Izolacja natryskowa zamiast wełny: jedni chwalą, inni żałują decyzji

Czego dowiesz się z artykułu?

Większość polskich inwestorów wybiera domy z użytkowym poddaszem. Żeby komfortowo użytkować tę przestrzeń, zimą pod skośnym dachem powinno być ciepło, a latem chłodno. Niezbędna jest zatem izolacja termiczna. Jako ocieplenie powszechnie stosuje się produkty z elastycznej wełny mineralnej, a coraz częściej również piankę poliuretanową, aplikowaną natryskowo.

Dlaczego wełna wciąż wygrywa jako izolacja poddasza?

Do ocieplenia dachów skośnych stosuje się produkty z wełny mineralnej skalnej lub szklanej. Wełna jest niepalna i dość lekka. Ma dobrą izolacyjność cieplną i zdolność do przepuszczania pary wodnej. Skutecznie izoluje akustycznie, jest elastyczna i sprężysta, dzięki czemu szczelnie wypełnia przestrzenie, w których jest układana. Jest odporna na chemikalia i wysoką temperaturę. Niestety, także nasiąkliwa. Zamoczona traci właściwości izolacyjne, dlatego należy zabezpieczyć ją przed wilgocią. Do termoizolacji poddaszy wykorzystuje się miękkie płyty albo rolowane maty, które są tańsze. Zgodnie z przepisami, współczynnik przenikania ciepła U dachu nie może być wyższy niż 0,15 W/(m2 ·K). Żeby to osiągnąć, termoizolacja z wełny powinna mieć przynajmniej 25 cm grubości. Tyle nie mieści się między krokwiami, dlatego układa się ją w dwóch warstwach – pierwszą pomiędzy nimi, drugą – prostopadle poniżej. Dolna warstwa pozwala nie tylko zwiększyć grubość ocieplenia, ale również zniwelować wpływ krokwi jako mostków termicznych.

Izolacja natryskowa na poddaszu: co daje w praktyce i dlaczego kusi inwestorów

Ocieplanie poddasza metodą natryskową to stosunkowo nowa metoda. Inwestorzy, którzy chwalą ten rodzaj izolacji chwalą pianę PUR za świetną przyczepność do różnych materiałów budowlanych - drewna, betonu, metalu, płyt g-k. Wytwarza się ją na budowie i aplikuje za pomocą agregatu. Izolacji natryskowej nie zrobimy samodzielnie - trzeba zatrudnić fachowców, dysponujących sprzętem do natrysku, do prac zakłada się strój ochronny, kask, maskę. Dużą zaletą, o której mówią właściciele domów jest fakt, że ocieplanie pianą PUR to robota, która idzie szybko - na zaizolowanie całego poddasza wystarczy kilka do kilkunastu godzin, przy układaniu wełny czas pracy liczy się podobnie, ale w dniach.

Prawidłowe naniesienie piany PUR eliminuje mostki termiczne, fot. ULTRAPUR

Żeby spełnić wymagania WT 2021, warstwa izolacji natryskowej powinna mieć grubość zbliżoną do tej z wełny, czyli około 25 cm.

Zalety izolacji natryskowej

Izolacja natryskowa nie obciąża istotnie konstrukcji dachu.
Pianka PUR jest rozprężna, więc wciska się we wszelkie zakamarki i dokładnie wypełnia przestrzeń, w której jest układana.
To izolacja bezspoinowa - jej prawidłowe naniesienie eliminuje ryzyko powstania mostków cieplnych.
Jest odporna na działanie pleśni.

Wady izolacji natryskowej

W odróżnieniu od wełny mineralnej piana PUR jest materiałem palnym.
Izolacji natryskowej nie można wykonać samodzielnie.

Do ocieplenia poddasza pianą PUR trzeba zatrudnić profesjonalistów, fot. PCC PRODEX

Jaką wybrać pianę PUR do ocieplenia - otwarto czy zamkniętokomorową?

Piana PUR układana natryskowo występuje w dwóch rodzajach, jako otwarto- i zamkniętokomórkowa. Na poddaszach stosuje się zwykle tę pierwszą. Piana otwartokomorowa ma dobrą izolacyjność termiczną (λ 0,036–0,040 W/(m·K)), jest bardzo lekka (do 10 kg/m3 ) i paroprzepuszczalna. Od strony wnętrza budynku zaleca się ułożenie na niej paroizolacji.

Zamkniętokomórkowa jest cięższa i lepiej izoluje termicznie (λ nawet 0,023). Nie jest paroprzepuszczalna, lecz cechuje ją wysoka odporność na wodę. Po wyschnięciu jest sztywna, zatem bardziej narażona na konsekwencje rozmaitych naprężeń. Odporność na wodę sprawia, że można ją stosować także na zewnątrz, do izolowania fundamentów czy płaskich dachów.

Na jakie błędy po ociepleniu pianą PUR najczęściej narzekają inwestorzy?

W opiniach inwestorów najczęściej przewijają się zastrzeżenia do wykonania izolacji natryskowej, bo to właśnie aplikacja w praktyce decyduje o efekcie.

Za cienka i nierówna warstwa izolacji

Narzekają m.in. na zbyt cienką lub nierówną warstwę (miejscami „prześwity”, pustki i strefy o mniejszej gęstości), których nie da się łatwo zauważyć po zabudowie płytami g-k, a później wychodzą jako chłodniejsze fragmenty poddasza, a naprawa jest trudna i kosztowna.

Skurcz, pęknięcia i odspojenia

Zdarzają się też skargi na kruszenie, pękanie albo odspajanie się piany od drewna - powstają szczeliny, które psują szczelność i parametry izolacji.

Chemiczny zapach po aplikacji

Sporo emocji budzi temat zapachu - część osób opisuje chemiczną woń utrzymującą się dłużej niż obiecywano, czasem wracającą w upalne dni.

Wilgoć i złe wykonawstwo

Kolejna grupa problemów dotyczy wilgoci, zwłaszcza gdy izolację natryskową wykonano w nieodpowiednich warunkach - przy podwyższonej wilgotności, zimą lub na niedosuszonej więźbie, a do tego nie zadbano o prawidłową wentylację dachu i szczelność warstw od strony wnętrza. Inwestorzy wspominają również o konsekwencjach złego doboru rodzaju piany do konkretnej przegrody.

Dlatego decydując się na izolację natryskową, trzeba zdawać sobie sprawę, że jej jakość zależy nie tylko od materiału, ale również od precyzji aplikacji. Piana PUR powstaje bezpośrednio na miejscu budowy - z tego powodu warto wybrać doświadczonego wykonawcę, stosującego wyłącznie certyfikowane piany oraz odpowiedni sprzęt.

Przeczytaj

Może cię zainteresować

Zaprojektuj budynek o minimalnym śladzie węglowym dzięki... Wata szklana na skórze? Sprawdź, jak się jej pozbyć! Jaki materiał izolacyjny wybrać: styropian czy płyty...

Dowiedz się więcej

Zobacz więcej Zobacz mniej

Izolacja natryskowa a ogień na poddaszu

W polskich realiach konstrukcja dachu skośnego prawie zawsze budowana jest z drewna, które jest materiałem palnym. Palny jest także drewniany ruszt z łat i kontrłat oraz membrana dachowa, stanowiąca element podkładu dachowego. Dlatego należy zabezpieczyć je przed ogniem. Wymóg ten wynika bezpośrednio z Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W paragrafie 219 ust. 2 czytamy: „(...) poddasze użytkowe przeznaczone na cele mieszkalne lub biurowe powinno być od- dzielone od palnej konstrukcji i palnego przekrycia dachu przegrodami o klasie odporności ogniowej: w budynku niskim - E I 30”. Klasa E I 30 oznacza, że zastosowane przegrody muszą w razie wystąpienia pożaru przez 30 minut uniemożliwiać przedostanie się ognia do więźby. W tym czasie mają ją chronić także przed nadmiernym wzrostem temperatury, który nawet bez kontaktu z otwartym ogniem mógłby spowodować zapłon. Z punktu widzenia przepisów przeciwpożarowych układ z termoizolacją z wełny mineralnej i skosami wykończonymi okładziną z płyt gipsowo-kartonowych jest bardzo dobry. Oba materiały są bowiem klasyfikowane jako niepalne, klasy A1 lub A2. Użyte razem zapewniają dobre zabezpieczenie, są przy tym stosunkowo niedrogie i dobrze znane wykonawcom.

Piana PUR nie jest odporna na ogień, jej klasa palności to E (produkt łatwo zapalny). Ale w tym przypadku skosy również wykańcza się płytami g-k. Te są niepalne – w trakcie pożaru pochłaniają duże ilości ciepła i przez pewien czas stanowią barierę dla ognia. W zależności od rodzaju jest to od 15 minut do 2 godzin. Podwyższoną odporność ogniową wykazują płyty typu F (dawniej GKF). Ich rdzeń wzmacnia się włóknem szklanym, które zapewnia większą spoistość i odporność na pło- mienie. Płyty typu F można stosować nawet przy obudowie kominka. Trzeba jednak pamiętać, że aby uzyskać określoną odporność na ogień całego układu (termoizolacja, stelaż, okładzina), należy przestrzegać zaleceń producenta systemu.