumowej i miękkich obejm z wkładką tłumiącą zagwarantuje, że nocne korzystanie z WC nie będzie budzić domowników.
Jak zadbać o bezpieczeństwo instalacji wodnej?
Instalacja wodna w domu powinna być nie tylko wygodna, ale też bezpieczna. Oto 5 najważniejszych zasad, które trzeba przestrzegać, by uniknąć kłopotów.
Do zaworu głównego przy wejściu do budynku powinien być wygodny dostęp.
Na początku instalacji trzeba umieścić również zawór antyskażeniowy, zapobiegający cofaniu się wody z instalacji domowej do sieci wodociągowej.
Za nim montuje się filtr wstępny (np. skośny siatkowy) i - jeśli ciśnienie z sieci bywa wysokie – reduktor z manometrem.
Na zasilaniu zasobnika c.w.u., należy zaplanować grupę bezpieczeństwa - z zaworem bezpieczeństwa i naczyniem wzbiorczym c.w.u.
Zastosowanie izolacji termicznej rur zmniejsza straty, ogranicza ryzyko roszenia na zimnej wodzie i tłumi dźwięki.
Odbiór i rozruch - próba szczelności instalacji wodnej i kanalizacyjnej
Po zakończeniu montażu, instalację wodną powinno się poddać próbie szczelności na ciśnienie, zgodne z normą i zaleceniami producenta rur. W kanalizacji, próba szczelności powinna polegać na zalaniu odcinków wodą i weryfikacji połączeń, a najlepiej także na skontrolowaniu kamerą największych tras, jeśli wymieniano główne odcinki podposadzkowe. Stację uzdatniania uruchamia się według instrukcji, ale dobrze jest przy starcie sprawdzić ustawienia twardości, czasu regeneracji i przepływu płukania, zaś po tygodniu - skontrolować twardość wody za zmiękczaczem. To samo dotyczy lampy UV. Należy sprawdzić, czy czujnik pracy sygnalizuje poprawny poziom jej natężenia, a zasilanie jest zabezpieczone.
Cena instalacji wodnej i kanalizacyjnej w domu
Często inwestorzy koncentrują się na cenie rur i kształtek, tymczasem na bilans kosztów wykonania instalacji wodnej i kanalizacyjnej w największym stopniu wpływają decyzje systemowe. Rozdzielacz z długimi odcinkami jednego materiału będzie tańszy w serwisowaniu niż plątanina trójników. Optymalnie dobrany, ale droższy zmiękczacz zużyje mniej soli i wody. Izolacja rur i sterowanie cyrkulacją zwrócą się w rachunkach, a poprawnie wyprowadzone rewizje oszczędzają konieczności wykuwania rur w razie zatoru.
Ile kosztują poszczególne prace hydrauliczne?
Hydraulicy stosują ceny za punkt, czyli za doprowadzenie instalacji (rur) do określonego punktu odbioru, np. umywalki, toalety, wanny. Oddzielne podawane są stawki za podłączenie danego wyposażenia łazienki, czy kuchni.
Orientacyjnie można przyjąć następujące ceny usług hydraulicznych:
cena za punkt w instalacji wodno-kanalizacyjnej - 700-900 zł
Za ułożenie (robociznę) nowych rur wodno-kanalizacyjnych w remontowanym domu trzeba zapłacić 5000-10 000 zł, w zależności od wielkości budynku i stopnia skomplikowania instalacji. Na materiały trzeba przeznaczyć podobną kwotę.
Generalny remont instalacji wod-kan z wykończeniem od nowa łazienek i kuchni może kosztować kilkadziesiąt tysięcy złotych. Bezwzględnie należy zlecić wykonanie projektu instalacji wodno-kanalizacyjnej i oczekiwać od wykonawcy szczegółowej wyceny wszystkich elementów oraz podpisać umowę z określaniem terminu skończenia prac. Na domową stację uzdatniania wody trzeba przeznaczyć 2000-5000 zł, w zależności od zużycia wody i rodzaju potrzebnych urządzeń (zmiękczacz, odżelaziacz, filtry kuchenne). Sól w tabletkach do zmiękczacza kosztuje ok. 40 zł/25 kg.
W prasie budowlano-wnętrzarskiej od początku drogi zawodowej. W miesięczniku „Budujemy Dom” pracuję od kilkunastu lat. Moja ulubiona tematyka to architektura i aranżacja wnętrz. Śledzę trendy i nowości rynkowe. Cenię sobie kontakt z naturą. Kocham jazdę na nartach i pływanie kajakiem. W wolnym czasie spełniam marzenia podróżnicze - bliskie i dalekie.
Skomentuj
