Właściwie dobrane spoiny nadają okładzinie pożądany wygląd i wytrzymałość. Chronią przed wnikaniem wilgoci w podłoże, zmniejszają naprężenia w posadzce, zapobiegając uszkodzeniom i odspajaniu się płytek. Ponadto niwelują ich niedokładność wymiarową.
Podczas zakupu fug należy wziąć pod uwagę warunki, w jakich będą pracować, oraz rodzaj płytek. Zaprawy dzieli się przede wszystkim pod względem zastosowanego w nich spoiwa. Najpopularniejsze są cementowe, w których podstawowym spoiwem jest, oczywiście, cement. Epoksydowe, na bazie żywic organicznych, wykazują wyjątkową odporność. Tzw. uszczelniacze przeznaczone są do miejsc, w których wymagane jest elastyczne połączenie.
Nic nie stoi na przeszkodzie, aby w jednym pomieszczeniu wykonać dwa rodzaje fug - np. epoksydowe w mokrej strefie łazienki, cementowe zaś tam, gdzie nie będą narażone na działanie szkodliwych czynników. Takiemu rozwiązaniu sprzyja różnorodność kolorów spoin, a więc możliwość dopasowania ich do siebie.
Najzwyklejsze fugi cementowe to mieszanina cementu, wody i kruszywa. Jednak większość z obecnie oferowanych wyrobów zawiera dodatki modyfikujące i odpowiednio dobrane wypełniacze mineralne, od których zależy faktura i dopuszczalna szerokość spoiny.
Fugi cementowe popularne przed laty były nietrwałe, mało odporne na ścieranie i łatwo ulegały wymywaniu. Obecnie mają znacznie lepszą wytrzymałość i szersze zastosowanie. Dostępne są w różnych kolorach. Warto jednak kupować wyroby renomowanych producentów.
Nadają się do spoinowania płytek ceramicznych i kamiennych na ścianach i podłogach kuchni oraz łazienek. Maksymalna szerokość fugi to na ogół 15 mm. Nie są polecane tam, gdzie często byłyby myte agresywnymi środkami chemicznymi. Wersje gruboziarniste można stosować w obrębie płytek tarasowych i elewacyjnych.
Fugę cementową układa się najłatwiej. Proszek kupowany w worku trzeba dokładnie rozrobić z czystą wodą w ilości podanej przez producenta. Obciążenie ruchem pieszym możliwe jest po maksymalnie 24 godzinach, zaś pełne użytkowanie - zwykle po 7 dniach.
Parametry te bywają jednak różne (z uwagi na zawartość rozmaitych dodatków) - ich opis znajdziemy na etykiecie danego produktu.
Zawierają dodatkowo modyfikatory polimerowe, poprawiające elastyczność, oraz wypełniacze mineralne lub syntetyczne, obniżające porowatość spoin - co ułatwia utrzymanie ich w czystości i zmniejsza nasiąkliwość.
Wykazują większą trwałość niż zwykłe fugi, ponadto odporność na ścieranie, powstawanie plam, wykwitów, rozwój grzybów. Nie brudzą się zatem ani nie pleśnieją. Są wodoodporne i mrozoodporne (ale nie wodoszczelne). Występują w szerokiej gamie barw.
Mają uniwersalne zastosowanie. Nadają się do różnego rodzaju płytek ceramicznych (w tym gresowych, klinkierowych, mozaiki), kamiennych, szklanych, układanych na ścianach i podłogach wewnątrz i na zewnątrz budynków (także użyteczności publicznej). Z powodzeniem można je wykorzystywać w miejscach wilgotnych i narażonych na działanie mrozu (tarasy, cokoły) oraz na podłogach ogrzewanych. Służą do wypełniania wąskich i szerokich szczelin - od 1 do 20 mm, jak również miejsc, gdzie łączy się okładzina ceramiczna z kamienną.
Podobnie jak zwykłe zaprawy, sprzedawane są w workach. Szybciej jednak wiążą i schną. Obciążenie ruchem pieszym jest dopuszczalne nawet po 2 godzinach. Pełne użytkowanie - po 12-48 godzinach.
Zaliczają się do nich fugi silikonowe, silikonowo-kauczukowe, poliuretanowe i akrylowe. Wszystkie one są wodoszczelne, odporne na wysoką temperaturę i jej zmiany, oddziaływanie chemikaliów (środków czyszczących) oraz rozwój pleśni.
Mają zastosowanie wewnątrz i na zewnątrz budynków, w miejscach szczególnie narażonych na odkształcenia, a więc tam, gdzie wymagane jest elastyczne połączenie. W obrębie okładziny są to narożniki wewnętrzne, styki ścian i podłóg, miejsca łączenia się płytek z innymi materiałami. Oprócz tego używane są do wypełniania dylatacji konstrukcyjnych i posadzkowych oraz szczelin przy urządzeniach sanitarnych w kuchniach i łazienkach. Spoiny mogą mieć szerokość 5-20 mm.
Uszczelniacze elastyczne to gotowe masy, sprzedawane głównie w opakowaniach zwanych kartuszami (niekiedy w tubkach), z których bezpośrednio się je aplikuje. Czas powierzchniowego przesychania - ok. 15 minut. Czas twardnienia - ok. 24 godziny.
Zaprawy takie stanowią mieszaninę żywicy epoksydowej (wypełniacza) i utwardzacza, niekiedy także piasku kwarcowego (ten jednak sprawia, że kolory fug są mniej wyraziste - zszarzałe).
Mają wyższą cenę niż cementowe, ale o wiele lepsze parametry użytkowe. Są bardzo trwałe, elastyczne, odporne na działanie wysokiej temperatury i chemikaliów. Nadają się do małych i dużych płytek ceramicznych, kamiennych oraz szklanych.
Żadna substancja do nich nie przenika - ani woda, ani kwasy. Nie przyjmują więc brudu, nie ciemnieją od tłuszczu, nie plamią się winem. Polecane są zatem do spoinowania posadzki w kuchni, holu, garażu oraz płytek przy kuchence. Dodatkowo gładka powierzchnia fug ułatwia utrzymani e ich w czystości.
Nie przepuszczają wody ani pary wodnej, w związku z tym doskonale sprawdzają się w kabinach prysznicowych i w basenach, czyli na dużych powierzchniach stale wilgotnych i narażonych na działanie chemikaliów. Nie nadają się jednak na tarasy nad pomieszczeniami ogrzewanymi - blokowały by bowiem odparowywanie wody spod kafelków.
Mają właściwości kleju epoksydowego - bardzo mocno wiążą. Są więc idealne do miejsc, gdzie zwykłe spoiny mogą się wykruszać, np. w obrębie płytek wielkoformatowych układanych na wąską, nawet 1 mm, fugę. Pamiętajmy jednak, że wyrobów o średniej elastyczności nie stosuje się w przypadku silnie pracujących posadzek ogrzewanych.
Fuga sprzedawana jest w wiaderkach. Jej ułożenie bywa kłopotliwe - po połączeniu składników mamy około pół godziny na wykorzystanie masy, potem zaczyna twardnieć. W przypadku wykańczania dużej powierzchni, należy ją rozrabiać porcjami. Obciążenie ruchem pieszym - zwykle po 12 lub 24 godzinach. Pełne użytkowanie - po 3-7 dniach.
Małgorzata Kolmus
fot. otwierająca: Ceresit
Porównanie 24 fug do płytek ceramicznych
8
