Projektowanie oświetlenia wewnętrznego

Print image
Copy link image
time image Artykuł na: 9-16 minut
Projektowanie oświetlenia wewnętrznego

W dobrze oświetlonym domu przyjemnie i wygodnie się mieszka, a więc na liczbie lamp nie należy oszczędzać. Lokalizację punktów świetlnych, włączników oraz przebieg i rozkład instalacji elektrycznej najlepiej jest zaplanować na etapie projektowania budynku, ewentualnie stanu surowego, aby potem uniknąć kucia tynku w celu poprowadzenia przewodów.

Czego dowiesz się z artykułu?
  • Dlaczego we wnętrzach trzeba używać różnego typu oświetlenia?
  • Jakie jest przeznaczenie oświetlenia głównego, miejscowego i dekoracyjnego?
  • Jakie dobrać oświetlenie do poszczególnych pomieszczeń?
  • Na co zwracać uwagę przy doborze łączników?

Jeśli nie zdecydujemy się skorzystać z usług architekta, warto poradzić się doświadczonego elektryka. Punkty świetlne powinny zostać umieszczone w takich miejscach, aby nie oślepiały domowników, nie tworzyły na ścianach cieni i nie wywoływały kontrastów. Jak oświetlić poszczególne pomieszczenia?

ŚWIATŁO SPECJALNEGO PRZEZNACZENIA

Oświetlenie wewnątrz budynku mieszkalnego powinno służyć wygodzie domowników, ale także pełnić funkcję dekoracyjną, podkreślając charakter i wystrój pomieszczeń, czy znajdujących się w nich detali architektonicznych. Właściwie można wyróżnić trzy rodzaje oświetlenia.

  • Oświetlenie główne

Oświetlenie główne, zwane też ogólnym, stanowi umieszczone w centralnym punkcie każdego pomieszczenia źródło światła, które równomiernie je oświetla. W salonie może to być żyrandol, w kuchni np. plafon. Jego dopełnieniem mogą być np. umieszczone na ścianach kinkiety, które dodają wnętrzom przytulności.

  • Oświetlenie miejscowe

Roboczym rodzajem oświetlenia jest oświetlenie miejscowe, które ułatwia pracę w kuchni czy gabinecie, czytanie książki bądź toaletę w łazience. Jest ono precyzyjnie skierowane na dane miejsce. W tym wypadku źródłem światła może być stojąca przy kanapie lub fotelu lampa, skierowane na kuchenny blat bądź lustro punktowe halogeny, ewentualnie lampka z regulowanym ramieniem stojąca na biurku. Taśmami, mogącymi świecić w różnych kolorach profilami ledowymi bądź wpuszczanymi w ścianę nad stopniami oprawami halogenowymi warto też podświetlić schody. To również jest oświetlenie miejscowe.

Lustra z podświetleniem ledowym
Lustra z podświetleniem ledowym są praktyczne, energooszczędne i świetnie wyglądają. (fot. ABB)
  • Oświetlenie dekoracyjne

Oświetlenie dekoracyjne ma za zadanie eksponować poszczególne elementy wystroju wnętrza. Umiejętnie podświetlając wnęki, półki, podwieszane sufity, meble, rośliny, obrazy, zdjęcia czy inne elementy możemy kształtować przestrzeń i zmieniać proporcje pomieszczeń, kreując w nich pożądaną scenerię. Co więcej, przy dzisiejszej technologii możliwa jest również zmiana barwy światła, co bywa niezwykle efektowne. Funkcje dekoracyjne może pełnić nie tylko zamontowane w odpowiednim miejscu oświetlenie, które buduje nastrój, ale także dizajnerskie modele lamp, żyrandoli czy kinkietów, które same w sobie stanowią ozdobę.

Oryginalna lampka
Oryginalna lampka może stanowić dominujący element wystroju wnętrza. (fot. Spotline SLV)

OŚWIETLENIE SZYTE NA MIARĘ

Każde pomieszczenie w naszym domu wymaga innego oświetlenia, co warto mieć na uwadze już podczas projektowania instalacji i określania przyszłej lokalizacji punktów świetlnych. Zacznijmy od wejścia.

  • Oświetlenie w wiatrołapie

W wiatrołapie centralnie umieszczoną plafonierę lub podwieszany sufit z podświetlającymi go taśmami ledowymi, ewentualnie wbudowanymi reflektorkami (ledowymi, halogenowymi) można uzupełnić jeszcze znajdującymi się przy lustrze kinkietami. Są bardzo uniwersalne i pasują do każdego pomieszczenia. Mogą świecić w górę lub w dół z różną intensywnością, co często zależy od rodzaju oprawy.

Wybierając znajdujące się przy drzwiach wejściowych łączniki warto zadbać, aby były podświetlane diodą led, dzięki czemu wchodząc do domu nie trzeba będzie po omacku ich szukać. Jeśli wiatrołap znajduje się na początku długiego korytarza, można pomyśleć o łączniku krzyżowym, który pozwala sterować lampami z dwóch różnych miejsc naszego domu.

  • Oświetlenie w holu

W holu również dobrze sprawdzą się umocowane na suficie plafony, kinkiety, ale także oprawy umieszczone w podłodze.

  • Oświetlenie w salonie

W salonie oprócz oświetlenia ogólnego w postaci np. dużego, dekoracyjnego żyrandola, warto pomyśleć o reflektorach kierunkowych na szynach lub linkach o regulowanym kącie padania światła, podświetlających wybrane elementy wnętrza (np. rzeźby, zdjęcia, obrazy), stojących lampach podłogowych znajdujących się w sąsiedztwie sof; mniejszych, które można ustawić chociażby na stoliku czy komodzie.

Łączniki oświetlenia powinny być kilkusekcyjne oraz wyposażone w ściemniacze, co umożliwi lepszą kontrolę intensywności światła i przyda się chociażby wtedy, gdy będziemy chcieli skorzystać z kina domowego. Jeśli ustalimy wcześniej lokalizację lamp, należy wyprowadzić w ich sąsiedztwie gniazda wtykowe.

Oświetlenie półek w salonie
W salonie warto pokusić się także o budujące nastrój oświetlenie dekoracyjne. Stosując lampy kierunkowe możemy wyeksponować dowolny fragment pomieszczenia lub zwrócić uwagę na interesujące detale. (fot. GTV)
  • Oświetlenie w sypialni

W sypialni, oprócz oświetlenia górnego, powinniśmy zaplanować gniazda pod dwie lampki nocne po obydwu stronach łóżka. Stojące na stolikach lampki można ewentualnie zastąpić mocowanymi do ścian, świecącymi w dół kinkietami (w przypadku niewielkich sypialni są praktyczniejsze). Jeśli dysponujemy osobną garderobą, to tutaj świetnie sprawdzą się reflektorki halogenowe lub ledowe umocowane na przytwierdzanej do sufitu listwie z regulowanym kątem padania światła.

  • Oświetlenie w pokoju dziecka

W pokojach dziecięcych oprócz ogólnego oświetlenia górnego (włączniki światła można umocować nieco niżej, najlepiej na wysokości około 100 cm) powinny znaleźć się lampki nocne ustawione na szafce przy łóżku (podobnie jak w sypialni można zastąpić je kinkietami) oraz lampki biurkowe, które będą dobrze oświetlały przestrzeń roboczą. Mogą one stać na blacie lub być przytwierdzone do ściany. Przed wykonaniem instalacji elektrycznej dobrze jest zaplanować rozkład pokoi dziecięcych, aby w odpowiednich miejscach umieścić gniazda i łączniki.

  • Oświetlenie w kuchni

Kuchnia to pomieszczenie, w którym znajduje się zwykle najwięcej źródeł światła, przy czym lampy montowane w centralnym punkcie sufitu wcale nie są tu najważniejsze.

Górne plafony czy halogeny powinny do niego przylegać i równomiernie oświetlać pomieszczenie (lampy wiszące w przejściu mogą ograniczać ruchy), jednak istotniejsze jest światło robocze: oprawy kierunkowe z regulowanym kątem padania światła znajdujące się pod zawieszonymi nad blatem szafkami (jeśli nad blatem nie ma szafek, można zdecydować się na kinkiety bądź mocowane na listwie halogeny kierunkowe) oraz oświetlenie zamontowane w okapie.

Nad wyspą lub stołem można zawiesić kilka wiszących obok siebie mniejszych opraw z modnymi ostatnio kloszami ze szkła lub stali. Powinny one znajdować się ok. 70 cm nad oświetlaną powierzchnią.

Rozkład mebli, sprzętów kuchennych i lokalizację lamp dobrze jest zaplanować przed poprowadzeniem instalacji, dzięki czemu nie będziemy musieli jej potem przerabiać.

Grafika: oświetlenie ogólne - niekomfortowe
Grafika: oświetlenie miejscowe - komfortowe
Różnica w sposobie oświetlenia blatu roboczego: niekomfortowe - oświetleniem ogólnym (po lewej), komfortowe - oświetleniem miejscowym (po prawej)
Oświetlenie kuchni
W kuchni bardzo ważne jest właściwe oświetlenie przestrzeni roboczej, a więc blatu i znajdującej się obok niego płyty kuchenki. Płytę oświetlają zwykle lampy ledowe lub halogenowe. (fot. Ospel)
  • Oświetlenie w łazience

Kolejnym newralgicznym pomieszczeniem jest łazienka. Tu często wykonuje się podwieszane sufity z wmontowanymi w nie oprawami halogenowymi lub ledowymi, które pełnią rolę światła ogólnego. Strefą, która wymaga wyjątkowego podświetlenia jest lustro. W przypadku mniejszych możemy zdecydować się na oświetlenie boczne. Tu najlepiej sprawdzają się kinkiety ze świetlówkami, dającymi rozproszone światło lub oświetlenie punktowe. Duże lustra powinny zostać oświetlone od góry.

W sąsiedztwie wanny lub prysznica dobrze sprawdzą się tworzące niepowtarzalny nastrój szczeliny świetlne z umieszczonymi w nich taśmami ledowymi.

Oświetlenie w kuchni
Każde źródło światła ma tak naprawdę inne przeznaczenie. Ich lokalizację i rozkład instalacji elektrycznej dobrze jest wcześniej zaplanować, aby uniknąć potem uciążliwego kucia tynków. (fot. ABB)
Wiszące lampy w salonie
Ostatnio bardzo modne stało się montowanie wiszących lamp w sekcjach. Przezroczyste, szklane klosze dają miękkie, rozproszone światło. (fot. Paulmann)

Poradnik
Cenisz nasze porady? Możesz otrzymywać najnowsze w każdy czwartek!

ŁĄCZNIKI, ŚCIEMNIACZE, CZUJKI RUCHU

Mocowane na ścianach elementy pozwalające sterować oświetleniem często pełnią także funkcję dekoracyjną. Panele zewnętrzne łączników zwykle są wykonane z odpornego na zarysowania, antystatycznego tworzywa sztucznego. Jednak w sprzedaży można znaleźć także ekskluzywne produkty z kamienia, drewna, stali szlachetnej, aluminium, niklu, porcelany, szkła czy skóry. Mogą być one matowe bądź błyszczące, mieć różne wzory i kolory.

Zanim wybierzemy konkretny model łącznika upewnijmy się, czy w tym samym wzorze dostępne będą gniazda wtykowe i np. ściemniacze. Łączniki mogą być mechaniczne lub sensorowe. Te pierwsze mają zwykle klawisz lub klawisze (najpopularniejsze), przycisk, pokrętło lub dźwignię, a drugie szklaną płytkę z umieszczonym pod nią czujnikiem reagującym na dotyk lub zbliżenie ręki. Łączniki mogą reagować także na ruch - automatycznie załączają światło, gdy jeden z domowników wchodzi do pomieszczenia i wyłączają je, gdy je opuszcza.

Ściemniacze, które umożliwiają regulację natężenia światła, najczęściej montuje się w sypialni i salonie. Pozwalają one nie tylko oszczędzać energię, ale także budować odpowiedni nastrój. Obsługuje się je pokrętłem, suwakiem, ale też za pomocą panelu dotykowego lub pilota. Łączniki i ściemniacze montuje się zwykle na wysokości 100-140 cm od poziomu podłogi.

Nowoczesny osprzęt
Na rynku znajdziemy osprzęt w szerokiej gamie wzorów, kolorów, można go bez problemu dopasować do stylu pomieszczeń. (fot. Livolo)
Nowoczesny łącznik dotykowy
Zamiast tradycyjnych przycisków, coraz częściej stosuje się nowoczesne łączniki dotykowe. (fot. Livolo)

Tomasz Wojciuk
fot. otwierająca: Paulmann

Zdaniem naszych Czytelników

time image

12 Wrz 2019, 10:13

Dnia 10.09.2019 o 14:14, ravhtc napisał:  Światło ma też pobudzać w miejscach gdzie tego potrzeba.   Podoba mi się Twój tok myślenia.

time image

10 Wrz 2019, 12:14

Akurat neutralna i zimna barwa też ma miejsca w domu w których nadaje się lepiej niż żółta.U mnie np. neutralna jest w kuchni, korytarzu, klatce schodowej bo tam też jest często zalecana. Ciepła nad stołem jadalnianym, w salonie nad kanapą.Nawet do pokojów dzieci I biura dałem ...

time image

09 Wrz 2019, 21:33

oczywiście, że nigdy na liczbie lamp nie należy oszczędzać ja wybieram zawsze żółte światło, niestety białe nadaje się tylko do laboratorium i sprawia, że nasz wzrok się męczy    w domu w większości posiadam wiszące lampy, chociaż nie zabraknie u mnie i stojących, ...

time image

23 Sie 2019, 08:58

Dnia 20.08.2019 o 11:44, karolina.kacprzak napisał: kiedyś byłam fanką oświetlenia dekoracyjnego, a teraz mam już przesyt tych wszystkich lampek, świeczek itd Bo oświetlenie ma być przede wszystkim funkcjonalne, a dekoracyjne dopiero później. Ale nie przejmuj ...

time image

20 Sie 2019, 09:44

kiedyś byłam fanką oświetlenia dekoracyjnego, a teraz mam już przesyt tych wszystkich lampek, świeczek itd

time image

Gość Wnętrza Dla Ciebie

19 Sie 2019, 10:40

Oświetlenie dekoracyjne jest wspaniałe. Takie lampy, taśmy Led czy kinkiety są bardzo funkcjonalne, a poza tym są wspaniałym dodatkiem, który dodaje uroku i charakteru. Pięknie prezentuje się również oświetlenie industrialne.

Wiecej na Forum BudujemyDom.pl
Pokaż wszystkie komentarze

Dodaj komentarz

time image
time image
Zobacz inne artykuły
Jak szybko i prosto podłączyć przewody do nowego gniazda
Jak szybko i prosto podłączyć przewody do nowego gniazda
Zadaj pytanie ekspertowi Masz wątpliwości lub dodatkowe pytania? Napisz do nas!
expert image
Akceptowane formaty plików: 'jpg', 'jpeg', 'gif', 'bmp', 'png'. Dodawanie wielu plików - wciśnij CTRL.
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Dodano plik do wysłania
Poradnik
Cenisz nasze porady? Możesz otrzymywać najnowsze w każdy czwartek!
Budujemy Dom
9,95 zł tylko teraz!
Teraz za darmo!
Od teraz, dla wszystkich! Wystarczy, że się zalogujesz. A otrzymasz dostęp do wszystkich artykułów z papierowego BudujemyDom! Całkowicie za darmo!
Dom Energooszczędny Vademecum 2019

Dom Energooszczędny Vademecum

Jak zbudować dom energooszczędny

ABC Budowania 2019

ABC Budowania

To, co koniecznie musisz wiedzieć, żeby Twój pierwszy dom był dla Ciebie, a nie dla wroga

Wnętrza 2019

Wnętrza

Nowoczesne, stylowe, piękne wnętrza - zasady, porady, inspiracje

Czas na Wnętrze grudzień 2019 - styczeń 2020

Czas na Wnętrze

Od inspiracji do realizacji

Twój Dom Twój Styl 2019

Twój Dom Twój Styl

Poradnik shoppingowy

Budujemy Dom listopad - grudzień 2019

Budujemy Dom

Dla budujących dom i wykonawców

Dom Polski 2020

Dom Polski

Jak zbudować dom tańszy niż mieszkanie

Nowoczesne Instalacje 2020

Nowoczesne Instalacje

Jak zbudować dom energooszczędny