- Czy przepisy budowlane nakazują montaż akcesoriów dachowych?
- Jakie są rodzaje dachówek specjalnych i czy są łatwo dostępne na rynku?
- Do czego służą dachówki i kominki wentylacyjne?
- Jakie akcesoria dachowe zapewnią bezpieczną komunikację dachową?
- Dlaczego powinniśmy zamontować śniegołapy i płotki śnieżne na dachu?
Akcesoria dachowe montuje się nie ze względu na przepisy, ale po to, by dach służył dłużej, wyglądał estetycznie, a jego eksploatacja była bezpieczna.
Akcesoria to bardzo pojemna grupa produktowa. Należą do nich i elementy przeznaczone do mocowania pokrycia, jak spinki dekarskie, wkręty i gwoździe (nie będziemy o nich pisać, bo dekarz z pewnością o nich nie zapomni), i dachówki specjalne, elementy wentylacyjne i odpowietrzające, ławy i stopnie kominiarskie, a także śniegołapy i płotki przeciwśnieżne.
Nie ma jednego zestawu, który powinien znaleźć się na każdym dachu. Wiele zależy od tego, jakie pokrycie zastosowano i jaki jest kształt dachu. Te opisane niżej przeznaczone są wyłącznie na konstrukcje spadziste.
Dachówki specjalne
W przypadku krycia domu dachówkami nie obędzie się bez modeli specjalnych. I tak do wykończenia kalenicy, czyli miejsca wypukłego styku dwóch połaci, przeznaczone są gąsiory (wklęsły, zagłębiony styk mamy w tzw. koszu dachowym). Z kolei na krawędzi dachu, przy ścianach szczytowych, mocuje się dachówki szczytowe. W linii okapu, nad rynnami, zakłada się zaś dachówki okapowe. Te elementy są często stosowane, dlatego nie powinno być problemu z ich dobraniem przy zakupie pokrycia.
Trudniej znaleźć dachówki antenowe, umożliwiające szczelne wyprowadzenie na zewnątrz przewodów, kabli i masztu antenowego. Nie wszyscy producenci oferują też przezroczyste dachówki świetlikowe, których zadaniem jest doświetlanie strychów. Inne rzadziej spotykane elementy to dachówki solarne. Układa się je po to, aby przeprowadzić przewody do kolektorów słonecznych. Na dachu montuje się również specjalne kominki odpowietrzające. Zakłada się je w miejscu wyprowadzenia pionów kanalizacyjnych.
Jak wspomniano, nie ma formalnego wymogu stosowania tego typu (i innych) akcesoriów. Ze względu na ich ograniczoną dostępność oraz wysoką cenę (pojedyncza dachówka specjalna może kosztować i 200 zł), dach można też wykończyć obróbkami blacharskimi. Co prawda ich wykonanie jest pracochłonne, blacha jest mniej trwała od ceramiki i nie wygląda najlepiej na dachu krytym eleganckimi dachówkami, ale pozwala znacznie ograniczyć koszty.
![Wybrane modele dachówek specjalnych: gąsior (a), dachówka skrajna (b), dachówka solarna (c)](/i/2021/04/20/407886-332e-970x0_akcesoria-dachowe-jakie-dobrac2-budujemydompl.png)
Elementy wentylacyjne
Podczas wykonywania dachu trzeba pamiętać o utworzeniu szczelin wentylacyjnych - od okapu do kalenicy. W przeciwnym razie pod połacią będzie się gromadziła wilgoć, która jest groźna dla warstw dachowych.
Niestety, zapewnienie cyrkulacji w tym miejscu nie zawsze jest możliwe. Gdy na dachu znajdują się kominy lub okna dachowe, ruch powietrza może być zaburzony. Dlatego warto zakupić jeszcze jeden rodzaj dachówek specjalnych - wentylacyjne. Tworzą one dodatkowe wloty lub wyloty powietrza, umożliwiające jego cyrkulację. Dachówki wyposażone są w siatkę zapobiegającą dostawaniu się pod pokrycie ptaków i owadów.
Z kolei wylot powietrza ze szczelin wentylacyjnych zapewniają kominki wentylacyjne.
Komunikacja dachowa
Jak wspomniano, akcesoria montuje się też po to, by eksploatacja dachu była bezpieczna. Bo choć nie powinno się po nim chodzić bez potrzeby, czasami jest to niezbędne - w razie konieczności naprawy pokrycia albo przeprowadzenia przeglądu kominiarskiego.
- 10 kluczowych powodów, by wymienić stare okno dachowe w 2024 roku
- Jakie wybrać rolety do okien dachowych?
- Jak obrobić komin z blachy trapezowej?
- Jak prawidłowo położyć folię paroizolacyjną?
Aby umożliwić poruszanie się po dachu, stosuje się metalowe ławy lub stopnie kominiarskie. Pierwsze są podłużne, można na nich stanąć w rozkroku. Zakłada się je najczęściej na kominie. Znacznie mniejsze od nich stopnie umożliwiają zaś chodzenie po dachu - w sposób bezpieczny zarówno dla człowieka, jak i pokrycia dachowego.
O elementach komunikacji dachowej powinni pomyśleć zwłaszcza właściciele domów, w których obok komina nie zaplanowano wyłazu dachowego.
Zabezpieczenia przeciwśnieżne
Ostatnia zima pokazała, jak niebezpieczny może być topniejący i gwałtownie zsuwający się z dachu śnieg. Stanowi on zagrożenie nie tylko dla znajdujących się w pobliżu ludzi, ale również dla orynnowania, które pod naporem może się nawet zerwać. Mowa nie tylko o terenach górskich, gdzie właściciele domów przyzwyczajeni są do trudniejszych warunków w te pory roku (akurat tam aspekt ten bierze się pod uwagę już podczas projektowania domów, które często mają bardzo strome dachy).
Dlatego warto pomyśleć o śniegołapach, których zadaniem jest rozdzielenie mas śniegu na mniejsze części, oraz płotkach śnieżnych, służących z kolei do zatrzymania białego puchu na dachu (aby gwałtownie nie zsunął się z połaci). Przytwierdza się je tak, jak ławy i stopnie kominiarskie. Nie mogą jednak ich zastępować, bo nie są dostosowane to tak dużych obciążeń. Właśnie ze względu na ograniczoną wytrzymałość na dachach o nachyleniu większym niż 40° i długości krokwi powyżej 6 m mocuje się przynajmniej dwa rzędy takich elementów.
Redaktor: Norbert Skupiński
Na zdjęciu otwierającym: Na nic zda się zakup nawet najlepszego pokrycia, jeżeli nie zostanie ono w prawidłowy sposób wykończone. A temu służą akcesoria dachowe. (fot. Creaton Polska)