Wannę prostokątną i narożną można obudować samodzielnie w 12 krokach. Od czego zacząć i jakich materiałów oraz narzędzi użyć? Opisujemy dwie metody: szkielet z płyt gipsowo-kartonowych i obmurówkę z bloczków z betonu komórkowego. Uwzględniamy też zalecenia producentów wanien i obudów. Odstępstwa od ich instrukcji mogą zakończyć się utratą gwarancji, dlatego przed pracą sprawdź jej warunki.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 1. Materiały
Do pracy będą potrzebne:
profile systemowe UD i CD do suchej zabudowy (z UD powstaje ramka szkieletu, usztywniana profilami CD);
blachowkręty, czyli krótkie wkręty do łączenia profili, zwane „pchełkami";
wkręty samonawiercające 25 lub 35 mm;
kołki rozporowe;
płyty gipsowo-kartonowe (g-k) wodoodporne 120 x 260 cm (do 300 cm);
bloczki z betonu komórkowego, odmiana 600, grubość 5-6 lub 7,5-8 cm;
zaprawa cementowa lub cienkowarstwowa (opcjonalnie klej do płytek);
preparat gruntujący głęboko penetrujący, czyli taki, który wnika w podłoże i zmniejsza jego chłonność;
płynna folia, czyli powłoka izolacji przeciwwodnej nakładana pędzlem lub wałkiem;
elastyczny klej do płytek, fuga i płytki okładzinowe, ewentualnie z dekorami;
silikon sanitarny lub samoprzylepna taśma dekoracyjna;
drzwiczki rewizyjne lub ramka z magnesami.
Rewizja to otwór z dostępem do syfonu i innych połączeń pod wanną. Szczegóły w kroku 10.
Szkielet z płyt. Z profili UD i CD zbuduj szkielet (zwany też stelażem lub rusztem) wokół wanny. Do wanny o długości do 1,5 m wystarczą dwa profile UD i jeden profil CD o długości 3-4 m, pocięty na odcinki ustawiane co 40 cm (krok 7). Przy dłuższej wannie potrzeba więcej profili. Elementy łącz blachowkrętami, a całość mocuj do podłogi i ścian kołkami rozporowymi. Płyty g-k przykręcaj do szkieletu wkrętami samonawiercającymi 25 lub 35 mm, jeśli układasz dwie warstwy płyt.
Obmurówka. Z bloczków z betonu komórkowego wymuruj obudowę wokół wanny. Zwykle wystarczą dwa rzędy, co daje obmurówkę o wysokości 49-50 cm. Na 2 m obwodu wanny potrzeba 8 bloczków. Łącz je zaprawą cementową lub cienkowarstwową, ewentualnie klejem do płytek.
Wykończenie. Podłoże zagruntuj preparatem głęboko penetrującym, potem nałóż płynną folię jako dodatkową ochronę przed wilgocią. Obudowę wykończ płytkami na elastycznym kleju i zafuguj. Miejsca łączenia płytek uszczelnij silikonem sanitarnym albo samoprzylepną taśmą dekoracyjną. Zamontuj drzwiczki rewizyjne lub ramkę z magnesami, do której przymocujesz maskującą płytkę ceramiczną.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 2. Narzędzia
Do szkieletu z płyt potrzebna będzie wiertarka z wiertłami do betonu, nożyce do blachy lub szlifierka kątowa i komplet wkrętaków. Do obmurówki przyda się piła do betonu komórkowego, pilnik zdzierak i podstawowe narzędzia murarskie.
W obu wariantach przydadzą się też metrowa poziomnica z libellą pionu, czyli wskaźnikiem pionu, oraz miarka. Do płytek potrzebne będą przyrząd do cięcia, paca zębata, mieszadło do kleju i zaprawy, pędzel oraz rakla do rozprowadzania fug. Krawędzie wanny uszczelnisz pistoletem do wyciskania silikonu.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 3. Dwa warianty obudowy
Najprostszym sposobem jest gotowa osłona z tworzywa sztucznego. Polecana jest szczególnie przy wannach z hydromasażem oraz wtedy, gdy armatura nawannowa wymaga dostępu serwisowego. Jeśli chcesz obłożyć wannę płytkami ceramicznymi, trzeba najpierw przygotować podłoże, do którego da się je przykleić.
Gotowe osłony akrylowe i panelowe można docinać do wymiarów wanny, a także wycinać w nich otwory, np. pod hydromasaż. Panel wsuwa się pod rant i mocuje blaszkami do podłogi oraz do klocków pod rantem. Przy dopasowaniu uwzględnij grubość płytek na ścianach. Jeśli ściany nie trzymają pionu, czoło panelu można docąć lub doszlifować. Szczegóły montażu podaje producent osłony.
Przy obudowie płytkami stosuje się najczęściej dwie metody:
obmurówka z bloczków z betonu komórkowego, który łatwo się obrabia.
Szkielet z płyt najłatwiej dopasować do wanien prostych, a obmurówkę wykonuje się przy wannach narożnych i o niestandardowych kształtach.
Płyty g-k to prace na sucho i łatwo z nich uformować wnęki lub półki. Obmurówka jest bardzo sztywna, ale to prace mokre, więc trzeba poczekać, aż wyschnie. Bloczki mocno chłoną wodę, dlatego koniecznie je zagruntuj i zaizoluj. Spotyka się też gotowe płyty z polistyrenu ekstrudowanego (XPS), odporne na wodę, oraz styropianowe nośniki dopasowane do wanny. Nośnik styropianowy utrudnia dostęp do syfonu, jeśli nie zaplanujesz dużej rewizji.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 4. Ustawienie wanny
Zacznij od zamontowania nóżek podpierających i ustawienia wanny w docelowym miejscu. W modelach akrylowych nóżki przykręca się do wzmocnień pod spodem wanny. Umieść je w takiej odległości od krawędzi, by nie przeszkadzały w montażu obudowy.
Przed ustawieniem wanny sprawdź pomieszczenie. Podłoże ma być równe i wypoziomowane, a wentylacja odpowiednia. Przy wannie narożnej narożnik musi mieć kąt prosty, a odchyłka ścian od pionu nie powinna przekraczać 1 mm na metr. Ściany i podłoga wokół wanny powinny być już wykończone płytkami i zaspoinowane. Płytki układa się na warstwie izolacji przeciwwodnej, np. z płynnej folii.
Wanna zwykle styka się co najmniej dwoma bokami ze ścianami. Jeśli trzeba poprawić jej ustawienie albo chcesz mieć półkę wzdłuż krawędzi, odsuń wannę od ściany i powiększ obudowę o dodatkową powierzchnię poziomą.
Ustawioną wstępnie wannę wypoziomuj wzdłuż i wszerz, regulując śruby w nóżkach. Dno powinno mieć jednak niewielki spadek w stronę odpływu, producenci podają ok. 1 mm na metr. Po ustawieniu nóżki zaleca się zablokować przeciwnakrętkami. Trzeszczenie i odkształcanie się napełnionej wanny zwykle wynika z niewłaściwego podparcia na nóżkach i braku szczelin montażowych. Z tego powodu brzeg wanny nie może opierać się na obudowie (krok 8).
Rant, czyli górny, wysunięty brzeg wanny, mocuje się do ścian blaszanymi uchwytami, które przykręcasz po ustaleniu jego położenia. Między ścianą a rantem zostaw szczelinę ok. 3 mm. Uszczelnisz ją na końcu pracy (krok 12). Kołki dobierz do rodzaju ściany. Te dostarczane z wanną lub obudową bywają przeznaczone do ścian pełnych (beton, cegła, silikaty), a do ścian g-k trzeba dokupić odpowiednie.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 5. Podłączenia hydrauliczne
W niektórych modelach trzeba zamontować tylko syfon odpływowy, w innych także przyłącza baterii nawannowej. Syfon przykręca się do odpływu wanny, a jego drugi koniec łączy z kanalizacją przewodem elastycznym, który zalecają producenci, lub sztywnym. Syfon musi mieć przelew dopasowany do modelu. Przy montażu syfonu zadbaj o spadek w stronę odpływu kanalizacyjnego. Reguluj go wysokością nóżek, a w razie potrzeby podeprzyj wannę np. cegłami.
Połączenie syfonu umieść tak, aby dało się je łatwo zdemontować przez otwór rewizyjny, co ułatwi ewentualne wyjęcie wanny. Podobnie zaplanuj podłączenie armatury nawannowej do instalacji wodociągowej: ma być w zasięgu narzędzi, którymi pracujesz przez rewizję. Armaturę nawannową podłączaj elastycznymi wężykami.
Otwory pod baterię nawannową wierci się otwornicą koronową w miejscach wskazanych przez producenta w katalogach technicznych. Niektórzy producenci zaznaczają, że takie samodzielne wiercenie nie wpływa na gwarancję, ale warunki swojej wanny sprawdź u jej producenta.
Zanim zamkniesz obudowę i położysz płytki, przeprowadź test szczelności, który zalecają producenci. Po wstępnym ustawieniu, wypoziomowaniu i podłączeniu do kanalizacji napełnij wannę ciepłą wodą do poziomu przelewu i zostaw na ok. godzinę. Potem obejrzyj okolice spustu. Jeśli nic nie przecieka, opróżnij wannę i przejdź do właściwego montażu.
Wanna prostokątna. Najpierw wyznacz punkty kontrolne. Długą poziomicę przyłóż do czterech końców brzegu wanny i flamastrem zaznacz punkty odpowiadające w pionie zarysowi wanny. Od każdego punktu odmierz 2-2,5 cm w głąb obudowy i połącz zaznaczone punkty linią kontrolną. Do niej będzie dochodzić zewnętrzna krawędź rusztu nośnego pod płyty. Przy pokryciu dwuwarstwowym krawędź szkieletu trzeba cofnąć o ok. 3,5 cm, czyli o grubość okładziny: dwóch płyt (2 × 12,5 mm) i płytki z klejem (ok. 1 cm).
Wanna o zaokrąglonym obrysie. Obrys na podłodze wyznacza się tą samą metodą. Poziomnicę przykłada się jednak co kilka centymetrów i utrzymuje w pionie zarówno względem przekroju wanny, jak i długości krawędzi. Połączone punkty utworzą wielokąt. Przesuń go „pod wannę" o grubość płytki z klejem, czyli ok. 1 cm.
Przy murowaniu. Zaznaczona linia łatwo się zaciera, dlatego utrwal zarys: wymuruj „pod poziomnicę" pierwszą warstwę podmurówki albo od razu całą obudowę.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 7. Konstrukcja stelaża
Ruszt, czyli szkielet z profili pod płyty g-k, na wannie o prostym kształcie wykonuje się łatwo. Gdy obudowujesz dwa boki wanny, składa się on z dwóch niezależnych części mocowanych do ścian. Wymiary każdej z nich dopasuj do wanny mierzonej po brzegach, pamiętając o grubości płyt g-k i płytek.
Ustalając wysokość szkieletu, uwzględnij nie tylko wysokość wanny z nóżkami po wypoziomowaniu, ale i szerokość rantu, czyli wysunięcie brzegu względem nachylonej niecki. Typowy rant ma ok. 3 cm. Szkielet musi kończyć się niżej niż rant, żeby okładzina zmieściła się pod nim.
Całkowita grubość szkieletu z okładziną wynosi 5,5 cm przy jednej warstwie płyty g-k i 6,5 cm przy dwóch. Opuść pion z krawędzi wanny i sprawdź, na jakiej wysokości jego odległość od zewnętrznej ścianki niecki jest równa tej grubości powiększonej o 0,5-1 cm luzu montażowego. Na tej wysokości kończy się górna krawędź szkieletu.
Szkielet to zamknięta ramka z profili UD usztywniona profilami CD. Ramkę można zrobić z jednego odcinka UD, nacinając go w miejscach zagięcia i skręcając blachowkrętami. Gotową ramkę przymocuj kołkami rozporowymi do podłogi i ściany, a potem połącz z drugą, zamontowaną tak samo. Następnie w profile UD wstaw odpowiednio przycięte profile CD w rozstawie co 40 cm i przykręć je „pchełkami".
Zaplanuj już teraz rewizję (krok 10). Jeśli chcesz, możesz też przewidzieć cokół, czyli podcięcie u dołu obudowy, które ułatwia podejście do wanny i sprzątanie.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 8. Mocowanie płyt
W obudowie stosuje się wyłącznie płyty zielone, czyli impregnowane. Od wewnątrz, dla dodatkowej ochrony przed wilgocią, można je pokryć gruntem, farbą lub płynną folią. Zaleca się dwie warstwy płyt. Konstrukcja jest wtedy sztywniejsza, co ma znaczenie zwłaszcza przy małych płytkach, np. mozaice.
Zamiast płyt g-k można użyć gipsowo-włóknowych, które są sztywniejsze i odporniejsze na wilgoć. Płyty tnij tak, by między ich górną krawędzią a wanną został luz ok. 0,5 cm. Brzeg wanny nie może opierać się na obudowie. Dopasowane płyty przykręcaj do profili CD 3-4 wkrętami samonawiercającymi.
Przy dwóch warstwach pierwszą przykręć prowizorycznie 1-2 wkrętami do co drugiego profilu, a drugą mocuj już docelową liczbą wkrętów.
Dolna krawędź płyty nie powinna leżeć na podłodze. Podłóż cienkie plastikowe kliny, które utrzymają odstęp i pomogą ustawić płytę równo.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 9. Obudowa z bloczków
Do obudowy najlepiej nadają się bloczki z betonu komórkowego o grubości 5-6 lub 7,5-8 cm. Przy wannie narożnej trzeba uformować zaokrąglenie o bokach ok. 12 cm i dopasować do niego przycięte bloczki. Typowy bloczek ma 24 x 59 cm. Można go przeciąć wzdłuż i skrócić do wysokości brzegu wanny, który zwykle znajduje się na wysokości 50-55 cm.
Bloczki ustawione pionowo murują się niewygodnie i są niestabilne. Lepiej ułożyć je poziomo, z murarskim wiązaniem spoin, czyli przesunięciem spoin w kolejnych warstwach. Przycinaj je poprzecznie pod niewielkim kątem, co pozwala zrobić cienką spoinę pionową. Przy łączeniu co drugi element odwracaj do góry nogami, żeby złącze w narożniku było równe. Do cięcia najlepsza jest ręczna piła do gazobetonu. Można użyć piły do drewna z grubym uzębieniem, ale szybciej się tępi.
Całą obmurówkę możesz wykonać „pod poziomnicę", czyli pilnując pionu względem krawędzi wanny. Odległość od pionu do złączenia bloczków oceniasz wtedy „na oko" albo przyklejasz do ściany taśmą dwustronną listewkę grubości 0,5-1 cm na wysokości obudowy. Nieoklejoną część poziomnicy opierasz na krawędzi wanny, a listewka pokazuje, gdzie ma przebiegać pionowa spoina kolejnych bloczków.
Ścianki wanny są nachylone, więc zabudowa musi się zwężać w miarę zbliżania się do brzegu. Grubość ostatniego rzędu bloczków wyrównaj według próbnego przymiaru elementu ustawionego na sucho. Zostaw luz ok. 0,5 cm od ścianki wanny. Cieńsze bloczki w drugiej warstwie ułatwią dopasowanie. Gdy zaprawa stwardnieje, nadaj zaokrągleniu żądany kształt pilnikiem zdzierakiem do gazobetonu.
Na prostych odcinkach obudowy, wykładanych szerokimi płytkami, wystarczy mniejsza precyzja. Przy mozaice trzeba wyrównać obmurówkę zaprawą wyrównującą i nadać jej regularny łuk.
Jeśli demontaż instalacji kanalizacyjnej jest łatwy, wannę można wyjąć, wyrównać obudowę od środka i zabezpieczyć przed nasiąkaniem, np. warstwą płynnej folii.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 10. Otwory rewizyjne
W obudowie trzeba zrobić otwór z dostępem do syfonu i innych połączeń. Dzięki niemu można naprawiać instalację i kontrolować przestrzeń pod wanną. Otwór nie powinien być mniejszy niż 20 x 20 cm, a jego położenie musi umożliwiać wygodne podejście z narzędziami, np. kluczem hydraulicznym.
Producenci obudów zalecają montaż, który pozwala zdemontować obudowę bez niszczenia glazury. W warunkach gwarancji zastrzegają też, że nie pokrywają kosztów uszkodzenia płytek i innych elementów utrudniających dostęp do wanny ani kosztów ich odtworzenia.
Otwór wycina się w płycie g-k lub obmurówce podczas montażu. Można to zrobić też po ułożeniu płytek, jeśli ma go zamaskować płytka na magnesach, która ułatwia dopasowanie położenia. Sposób osadzenia drzwiczek zależy od modelu. Zwykle ramkę wkleja się w boki otworu i licuje z powierzchnią płytek.
Przy maskownicy z glazury ramkę z magnesami osadza się w otworze, a płytkę przykleja do blachy przyciąganej magnesami. Fugi wokół otworu zostaw niewypełnione albo użyj łatwej do usunięcia masy silikonowej lub akrylowej.
Warto też zadbać o wentylację przestrzeni pod wanną, np. niewielką kratką w cokole lub z boku obudowy albo drzwiczkami rewizyjnymi z otworami wentylacyjnymi. Przy wannach z hydromasażem pompa i dmuchawa potrzebują powietrza i dostępu serwisowego, zgodnie z zaleceniami producenta.
Obudowa wanny prostokątnej i narożnej - krok 11. Klejenie płytek
Obudowa z płyt g-k. Na prostej konstrukcji z płyt g-k możesz ułożyć płytki ceramiczne w dowolnym formacie. Docinaj płytki na wysokość obudowy tak, by lekko zachodziły pod rant wanny. Powstałą szczelinę zostaw niewypełnioną. Płytę g-k zagruntuj przed klejeniem, żeby mniej nasiąkała. Płytki mocuj elastycznym klejem nakładanym pacą zębatą o zębach dobranych do rozmiaru płytek.
Narożna wanna obmurowana. Tu okładanie jest trudniejsze. Bezpośrednio można kleić tylko małe płytki, które pozwalają wyłożyć zaokrąglone powierzchnie. Dobrze sprawdza się drobna mozaika na elastycznej siatce. Pojedyncze płytki nie powinny być szersze niż 10-12 cm. Jeśli chcesz użyć tej samej okładziny co na ścianach, płytki często trzeba przeciąć, a krawędzie cięcia wygładzić papierem ściernym lub osełką. Zmniejsza to ryzyko skaleczeń i daje efekt zbliżony do krawędzi nieprzeciętych. Przed układaniem zagruntuj podłoże i wypełnij ubytki.
Mozaikę przyklej klejem nałożonym pacą o drobnych zębach. Warstwa ma być cienka, żeby klej nie wypłynął między płytkami podczas fugowania. Dociskaj mozaikę równomiernie pacą styropianową, a na łukach mocniej. Spoinowanie w obu rodzajach obudowy wykonaj następnego dnia, używając elastycznej fugi o odpowiedniej szerokości.
Przesuwaniu się obudowanej wanny zapobiegają uchwyty rozmieszczone wzdłuż jej brzegu i przykręcone do ściany (krok 4). Styk wanny ze ścianą nie jest jednak sam z siebie szczelny i trzeba go zabezpieczyć przed wodą wpływającą pod wannę. Szczelinę ok. 3 mm między rantem a ścianą uszczelnia się listwą maskującą lub silikonem sanitarnym.
Silikon sanitarny zapewnia elastyczne połączenie. Brzegi wanny i ściany dokładnie oczyść i osusz, a potem zabezpiecz taśmą malarską przed zabrudzeniem. Silikon wyciskaj z pistoletu jednolitą warstwą i wygładź go palcem zmoczonym płynem poślizgowym (np. płynem do mycia naczyń) albo specjalną płytką wygładzającą. W instrukcji wanny sprawdź, czy producent zaleca napełnienie wanny wodą przed silikonowaniem. Jeśli tak, zostaw wodę na czas schnięcia podany na opakowaniu silikonu.
Silikon, zwłaszcza w jasnych kolorach, trudno utrzymać w czystości, więc dobrym rozwiązaniem jest osłonięcie go samoprzylepną listwą brzegową. Może ona uszczelniać samodzielnie albo maskować silikon.
FAQ Pytania i odpowiedzi
Od czego należy zacząć obudowę wanny prostokątnej i narożnej?
Obudowę wanny należy zacząć od przygotowania odpowiednich materiałów, takich jak profile systemowe UD i CD, blachowkręty, wkręty samonawiercające, kołki rozporowe, płyty g-k (wodoodporne), bloczki z betonu komórkowego, zaprawa cementowa, preparat gruntujący, płynna folia, elastyczny klej do płytek, fuga, płytki okładzinowe, silikon sanitarny oraz drzwiczki rewizyjne lub ramka z magnesami.
Jakie narzędzia są potrzebne do wykonania obudowy wanny?
Do wykonania obudowy wanny potrzebne są m.in. wiertarka z wiertłami do betonu, nożyce do blachy, szlifierka kątowa, komplet wkrętaków, piła do cięcia gazobetonu, pilnik - zdzierak, podstawowe narzędzia murarskie, poziomnica z libellą pionu, miarka, przyrząd do cięcia płytek, paca zębata, mieszadło do kleju i zaprawy, pędzel, rakla do rozprowadzania fug oraz pistolet do wyciskania silikonu.
Jakie są dwa główne warianty obudowy wanny?
Wannę można obudować na dwa sposoby: poprzez osadzenie płyt gipsowo-kartonowych na stelażu lub wykonanie obmurówki z bloczków z betonu komórkowego. Pierwszy sposób jest bardziej odpowiedni dla wanien prostokątnych, natomiast drugi dla wanien narożnych i o niestandardowych kształtach.
Jakie prace trzeba wykonać przed montażem obudowy wanny?
Przed montażem obudowy wanny należy zamontować nóżki podpierające, ustawić wannę w docelowym miejscu, wypoziomować ją, a także wykończyć ściany i podłogę wokół wanny płytkami ułożonymi na warstwie izolacji przeciwwodnej.
Jakie są kroki związane z wyznaczeniem obrysu obudowy wanny?
Wyznaczenie obrysu obudowy wanny prostokątnej polega na zaznaczeniu punktów kontrolnych na podłodze przy użyciu poziomicy i flamastera, odmierzaniu 2-2,5 cm w głąb obudowy od każdego punktu kontrolnego, łączeniu zaznaczonych punktów linią kontrolną oraz cofnięciu stelaża o ok. 3,5 cm w przypadku planowanego pokrycia dwuwarstwowego.
Od 1998 roku Redakcja "Budujemy Dom" tworzy społeczność pasjonatów budownictwa, którzy z chęcią dzielą się swoją wiedzą i doświadczeniem. Nasz zespół to wykwalifikowani redaktorzy, architekci, inżynierowie i specjaliści z różnych dziedzin budownictwa, którzy stale poszerzają swoją wiedzę i śledzą najnowsze trendy.
Skomentuj
