Rządowy program Czyste Powietrze, mający na celu likwidację kopciuchów i przeprowadzanie termomodernizacji budynków kuleje i ma wiele wad. Wiele osób zostało oszukanych przez nieuczciwych wykonawców, a państwo po ujawnieniu nieprawidłowości domaga się zwrotu dotacji wraz z odsetkami. Dlatego po raz kolejny planowane są zmiany, które mają ułatwić w 2026 roku otrzymanie dofinansowania do termomodernizacji domu i wymiany starego kotła na nowe źródło ciepła.
Do marca można zgłaszać uwagi - ruszyły konsultacje Czyste Powietrze 2026
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej uruchomił konsultacje społeczne, dotyczące zmian w programie Czyste Powietrze. Uwagi i opinie można zgłaszać od 16 lutego do 16 marca 2026 roku. Można je przesyłać tylko wypełniając oficjalny formularz do pobrania ze strony https://www.gov.pl/web/nfosigw/nfosigw-rozpoczyna-konsultacje-spoleczne-propozycji-zmian-w-programie-czyste-powietrze i wysyłając na adres: konsultacjePPCP@nfosigw.gov.pl (w tytule wiadomości trzeba napisać: Konsultacje społeczne Czyste Powietrze).
Proponowane zmiany mają na celu zwiększenie dostępności programu i wykonywanych termomodernizacji, usprawnienie procesu wnioskowania o dofinansowanie i realizacji inwestycji, a także poprawę bezpieczeństwa beneficjentów w zakresie współpracy z wykonawcami oraz podniesienie standardów środowiskowych i jakości finansowanych urządzeń grzewczych. Część zmian pojawi się już w kwietniu 2026 roku, inne - wymagające dodatkowych uzgodnień, m.in. z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym - jesienią 2026 roku, a niektóre dopiero w 2027 roku.
Skrócenie okresu posiadania nieruchomości
W obecnej wersji Czystego Powietrza o dofinansowanie mogą się ubiegać tylko te osoby, które są właścicielami domów przynajmniej 3 lata. W 2026 roku ten wymóg ma być zmieniony i wystarczy, że będziemy właścicielem nieruchomości co najmniej rok. Zmiana ma się pojawić od kwietnia 2026 roku. Pojawiła się się też propozycja wprowadzenia wymogu własności minimum 50 procent budynku lub lokalu mieszkalnego dla każdego wnioskodawcy i dla wszystkich poziomów dofinansowania z czystego Powietrza.
Likwidacja obowiązku pełnej termomodernizacji
W domach o wskaźniku zapotrzebowania na energię użytkową do ogrzewania na poziomie od 80 do 140 kWh/(m²·rok) nie trzeba będzie realizować pełnej, kompleksowej termomodernizacji, która wynika z audytu energetycznego. Będzie można wymienić stary kocioł i wykonać tylko ograniczony zakres prac termomodernizacyjnych. Warunkiem będzie zmniejszenie zapotrzebowanie na całkowitą energię pierwotną o co najmniej 30% oraz wykonanie takich prac, które będą zgodne z audytem energetycznym. W tym rodzaju przedsięwzięcia nie będą wymagane inne wskaźniki redukcji zapotrzebowania na energię. Zmiana ma obowiązywać od IV kwartału 2026 roku.
Wprowadzenie bonu na audyt energetyczny
Kolejną zmianą w Czystym Powietrzu 2026 ma być wprowadzenie bonu na audyt energetyczny, który jest obowiązkowy, by ubiegać się o dotacje. Dofinansowanie audytu energetycznego (tzw. bon na audyt) otrzymamy przed złożeniem wniosku o dofinansowanie w programie, będą go wypłacać gminy pełniące rolę operatorów. Obecnie gminy sygnalizują, że wielu mieszkańców zainteresowanych programem rezygnuje z wykonania audytu z powodu konieczności poniesienia kosztów z góry i niepewności, czy wyniki audytu potwierdzą możliwość uzyskania dotacji. W dotychczasowej edycji Czystego Powietrza to wnioskodawca płaci za audyt, a refundacja następuje dopiero po uzyskaniu wsparcia z programu. Bon na audyt będzie dla osób kwalifikujących się do najwyższego poziomu dofinansowania z Czystego Powietrza. Wysokość bonu na audyt wyniesie 1200 zł netto + VAT i będzie się można o niego ubiegać od kwietnia 2026 roku.
Likwidacja dofinansowania do ogrzewania elektrycznego
W nowej edycji programu Czyste Powietrze zniknie dopłata do ogrzewania elektrycznego innego niż pompy ciepła z okresem przejściowym do końca 2026 roku. Oznacza to, że od początku 2027 roku nie będzie można składać wniosków o dofinansowanie obejmujących ogrzewanie elektryczne.
Od 2027 roku mają się też pojawić wyższe dotacje na pompy ciepła oraz kotły na biomasę, które spełniają wyższe parametry środowiskowe. W przypadku pomp ciepła, chodzi o urządzenia, które będą miały wyższą sezonową efektywność energetyczną, naturalne czynniki chłodnicze o niskim GWP i obniżony poziom mocy akustycznej.
Zabezpieczenie wypłaty zaliczek i ochrona beneficjentów
W celu lepszej ochrony beneficjentów programu Czyste Powietrze, którzy chcą skorzystać z prefinansowania działań termomodernizacyjnych, wybrany przez inwestorów wykonawca prac ma zawierać z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej umowę poręczenia zapłaty na wypadek, gdyby beneficjent nie zwrócił należnych środków wynikających z umowy dotacji. Umowa poręczenia zawarta przez WFOŚiGW z wykonawcą będzie zabezpieczona wekslem in blanco z wystawienia wykonawcy.
Zakres (limit) zabezpieczenia będzie z góry określony i obejmie pełne zobowiązanie finansowe należne WFOŚiGW w razie powstania obowiązku zwrotu, powiększone o odsetki umowne należne w dacie płatności weksla oraz opłaty i inne koszty wynikające z umowy dotacji - o ile powstanie obowiązek ich zapłaty na rzecz WFOŚiGW z powodu niewykonania lub nienależytego wykonania przedsięwzięcia. Wykonawca podpisze również deklarację wekslową, która określi, kiedy i na jaką kwotę WFOŚiGW może weksel uzupełnić (w granicach wskazanego limitu).
Przeczytaj
Może cię zainteresować
Dowiedz się więcej
Zobacz więcej
Zobacz mniej
Wprowadzenie dedykowanej Listy Wykonawców
Zostanie też wprowadzona lista rekomendowanych wykonawców, co ma uchronić przed nierzetelnymi firmami i zawyżaniem kosztów. Na liście znajdą się wykonawcy świadczący usługi m.in. w zakresie wymiany źródeł ciepła, docieplenia przegród budowlanych, montażu stolarki okiennej i drzwiowej oraz wykonywania audytów energetycznych.
Wykonawcy ubiegający się o wpis na Listę Wykonawców zostaną poddani weryfikacji pod kątem m.in. kryteriów formalnych, kwalifikacji zawodowych, doświadczenia w realizacji inwestycji w ramach programu Czyste Powietrze. Uzyskanie wpisu będzie możliwe po dokonaniu rejestracji na stronie internetowej, uzupełnieniu formularza zgłoszeniowego, przekazaniu wymaganych załączników oraz spełnieniu zasad określonych w regulaminie listy. Od końca II kwartału 2026 roku będzie można już znaleźć sprawdzonego wykonawcę i uzyskać dofinansowanie w programie.
Skomentuj
