Artykuł pochodzi z: Budujemy Dom 3/2014
Systemy rynnowe

Szczelny dach to połowa sukcesu w zabezpieczeniu domu przed wodą deszczową. Drugą jest dobrze dobrany i wykonany system rynnowy, który odprowadzi wodę poza budynek. Bez orynnowania woda z dachu zalewałaby ściany, niszcząc elewację. Ponadto woda nie powinna spływać bezpośrednio w pobliżu fundamentów budynku. Po usunięciu z dachu trzeba ją więc zagospodarować.


Orynnowanie powinno być uzupełnieniem każdego dachu, bez względu na to czym jest pokryty. Spotykane w niektórych publikacjach stwierdzenie, że rynny są niepotrzebne w domach krytych strzechą jest co najwyżej półprawdą. Takie obiekty miały tradycyjnie bardzo szerokie okapy (do 1 m) i to właśnie dzięki nim woda nie zaciekała na ściany. Ponadto rynny postrzegano jako niepasujące do stylu wiejskich chałup. Należałoby raczej stwierdzić, że rynny nie są niezbędne (choć im też nie zaszkodzą) w domach o bardzo szerokich i schodzących nisko nad ziemię okapach, niezależnie od tego, czym pokryto dach. Jednak takie domy to rzadkość.

Zasady doboru

EPD i katalog

 

W większości przypadków dobór orynnowania jest dość prosty. Skąd w takim razie biorą się kłopoty? Najczęściej to efekt niedopracowania szczegółów oraz nieprawidłowego montażu.

 

Domy jednorodzinne są obiektami stosunkowo małymi, o niewielkiej powierzchni dachu, w związku z tym wystarcza obliczenie przekroju rynien i rur spustowych metodami uproszczonymi. W tym celu wyznacza się tzw. efektywną powierzchnię dachu (EPD), a następnie dobiera wymiary orynnowania z tabel w katalogach producentów. Wzór do obliczenia EPD jest następujący (objaśnienie symboli na rysunku):

 

EPD = (W+H/2) · L

 

Jak widać liczy się zarówno powierzchnia rzutu, jak i nachylenie połaci. I słusznie, bo z bardziej stromego dachu woda spływa szybciej i ulega większemu spiętrzeniu w rynnach. Stopień spiętrzenia wody w lejach i rurach spustowych zależy z kolei od ich umiejscowienia.

 

Do rozważenia są tu 3 warianty:

 

a) rury spustowe na końcach rynien, w dachu dwuspadowym jest ich więc cztery. To najpopularniejszy układ, wyglądający estetycznie i umożliwiający łatwe odprowadzeni wody z dala od budynku. Niestety woda dopływa do każdego leja spustowego tylko z jednej strony, co uniemożliwia pełne wykorzystanie przepustowości;

 

b) rury spustowe pośrodku długości rynny. Trudniej je estetycznie wkomponować w elewację. Za to rura spustowa jest „zasilana” wodą z obu stron, dzięki czemu wykorzystujemy maksymalnie przepustowość kielicha spustowego (i samej rury). Jedna rura spustowa może dzięki temu zbierać wodę z dwa razy większej powierzchni dachu, niż w poprzednim rozwiązaniu;

 

c) rura spustowa za narożnikiem. Najmniej korzystny układ, występujący w dachach czterospadowych oraz komplikowanych wielopołaciowych. Dopuszczalną przepustowość należy przyjąć o ok. 20% mniejszą, niż w dla rur spustowych na krańcach rynny. Lepiej unikać stosowania rynien i rur spustowych o średnicy poniżej 90 mm. Dotyczy to również niewielkich dachów, na których nawet mniejsze rynny zapewniłyby wystarczającą przepustowość dla wody. Jednak do rynien trafiają także liście i drobne gałązki, a zimą może zamarzać w nich woda. Przy niewielkich średnicach prawdopodobieństwo zatkania rynien jest po prostu znacznie większe.

Jarosław Antkiewicz

Pozostałe artykuły
Budujemy Dom
9,95 zł tylko teraz!
Teraz za darmo!
Od teraz, dla wszystkich! Wystarczy, że się zalogujesz. A otrzymasz dostęp do wszystkich artykułów z papierowego BudujemyDom! Całkowiecie za darmo!
Dom Energooszczędny Vademecum 2018

Dom Energooszczędny Vademecum

Jak zbudować dom energooszczędny

ABC Budowania 2018

ABC Budowania

To, co koniecznie musisz wiedzieć, żeby Twój pierwszy dom był dla Ciebie, a nie dla wroga

Wnętrza 2019

Wnętrza

Nowoczesne, stylowe, piękne wnętrza - zasady, porady, inspiracje

Czas na Wnętrze kwiecień 2019

Czas na Wnętrze

Od inspiracji do realizacji

Twój Dom Twój Styl 2018

Twój Dom Twój Styl

Poradnik shoppingowy

Budujemy Dom kwiecień 2019

Budujemy Dom

Dla budujących dom i wykonawców

Dom Polski 2019

Dom Polski

Jak zbudować dom tańszy niż mieszkanie

Nowoczesne Instalacje 2019

Nowoczesne Instalacje

Jak zbudować dom energooszczędny