Grzejniki czy ogrzewanie podłogowe? Coraz więcej inwestorów łączy oba systemy

Czego dowiesz się z artykułu?

Grzejniki stosowane są od dekad. Ich największą zaletą jest to, że szybko się nagrzewają i stygną, ponadto wybierając je nie musimy się martwić o wykończenie podłogi - może być ono dowolne. Grzejniki nie wymagają zbyt skomplikowanej instalacji, a gdy podczas eksploatacji domu stwierdzimy, że system wymaga modyfikacji, dość łatwo będzie wprowadzić zmiany. Przykładowo gdy stwierdzimy, że jakieś pomieszczenie jest niedogrzane, zwykle wystarczy zmienić temperaturę wody, wyregulować przepływy przez zmianę ustawienia wstępnego zaworów grzejnikowych, ewentualnie wymienić grzejnik na większy lub efektywniejszy.

Podłogówka to bardziej skomplikowany system, zwłaszcza w wersji wodnej, która wymaga specjalnej konstrukcji podłogi, dlatego najlepiej zaplanować ją już podczas projektowania domu, a wprowadzenie zmian na etapie eksploatacji jest dużo trudniejsze. Ponadto podłogi nie można wykończyć w dowolny sposób - najbardziej zalecane są materiały o dobrej przewodności cieplnej, jak płytki ceramiczne i kamień.

Mimo to podłogówka zyskuje na popularności, bo - w przeciwieństwie do grzejników, które grzeją powietrze tylko w jednym miejscu pomieszczenia - wykorzystuje całą powierzchnię podłogi jako rozległą płaszczyznę grzewczą. Efektem jest równomierne ciepło rozłożone po całym pomieszczeniu, bez zimnych stref przy oknach czy w narożnikach, jak ma to często miejsce przy klasycznej instalacji grzejnikowej. Ta właściwość ma też wymiar czysto ekonomiczny. Ponieważ ciepło promieniuje z dołu i ogrzewa bezpośrednio przebywające w pomieszczeniu osoby i przedmioty, a nie najpierw powietrze, odczuwalny komfort termiczny można uzyskać przy temperaturze powietrza niższej nawet o ok. 2^oC niż w przypadku grzejników. Różnica ta może wydawać się niewielka, ale w skali sezonu grzewczego przekłada się na zauważalne zmniejszenie zużycia energii. W kontekście rosnącej popularności pomp ciepła warto wspomnieć, że do współpracy z nimi lepiej nadaje się ogrzewanie podłogowe.

Pompy ciepła przygotowują bowiem wodę o temperaturze nieprzekraczającej zazwyczaj 55°C - wystarczającej dla ogrzewania podłogowego, ale zbyt niskiej, by tradycyjne grzejniki pracowały efektywnie. Co więcej, im niższa temperatura wody krążącej w instalacji, tym wyższa sprawność samej pompy, co oznacza niższe rachunki za prąd. Połączenie tych dwóch technologii jest więc rozwiązaniem naturalnym i uzasadnionym ekonomicznie.

Grzejnik czy ogrzewanie podłogowe - co zamontować w domu?

Wybór między grzejnikami a ogrzewaniem podłogowym zależy przede wszystkim:

od etapu, na którym jest budowa lub remont,
od źródła ciepła,
od tego jak ważny jest komfort termiczny w poszczególnych pomieszczeniach.

Grzejniki sprawdzą się lepiej, gdy budynek jest już w użytkowaniu i gruntowna przebudowa podłóg nie wchodzi w grę, gdy zależy nam na szybkiej reakcji systemu na zmiany temperatury (np. w domu użytkowanym nieregularnie, weekendowym), a także wszędzie tam, gdzie wykończenie podłogi - grube deski, dywany - ogranicza skuteczność ogrzewania podłogowego.

Co wybrać - grzejniki czy podłogówka?

Ogrzewanie podłogowe to dobry wybór w nowym budownictwie, gdzie system można zaplanować od podstaw. Szczególnie zyskuje w połączeniu z pompą ciepła - niskie temperatury robocze instalacji oznaczają wtedy realne oszczędności na rachunkach. Podłogówka sprawdza się też znakomicie w przestronnych, otwartych wnętrzach (salon z aneksem kuchennym, duże strefy dzienne), gdzie grzejniki musiałyby być bardzo duże lub rozmieszczone w wielu miejscach.

Ogrzewanie podłogowe zapewnia wysoki komfort cieplny, ponieważ ciepło emitowane z dużej powierzchni podłogi rozchodzi się równomiernie – a nie punktowo, jak w przypadku grzejników, fot. DIAMOND

System mieszany - podłogówka na parterze, grzejniki na piętrze - to godne uwagi rozwiązanie, po które sięga coraz więcej inwestorów. Parter, gdzie spędza się większość czasu i gdzie zależy nam na komforcie i estetyce, korzysta z zalet ogrzewania podłogowego. Piętro, gdzie pokoje są mniejsze, a ogrzewanie potrzebne głównie wieczorami, obsługują grzejniki – tańsze w montażu i łatwiejsze do regulacji. Takie podejście pozwala też lepiej zarządzać kosztami: każda strefa może pracować według własnego harmonogramu.

Jaki wybrać grzejnik?

Grzejniki wodne to dość zróżnicowana grupa produktów. Przed laty najpopularniejsze były modele żeliwne żeberkowe - bardzo trwałe i długo trzymające ciepło, ale ciężkie i wolno reagujące na zmiany temperatury. Aluminiowe są lżejsze, lecz wrażliwe na uszkodzenia mechaniczne. Ponadto nie powinny mieć kontaktu z miedzią, więc w wykonanych z niej instalacjach mogą pracować tylko pod warunkiem zastosowania specjalnych inhibitorów korozji. Obecnie najpopularniejsze są grzejniki płytowe wykonane ze stali. Szybko reagują na regulację temperatury, ale nie nadają się do instalacji grawitacyjnych (bez pompy obiegowej) ani otwartych (z otwartym naczyniem wzbiorczym). W domach jednorodzinnych najlepiej sprawdzają się grzejniki dwupłytowe z podwójnym ożebrowaniem (typ 22) lub jednopłytowe z pojedynczym (typ 11).

Grzejniki drabinkowe są stosunkowo lekkie i proste w instalacji. Montuje się je przeważnie w łazienkach, fot. DIAMOND

Osobną kategorią są grzejniki kanałowe, montowane w podłodze przy oknach lub drzwiach tarasowych - tworzą ciepłą kurtynę powietrza, która zapobiega skraplaniu wilgoci na szybach. Dostępne są też wersje z wentylatorem, a nawet z funkcją chłodzenia. W łazienkach natomiast chętnie stosuje się grzejniki drabinkowe – ich moc jest niewielka, ale pełnią też rolę dekoracyjną i dobrze współpracują z ogrzewaniem podłogowym.

Wybierając grzejnik należy zwrócić uwagę nie tylko na jego typ i budowę. Ważne są też takie kwestie, jak miejsce montażu, sposób podłączenia i moc. Tę ostatnią dobiera się na podstawie projektu budynku - w nowym budownictwie przyjmuje się zazwyczaj 50-70 W/m2. Warto też zastanowić się, czy grzejnik ma być głównym źródłem ciepła w pomieszczeniu, czy jedynie jego uzupełnieniem, bo to w dużym stopniu wpływa na wybór odpowiedniego modelu. Nie bez znaczenia jest również wygląd. Producenci oferują zarówno modele standardowe, jak i grzejniki ozdobne. Te drugie mogą przybierać formę wieszaka, rzeźby czy nawet dekoracyjnego panelu przypominającego obraz. Grzejnik nie musi być więc elementem, który się ukrywa; wręcz przeciwnie - może stać się ważnym elementem wystroju wnętrza.

Jak zaplanować ogrzewanie podłogowe?

Ogrzewanie podłogowe występuje w dwóch wersjach - elektrycznej i wodnej. W wariancie elektrycznym przewody ukryte w podłodze nagrzewają się pod wpływem przepływającego prądu. To rozwiązanie jest stosunkowo proste: do jego działania wystarczy element grzejny (przewody, maty lub folie grzewcze), podłączenie do instalacji elektrycznej oraz termostat.

Podłogówka w wersji elektrycznej ma najczęściej postać przewodów grzewczych zamocowanych do specjalnej siatki. Mniej popularne są maty i folie grzewcze, fot. RAYCHEM

Elektryczną podłogówkę można zainstalować zarówno w nowo budowanym domu, jak i podczas remontu - nawet w budynkach, gdzie jedynym źródłem ciepła są grzejniki. Ponieważ ten system działa całkowicie niezależnie od istniejącej instalacji grzewczej i kotła, jego montaż nie wymaga ingerencji w dotychczasowe rozwiązania - konieczne jest jedynie zdjęcie posadzki (ewentualnie ułożenie nowej na już istniejącej).

Wodne ogrzewanie podłogowe to system składający się z rurek, którymi płynie ogrzana przez kocioł bądź pompę ciepła woda, automatyka sterująca, pompa obiegowa oraz rozdzielacz. Jeżeli woda podgrzewana jest w kotle na paliwa stałe, potrzebny jest też układ mieszający, obniżający temperaturę cieczy w obiegu.

Najważniejszym elementem wodnej podłogówki są pętle rur grzewczych, które układa się na termoizolacji i zalewa jastrychem, fot. RWC

Przeczytaj

Może cię zainteresować

Czy wodny grzejnik łazienkowy może być zasilany... Siłowniki w ogrzewaniu podłogowym – jak wybrać najlepsze... Czy rura PEX nadaje się do centralnego ogrzewania?

Dowiedz się więcej

Zobacz więcej Zobacz mniej

Przypomnijmy - woda przepływająca przez instalację ogrzewania podłogowego nie powinna mieć więcej niż 55°C, tymczasem ta opuszczająca kocioł na węgiel czy pellety ma temperaturę 70-90°, a na powrocie przynajmniej 60°C. Ponieważ rury wodnego ogrzewania podłogowego układa się pod posadzką i zalewa wylewką (są więc trwałą częścią konstrukcji podłogi), decyzja o zastosowaniu takiego ogrzewania powinna zapaść wcześnie - najlepiej na etapie, gdy projekt budowlany jest jeszcze w fazie opracowywania. Dobry projekt jest kluczem do sprawnie działającej podłogówki. Wykonujący go specjalista musi uwzględnić zapotrzebowanie cieplne każdego pomieszczenia, sposób jego użytkowania, planowane wykończenie podłogi i parametry źródła ciepła. To na tej podstawie dobiera się rozstaw rur, długość obwodów oraz temperaturę wody zasilającej. Dobrze opracowana dokumentacja przyda się też później - gdy pojawi się usterka, plan rur pozwoli szybko znaleźć przyczynę problemu.