Okrywanie roślin na zimę: co zrobić, by bezpiecznie przezimowały do wiosny?
Okrywanie roślin na zimę: co zrobić, by bezpiecznie przezimowały do wiosny?
Gatunki roślin wrażliwe na mróz na zimę wymagają odpowiedniej ochrony, do zabezpieczania idealnie nadaje się biało agrowłóknina, fot. Adobe Stock
Okrywanie roślin na zimę to ważny zabieg pielęgnacyjny, który pozwoli przetrwać niekorzystne warunki. Zimowe mrozy są niebezpieczne dla niektórych roślin - zwłaszcza gatunków egzotycznych, wrażliwych odmian i tych niedawno posadzonych. By bezpiecznie przezimowały do wiosny wymagają odpowiedniego okrycia.
Paweł Romanowski
Data publikacji: 2020-11-26
Data aktualizacji: 2025-12-16
Wrażliwe na chłód gatunki roślin trzeba odpowiednio zabezpieczyć na zimę. W ogrodzie krzewy, drzewa, czy byliny okrywamy grubą warstwą ściółki rozłożoną wokół roślin. Może do tego posłużyć kora, zrębki, gałązki igliwia, słoma, czy suche liście.
Kiedy okrywać rośliny na zimę?
Okrywanie roślin najlepiej rozpocząć po pierwszych przymrozkach, jednak dopiero wtedy, gdy przez kilka dni będzie utrzymywać się temperatura -5°C, a gleba przemarznie na kilka cm (zwykle najwcześniej dopiero w połowie listopada). Nie warto się jednak spieszyć, gdyż okrycie założone zbyt wcześnie może spowodować więcej szkody, niż pożytku, gdyż podniesie temperaturę wokół rośliny i niepotrzebnie wydłuży wegetację, opóźniając wejście w okres spoczynku. Pierwsze, niewielkie spadki temperatury nie będą groźne dla większości roślin, poza gatunkami egzotycznymi. Groźne dla roślin będą dopiero ostre mrozy (najczęściej dopiero w lutym) i towarzyszące im silne wiatry.
Jakie rośliny okrywamy na zimę?
Nie trzeba jednak zabezpieczać wszystkich roślin, tylko skupić się na gatunkach i odmianach wrażliwych na mrozy (np. żywotniki wschodnie, hortensje ogrodowe, młode magnolie, ostrokrzewy, budleje oraz młode drzewka i krzewy owocowe, niektóre byliny - np. lawenda) oraz tych niedawno posadzonych, gdyż nie zdążyły się jeszcze zaaklimatyzować i ukorzenić w nowym miejscu. Wiele rodzimych gatunków poradzi sobie doskonale bez naszej pomocy! Informacje o wrażliwości na mróz i potrzebie ochrony można łatwo znaleźć w katalogach roślin oraz na stronie e-katalogroslin.pl, należącej do Związku Szkółkarzy Polskich.
Krzewy róż okrywamy na zimę słomianym chochołem lub białą agrowłókniną. Pędy otulamy, a na dole materiał możemy przycisnąć dużym kamieniem, fot. Adobe Stock
Okrywanie jest szczególnie potrzebne gatunkom zimozielonym - np. różanecznikom, wrzosom, bukszpanom, laurowiśniom. Nie tyle mróz im straszny, co susza! W czasie ostrych mrozów gleba jest tak zmarznięta, że pobieranie wody przez korzenie jest utrudnione. Efekt ten dodatkowo potęguje silny mroźny wiatr. W czasie słonecznego dnia roślina usycha z braku wody, a nie z zimna. Aby temu zapobiec, trzeba rośliny osłonić od słońca i wiatru - najlepiej agrowłókniną lub specjalną matą cieniującą.
Jak zabezpieczyć róże i krzewy na zimę?
Różom, krzewom i drzewom owocowym (zwłaszcza młodym) warto zabezpieczyć podstawę pędu i system korzeniowy poprzez usypanie przy podstawie kilkunastocentymetrowego kopczyka z ziemi, kompostu lub kory sosnowej. By nie rozwiał go wiatr, warto obłożyć go gałązkami świerkowymi.
Czy okryć rośliny na zimę?
Materiały do zabezpieczania roślin na zimę muszą być przewiewne dla powietrza i przepuszczalne dla wody. Do okrywania nie nadaje się folia, która szybko może doprowadzić do przegrzania i zawilgocenia roślin. Zdecydowanie najlepszym, tanim i najczęściej wybieranym materiałem do okrywania roślin na zimę jest biała agrowłóknina o gramaturze 50 g/m². Można ją bez problemu kupić w każdym centrum ogrodniczym, markecie typu Dom i Ogród lub zamówić przez internet.
Część nadziemną rośliny należy 2-3 krotnie owinąć agrowłókniną i zabezpieczyć sznurkiem, by tkanina się nie rozwiązała.
Czym okryć rośliny na zimę w donicach?
Rośliny, które będą zimować w donicach na tarasie lub balkonie, również trzeba zabezpieczyć przed mrozem odpowiednim okryciem. Donice z roślinami można osłonić styropianem - jeśli to możliwe to także od spodu. Warto je zgrupować i wstawić np. do kartonu. Donice można też owinąć jutą. Natomiast na wierzch donicy warto umieścić ściółkę z kory lub liści, która ochroni przed mrozem.
Warto pamiętać, że decydujący wpływ na bezpieczne zimowanie ma posadzenie rośliny we właściwym miejscu (dostosowanym do konkretnych wymagań i strefy mrozoodporności) oraz odpowiednia pielęgnacja w sezonie (np. racjonalne nawożenie jesienne).
Błędy w okrywaniu roślin na zimę
Przy okrywaniu roślin na zimę, trzeba przede wszystkim nie robić tego zbyt wcześnie. Ponieważ będzie im zbyt ciepło. Dopóki ziemia nie jest zamarznięta okrywanie nie jest konieczne. Unikaj bardzo szczelnego okrywania roślin. Nie używaj folii bąbelkowej, lepsza będzie agrowłóknina. Pamiętaj, że są rośliny, które nie mogą zostać w gruncie na zimę. Dalie i mieczyki trzeba wykopać, oczyścić karpy i przechować je w suchym i chłodnym miejscu. Trzeba to zrobić najpóźniej po pierwszych przymrozkach, kiedy widać, że liście przemarzły.
Jak zabezpieczyć trawy ozdobne na zimę?
Ochrona przed mrozem jest niezbędna w przypadku takich gatunków traw, jak rozplenica, miskanty, turzyce, imperata cylindryczna, hakonechloa, trawa pompasowa. Po nastaniu pierwszych przymrozków trawy należy okryć słomą lub agrowłókniną. Warto też wcześniej kępy traw przyciąć i związać sznurkiem. Ziemię wokół można obsypać torfem, korą, suchymi liśćmi. Trawy posadzone w donicach przenieśmy do zimnego i chłodnego pomieszczenia.
Ogrodnik z wykształcenia i zamiłowania, redaktor portali ogrodniczych z wieloletnim stażem. Autor artykułów poradnikowych, w których w przystępny i inspirujący sposób dzieli się z Czytelnikami swoim praktycznym doświadczeniem i pasją do ogrodnictwa. Szczególnie bliskie są mu tematy związane z ziołami i ekologicznymi metodami uprawy roślin. Poza pracą, w wolnych chwilach uwielbia spędzać czas na łonie przyrody, pielęgnując swój mały zielony ogródek.
Jeśli krzewy rosną w zacisznym miejscu, to jest duża szansa, że przetrwają bezpiecznie mrozy nawet bez naszej pomocy. Hortensje bukietowe i krzewiaste dobrze zimują nawet bez okrycia. Nawet jeśli zimą przemarzną ich pędy, to w przyszłym roku zakwitną, bo ich pąki kwiatowe formują ...
2
