Fundament i podmurówka pod ogrodzenie: jak je wykonać i dopasować do rodzaju płotu

Fundament i podmurówka pod ogrodzenie: jak je wykonać i dopasować do rodzaju płotu
Spód fundamentu powinien się znaleźć niżej niż granica przemarzania gruntu, fot. Adobe Stock

Fundament pod ogrodzenie jest potrzebny przede wszystkim po to, by utrzymywał konstrukcję w pionie, a tym samym zapewniał zachowanie wszelkich jej funkcjonalności i zapobiegał zniszczeniom. Wyjaśniamy, na jakiej głębokości powinien być osadzony i jak go wykonać.

Posłuchaj artykułu

00:00 / 00:00

Aby funkcje fundamentu pod ogrodzenie mogły zostać spełnione, fundament musi zostać osadzony na odpowiedniej głębokości, to znaczy poniżej strefy przemarzania gruntu, w jego nośnej warstwie. Spód fundamentu ma się znaleźć niżej niż ta granica, a nie na jej poziomie. Spełnienie tego parametru pozwoli zapobiec sytuacji, w której zamarzająca w zimie woda gruntowa spowodowałaby uszkodzenia fundamentu, a co za tym idzie całego ogrodzenia. 

Na jakiej głębokości fundamenty pod ogrodzenie?

Głębokość fundamentu pod ogrodzenie należy koniecznie dopasować do rodzaju gruntu i głębokości jego przemarzania oraz do rodzaju bariery. Na wysadzinowych gruntach gliniastych fundament powinien sięgać do głębokości 80-140 cm w zależności od regionu (konieczna jest głębokość poniżej strefy przemarzania), a na piaszczystych 50-60 cm. Im lżejsze i bardziej ażurowe ogrodzenie, tym mniejsze obciążenie przenosi fundament i tym płycej można go posadowić.

Jak wykonać fundament klastyczny (ciągły) pod ogrodzenie?

1. Fundament pod pełny mur

Fundament pod ogrodzenie pełne, murowane wyprowadza się na wysokość 10-20 cm ponad poziom gruntu, a na jego zwieńczeniu układa się izolację przeciwwilgociową. 

Ława powinna być co najmniej 10 cm szersza od muru, czyli wystawać po 5 cm z każdej strony. Przy murze z bloczków o grubości 24 cm daje to ławę 35-40 cm. Na gruntach o słabszej nośności warto ją poszerzyć, bo obciążenie przekazywane na podłoże maleje wraz ze wzrostem powierzchni styku.

Fundament pod ogrodzenie wyprowadza się 10-20 cm nad poziom gruntu. Ta wystająca część chroni dolne warstwy muru przed wodą odbijaną od podłoża przy opadach i przed zaleganiem śniegu, a przy okazji ułatwia utrzymanie równej linii ogrodzenia na terenie o niewielkim spadku.

Jest jeszcze kwestia, o której łatwo zapomnieć przy stawianiu ogrodzenia w granicy działki. Ława jest szersza od muru, więc jej podziemna część wchodzi na grunt sąsiada, nawet jeśli sam mur stoi dokładnie na granicy. Bezpieczniej odsunąć ogrodzenie o kilkanaście centymetrów w głąb własnej działki albo uzgodnić przebieg fundamentu z sąsiadem przed rozpoczęciem prac.

2. Izolacja przeciwwilgociowa fundamentu pod ogrodzenie

Na wyrównanej powierzchni fundamentu pod ogrodzenie, pod pierwszą warstwą muru, układa się izolację poziomą przerywającą podciąganie kapilarne. Bez niej woda wędruje z fundamentu w górę muru, a jej skutkiem są wykwity, odpadające spoiny i łuszczenie licówki po kilku zimach.

Klasyczne rozwiązanie z dwóch warstw papy na lepiku wciąż działa, ale dziś stosuje się częściej papę podkładową termozgrzewalną albo membranę samoprzylepną - schodzą szybciej i nie wymagają rozgrzewania lepiku. Folia budowlana jest rozwiązaniem najtańszym i dopuszczalnym, pod warunkiem że ma grubość co najmniej 0,3 mm i zostanie ułożona z zakładami. Cienka folia opakowaniowa przedziera się pod ciężarem muru już na etapie budowy. Zewnętrzne powierzchnie części wyprowadzonej nad teren warto dodatkowo pokryć masą lub emulsją bitumiczną, a przy okazji przypomnieć sobie zasady izolacji przeciwwilgociowej fundamentu, bo mechanizm jest ten sam co w budynku.

3. Fundament pod ogrodzenie z metalu lub drewna

Jeżeli planuje się zastosowanie do wykonania ogrodzenia z gotowych przęseł z metalu lub drewna, to pod słupkami i podmurówką trzeba wykonać fundamenty sięgające poniżej strefy przemarzania (80-140 cm) na gruntach wysadzinowych oraz min. 50 cm na niewysadzinowych. Natomiast prefabrykowane podwaliny zawsze zagłębia się płytko. Jednak pod bramę i furtkę najlepiej jest wykonać głębokie fundamenty (poniżej strefy przemarzania).

Fundament punktowy i podmurówka pod ogrodzenie z prefabrykatów

Do ogrodzeń z paneli stalowych i siatki przeznacza się zestawy zawierające stopy fundamentowe pod słupki, deski podwalinowe, na których ewentualnie stosuje się jeszcze prefabrykowaną podmurówkę. W porównaniu z klasycznym ciągłym fundamentem, takie systemowe rozwiązania są tańsze, szybsze i prostsze przy realizacji, ponieważ znacznie ogranicza się zakres prac ziemnych. Głębsze punktowe wykopy wykonuje się, do poziomu przemarzania gruntu i jedynie tam, gdzie planowane są stopy. W wykopie układa się zbrojenie, wypełnia betonem, montuje prefabrykowane elementy fundamentowe, potem słupki. Deski podwalinowe stawia się w płytkim wykopie i na podsypce z 5 cm piasku, opierając ich końce na stopach.

Ogrodzenie z prefabrykowanych płyt betonowych wymaga stóp o wymiarach około 40 × 40 cm pod słupkami pośrednimi, sięgających poniżej strefy przemarzania, bo pełne przęsło przenosi parcie wiatru porównywalne z murem pełnym, a same prefabrykaty ważą kilkaset kilogramów na metr bieżący. Rozstaw jest tu narzucony przez długość płyty i wynosi 2,0 m w osiach słupków, więc rozplanowanie stóp trzeba wykonać przed betonowaniem, a nie w jego trakcie.

Słupki ogrodzenia z siatki obciążają fundament najmniej, bo siatka przepuszcza wiatr. Na gruntach niewysadzinowych wystarczają stopy zagłębione na 50 cm, natomiast w pyłach i glinach lepiej zejść do 70-80 cm - inaczej pierwsza mroźna zima wypchnie słupki nierównomiernie i naciąg siatki straci geometrię.

Słupki przy bramie i furtce wymagają najgłębszego i najszerszego posadowienia, w granicach 80-100 cm, a przy ciężkich skrzydłach do 120 cm. Przenoszą one nie tylko ciężar skrzydła, ale i obciążenia dynamiczne od jego ruchu, dlatego stopa powinna być wyraźnie większa niż pod słupkami pośrednimi, rzędu 50 × 50 cm. Brama przesuwna to osobny przypadek: pod jej prowadnicę wykonuje się ciągły fundament o długości większej od szerokości przejazdu, bo skrzydło musi mieć miejsce na wycofanie.

Niezależnie od typu ogrodzenia pod każdą stopą powinna znaleźć się kilkunastocentymetrowa podsypka żwirowa. Odprowadza ona wodę spod fundamentu i przerywa kapilarne podciąganie z gruntu, a jej wykonanie kosztuje niewiele w stosunku do efektu.

Jaki beton na fundamenty pod ogrodzenie?

Beton na fundament pod ogrodzenie powinien mieć klasę wytrzymałości co najmniej C20/25, chyba że projekt lub warunki gruntowe wymagają wyższej. Oznaczenie C20/25 określa wytrzymałość na ściskanie, nie odporność na wilgoć ani mróz. Klasę ekspozycji dobiera się do warunków, na jakie narażony będzie beton: XC1 lub XC2 opisują różne warunki wilgotnościowe, a fragment poddawany cyklom zamarzania i rozmrażania może wymagać klasy XF1. Zamawiając beton w betoniarni, upewnijmy się na temat pełnej specyfikacji mieszanki. Beton przygotowywany na budowie wymaga właściwej receptury - sama proporcja składników nie gwarantuje uzyskania klasy C20/25. Mieszankę trzeba starannie zagęścić, a świeży beton osłonić przed szybkim wysychaniem, na przykład folią i utrzymywać wilgotność odpowiednio do pogody.

Fundament pod ogrodzenie: podsumowanie

Wysadziny mrozowe powstają tylko w gruntach zdolnych podciągać wodę kapilarnie, czyli w pyłach, lessach, glinach pylastych i iłach. W żwirach, pospółkach oraz piaskach grubych i średnich ten mechanizm nie działa, więc kryterium przemarzania przestaje obowiązywać. Nie oznacza to jednak dowolności. Mur pełny jest ekranem, na który działa parcie wiatru, a moment wywracający przenosi wyłącznie zagłębiona część fundamentu. Dla ogrodzenia o wysokości 1,8-2,0 m trudno więc uzasadnić posadowienie płytsze niż 0,8 m nawet na czystym piasku. Wartości rzędu 40-60 cm mają sens dopiero przy niskich murkach, do około metra wysokości.

Chcesz częściej widzieć nasze artykuły w Google? Dodaj BudujemyDom.pl do ulubionych źródeł
Lilianna Jampolska
Lilianna Jampolska
Od ponad dwudziestu lat w przystępny sposób opisuje domy i ogrody Czytelników. Współpracowała z kilkoma znanymi poradnikami budowlanymi. Jest autorką tekstów i zdjęć. W wolnych chwilach z przyjemnością zajmuje się własnym ogrodem. Metodą permakulturową uprawia w nim zarówno rośliny ozdobne, jak i zioła, warzywa itp. Amatorsko interesuje się architekturą, ogrodnictwem, ornitologią, sportem, filmem. Uwielbia podróżować, poznawać nowych ludzi i miejsca. Jeżeli potrzebuje wypocząć, najchętniej wyjeżdża nad morze, poza sezonem wakacyjnym.
Komentarze

Najnowsze artykuły
Czytaj tak, jak lubisz
W wersji cyfrowej lub papierowej
Moduł czytaj tak jak lubisz