Schron, ukrycie oraz miejsce doraźnego schronienia (MDS) to obiekty ochronne znacząco się od siebie różnicą. Większość osób mówiących o budowie schronu na własnej posesji w rzeczywistości rozważa wykonanie ukrycia.
Czym jest ukrycie?
Ukrycie jest tak jak schron budowlą ochronną, ale niehermetyczną. Jego zadaniem jest przede wszystkim ochrona przed skutkami oddziaływań mechanicznych, takich jak fala uderzeniowa, odłamki czy częściowe zawalenie budynków. W odróżnieniu od schronu nie wymaga ono szczelności ani systemów ochrony przed skażeniami. Kluczową rolę odgrywa tu przede wszystkim odpowiednio wytrzymała konstrukcja, zdolna zabezpieczyć użytkowników przed zagruzowaniem, spadającymi elementami budynku oraz odłamkami. Dzięki temu ukrycie jest znacznie prostsze konstrukcyjnie i zdecydowanie tańsze od budowy schronu. Co ważne, zarówno ukrycia jak i schrony dzielą się dodatkowo na kategorie, w zależności od poziomu skuteczności ochrony, którą są w stanie zapewnić - w przypadku ukrycia od U-1 do U-3.
Czym można przerobić piwnicę w domu na ukrycie?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań. Odpowiedź brzmi: czasem tak, ale nie zawsze. Wielu właścicieli domów zakłada, że posiadanie piwnicy automatycznie oznacza większe bezpieczeństwo. Tymczasem zwykła piwnica nie jest ani schronem, ani ukryciem w rozumieniu obowiązujących przepisów. Obecnie obowiązujące regulacje dopuszczają lokalizowanie budowli ochronnych w kondygnacjach podziemnych budynków. Nie oznacza to jednak, że wystarczy opróżnić piwnicę, zgromadzić zapasy i zamontować solidniejsze drzwi. Konstrukcja takiego pomieszczenia musi zostać oceniona przez projektanta. Kluczowe znaczenie przy piwnicy, która ma być ukryciem ma odporność na tzw. zagruzowanie, czyli sytuację, w której uszkodzeniu lub zawaleniu ulega budynek znajdujący się nad budowlą ochronną. Przepisy wymagają uwzględnienia takich obciążeń już na etapie projektowania. W praktyce oznacza to, że nie każda piwnica nadaje się do pełnienia funkcji ukrycia bez dodatkowych prac wzmacniających. Dopiero później można myśleć o poprawie wentylacji, wyposażeniu pomieszczenia i przygotowaniu awaryjnych zapasów. Nie zmienia to faktu, że odpowiednio zaprojektowana adaptacja istniejącej części podziemnej domu może okazać się rozwiązaniem znacznie tańszym niż budowa nowego obiektu od podstaw.
Ile kosztuje adaptacja piwnicy na ukrycie?
Przystosowanie istniejącej piwnicy, czyli części podziemnej do pełnienia funkcji ukrycia wiąże się ze wzmocnieniem konstrukcji, wykonaniem wentylacji, izolacji, drogi ewakuacyjne. Koszt takiej inwestycji wynosi od 15 000 zł do nawet 80 000 zł. Warto pamiętać, że w przypadku obiektów podziemnych szczególne znaczenie mają warunki gruntowo-wodne oraz istniejąca infrastruktura znajdująca się na działce. To właśnie te czynniki często decydują nie tylko o kosztach, ale również o możliwości realizacji inwestycji.
Przed przystąpieniem do prac konieczne jest przygotowanie odpowiedniej dokumentacji technicznej oraz spełnienie wymagań wynikających z przepisów budowlanych. W praktyce oznacza to, że nawet niewielkie ukrycie nie powinno powstawać bez udziału specjalistów potrafiących ocenić bezpieczeństwo konstrukcji.
W co wyposażyć domowe ukrycie? Zalecenia RCB
Wzmocnienie ścian i stropu piwnicy to fundament bezpieczeństwa, jednak równie istotne jest to, co znajdzie się wewnątrz pomieszczenia. Zgodnie z poradnikiem bezpieczeństwa przygotowanym przez Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB), przygotowanie piwnicy należy zacząć od jej uprzątnięcia. Z pomieszczenia trzeba usunąć wszelkie materiały łatwopalne - farby, rozpuszczalniki, drewno, kartony czy butle z gazem, które w razie zagrożenia stanowią ogromne ryzyko pożarowe.
Kluczowym elementem wyposażenia są narzędzia ręczne. W ukryciu obowiązkowo powinny znaleźć się łom, saperka, kilof oraz siekiera. W sytuacji częściowego zawalenia się konstrukcji lub zaklinowania drzwi, to właśnie one umożliwiają domownikom samodzielne odgruzowanie wyjścia ewakuacyjnego. Równie ważna jest izolacja od zimna - betonowa posadzka szybko wyciąga ciepło, dlatego przestrzeń warto wyposażyć w karimaty, materace, śpiwory i folie termiczne NRC.
Kolejnym elementem są zapasy wody i żywności. Oficjalne wytyczne mówią o zabezpieczeniu minimum 2-3 litrów wody dziennie na osobę (do picia oraz celów higienicznych). Żywność powinna mieć długi termin przydatności do spożycia i nie wymagać obróbki cieplnej - sprawdzają się konserwy, suchary, bakalie, czy żywność liofilizowana. Do tego niezbędny jest mechaniczny otwieracz do puszek.
W odciętej od mediów piwnicy krytyczne znaczenie ma łączność i zaplecze sanitarne. Warto przygotować niezależne źródła energii. Przyda się też tradycyjne radio na baterie lub dynamo (często jedyny sposób na odbiór oficjalnych komunikatów po awarii sieci komórkowej), latarki czołowe z dużym zapasem baterii oraz naładowane powerbanki. W ukryciu powinna znaleźć się też apteczka - rozszerzony zestaw pierwszej pomocy (w tym stazy taktyczne i zapas stale przyjmowanych leków) oraz środki ochrony dróg oddechowych, tj. półmaski filtrujące (FFP2/FFP3), chroniące przed pyłem i dymem. Konieczne są też środki higieniczne, jak wilgotne chusteczki, mocne worki na śmieci oraz prowizoryczna toaleta turystyczna (np. szczelne wiadro z pokrywą).
Autor: Emilia Rosłaniec
Skomentuj
