Artykuł pochodzi z: Budujemy Dom 4/2008
Wentylacja z odzyskiem ciepła
Bez jedzenia człowiek może przeżyć trzy tygodnie. Bez wody – trzy dni. A bez powietrza – wiadomo... Może więc warto poświęcić więcej uwagi temu, czym w nowym domu będziemy oddychać i ile będzie to nas kosztowało?
Wentylacja 

Budujemy dom, oczywiście nowoczesny i energooszczędny: kosztowny system grzewczy, solidna izolacja ścian i dachu, szczelne okna… Wszystko po to, aby maksymalnie obniżyć koszty ogrzewania, ale… w tym nowoczesnym domu często brakuje skutecznej i oszczędnej wentylacji.

 

W Polsce wciąż jeszcze bardzo niewielu inwestorów zdaje sobie sprawę, że dobry system wentylacyjny jest niezbędnym elementem domu zbudowanego nowoczesnymi technikami. Zaczynamy żyć w domach przypominających torby foliowe, w których wymiana powietrza – którą dawniej zapewniały niedoskonałości tradycyjnego budowania – przestaje być możliwa.

Systemy wentylacyjne

Kto buduje lub modernizuje dom, ma do wyboru różne rozwiązania wentylacji. Oto co należy wiedzieć o ich funkcjonowaniu.

 

Wentylacja naturalna, czyli grawitacyjna. Najpopularniejszy, tradycyjny sposób usuwania z domu zużytego powietrza. W domu o szczelnych ścianach i oknach praktycznie nie działa. Zdarza się nawet, że zamiast usuwać powietrze na zewnątrz, często staje się źródłem intensywnego nawiewu zimnego powietrza, niekiedy też – zanieczyszczonego spalinami lub dymem. Użytkownicy takiej wentylacji często sami zaklejają kratki grawitacyjne, gdy zauważą, że działając „wstecz”, wentylacja powoduje wychłodzenie pomieszczeń. Sposobem na poprawę działania wentylacji grawitacyjnej są nawiewniki montowane w oknach lub zakup okien z funkcją roszczelniania (choć samo rozszczelnienie nie jest wystarczające).

 

Niestety latem wentylacja grawitacyjna się nie sprawdza, bo motorem jej działania jest różnica temperatury powietrza wewnątrz i na zewnątrz domu, która to różnica latem zanika. Zimą natomiast przez nawiewniki w oknach wywiewa z domu ciepłe powietrze, za ogrzanie którego przecież płacimy.

 

Wentylacja mechaniczna. W przeciwieństwie do tradycyjnej – zapewnia stały przepływ odpowiedniej ilości powietrza. Do wyboru mamy trzy rodzaje wentylacji mechanicznej:

 

1) nawiewna – świeże powietrze z zewnątrz nawiewane jest do wnętrza przez wentylatory, a jego nadmiar uchodzi przez szczeliny w budynku (np. istniejące kanały wentylacyjne lub otwory okienne). Zwiększając ilość świeżego powietrza, system ten powoduje znaczne wychłodzenie wnętrz w chłodnych porach roku. Zalecany jest zatem jedynie do budynków z „nadprodukcją” ciepła, które wymaga usunięcia na zewnątrz, na przykład w nowoczesnych kurnikach czy innych budynkach inwentarskich. Trudno więc nazwać go energooszczędnym w przypadku zastosowania w domu jednorodzinnym.

 

2) wywiewna – zużyte powietrze usuwa na zewnątrz za pomocą wentylatorów zamontowanych np. w łazienkach lub jednego wentylatora centralnego. Odmianą systemu wywiewnego jest tzw. wentylacja hybrydowa, polegająca – w dużym uproszczeniu – na poprawianiu działania wywiewu powietrza wentylatorami – zamontowanymi np. na szczytach przewodów kominowych. Aby systemy takie działały skutecznie, niezbędne jest pozostawienie odpowiedniej wielkości otworów nawiewnych w oknach lub ścianach (np. przez zamontowanie nawiewników), tak samo jak to się powinno robić w domach z wentylacją grawitacyjną. Brak otworów nawiewnych spowodowałby wywołanie podciśnienia we wnętrzach: powietrze stałoby, mimo „mielenia go” przez pracujące wentylatory. Wentylację hybrydową traktuje się często jako sposób na nieskuteczność istniejącej wentylacji grawitacyjnej – przez wymuszenie ruchu powietrza w kanałach wentylacyjnych.

 

3) nawiewno-wywiewna – to system, w którym powietrze jest nawiewane i usuwane kanałami wentylacyjnymi przez wentylatory umieszczone w centrali wentylacyjnej. Taki system zapewnia pełną kontrolę nad ilością świeżego powietrza w budynku. Jego odmianą jest wentylacja z odzyskiem ciepła, czyli system wyposażony w centralę wentylacyjną nawiewno-wywiewną z wymiennikiem ciepła. Dzięki centrali wentylacyjnej, znanej pod nazwą rekuperatora, możliwe jest odzyskiwanie ciepła z powietrza usuwanego z budynku i ogrzewanie tym ciepłem powietrza świeżego.

 

System wentylacji z odzyskiem ciepła składa się z:
  • czerpni i wyrzutni powietrza, którymi powietrze wpływa do kanałów i z nich wypływa;
  • kanałów wentylacyjnych, zakończonych nawiewnikami i kratkami wyciągowymi;
  • i najważniejszego elementu, czyli rekuperatora, w którym następuje odzysk ciepła – powietrze napływające zostaje zimą podgrzane, a latem ochłodzone.
W wentylacji z odzyskiem ciepła niepotrzebne są kominy. Mimo stosunkowo wysokich kosztów instalacji warto zainwestować w tego typu rozwiązanie: w porównaniu z takim samym budynkiem wyposażonym w wentylację grawitacyjną średnia oszczędność na kosztach ogrzewania domu o powierzchni ok. 160 m2 może wynieść 3–4 tys. zł rocznie (patrz ramka Grawitacyjna do lamusa!). W najnowocześniejszych systemach tego typu temperatura powietrza nawiewanego niemal nie różni się (1°C) od temperatury powietrza usuwanego z budynku.

 

Maciej Kosowski

Pełna wersja artykułu: Wentylacja z odzyskiej ciepła

Pozostałe artykuły

Prezentacje firmowe

Poradnik
Cenisz nasze porady? Możesz otrzymywać najnowsze w każdy czwartek!
Budujemy Dom
9,95 zł tylko teraz!
Teraz za darmo!
Od teraz, dla wszystkich! Wystarczy, że się zalogujesz. A otrzymasz dostęp do wszystkich artykułów z papierowego BudujemyDom! Całkowicie za darmo!
Dom Energooszczędny Vademecum 2019

Dom Energooszczędny Vademecum

Jak zbudować dom energooszczędny

ABC Budowania 2019

ABC Budowania

To, co koniecznie musisz wiedzieć, żeby Twój pierwszy dom był dla Ciebie, a nie dla wroga

Wnętrza 2019

Wnętrza

Nowoczesne, stylowe, piękne wnętrza - zasady, porady, inspiracje

Czas na Wnętrze październik 2019

Czas na Wnętrze

Od inspiracji do realizacji

Twój Dom Twój Styl 2019

Twój Dom Twój Styl

Poradnik shoppingowy

Budujemy Dom wrzesień 2019

Budujemy Dom

Dla budujących dom i wykonawców

Dom Polski 2020

Dom Polski

Jak zbudować dom tańszy niż mieszkanie

Nowoczesne Instalacje 2019

Nowoczesne Instalacje

Jak zbudować dom energooszczędny