Ukryte koszty i kluczowe detale dachu. Przewodnik po akcesoriach

Skąd biorą się wysokie koszty drobnych elementów?

Dachówki podstawowe pokrywają największą powierzchnię, lecz to akcesoria systemowe mają znacznie wyższe ceny jednostkowe. Wycena dachu uwzględniająca sam metraż połaci zawsze mija się z rzeczywistością, ponieważ prawidłowe wykończenie krawędzi oraz przejść instalacyjnych wymaga wyspecjalizowanych kształtek. Próba pozornych oszczędności okazuje się wyjątkowo ryzykowna.

Przykładowo dachówka wentylacyjna stanowi wydatek poniżej jednego procenta wartości całego pokrycia, podczas gdy jej brak grozi bezpośrednio zgniciem więźby dachowej. Błędy wykonawcze oraz brak wymaganych akcesoriów zmuszają do demontażu ułożonych połaci, a koszty takich poprawek są od dwóch do trzech razy wyższe niż poprawne wykonanie dachu od razu.

Szczelne krawędzie i newralgiczne punkty kalenicy

Boczne krawędzie dachu są stale narażone na działanie silnego wiatru i wymagają stabilnego montażu. Układa się na nich dachówki skrajne, zwane wiatrownicami, produkowane w wersji prawej oraz lewej.

Grzbiet dachu dwuspadowego lub wielospadowego zamyka gąsior podstawowy. Jego stabilne osadzenie zapewniają klamry oraz wkręty mocowane bezpośrednio do kalenicy.

Pod gąsiorami klejona jest taśma kalenicowa, która zachodzi za zamki pierwszego rzędu dachówek. Rozwiązanie to uszczelnia kalenicę i jednocześnie zapewnia sprawną wentylację pokrycia. W dachach wielospadowych, w miejscach zbiegu kilku grzbietów, stosuje się łączniki kalenic.

W zależności od układu dachu jest to trójnik dla styku trzech kalenic lub czwórnik, gdy łączą się cztery kalenice. Montaż obu łączników wykonuje się na dedykowanym uchwycie umieszczonym bezpośrednio pod spodem.

Rozwiązania dla dachów jednospadowych i ścian szczytowych

Na dachach pulpitowych nie stosuje się klasycznych gąsiorów. Zamknięcie pojedynczej połaci stanowi dachówka pulpitowa, która zabezpiecza krawędzie dachów jednospadowych. Producenci, tacy jak firma Röben, oferują te elementy w wariancie połaciowym oraz jako dachówki skrajne lewe i prawe, dostosowane do kątów nachylenia 70° lub 90°.

Kształtki te montuje się za pomocą klamer mocowanych bezpośrednio do więźby dachowej. Z kolei w budynkach takich jak kamienice czy domy w zabudowie szeregowej konieczne jest precyzyjne wykończenie styku pokrycia z pionowymi murami.

Po lewej stronie połaci, przy ścianach i ogniomurach, dekarze montują dachówkę dwufalową. Ze względu na podwójną falę element ten ma inną szerokość całkowitą, co należy uwzględnić jeszcze przed rozpoczęciem montażu.

Ochrona okapu i cyrkulacja pod dachówką

Ruch powietrza pod dachówkami stanowi warunek trwałości całej konstrukcji. Przy dużych połaciach konieczne jest zastosowanie dachówek wentylacyjnych, które tworzą dodatkowe miejsce wlotu powietrza pod pokrycie i są fabrycznie sprzedawane w zestawie z siatką zabezpieczającą przed owadami oraz ptakami. Zabezpieczenia wymaga także przestrzeń okapowa, gdzie montuje się grzebień okapu, zwany powszechnie wróblówką.

Element ten chroni połać przed gniazdowaniem ptaków. Wróblówkę stosuje się wraz z kratką wentylacyjną i przykręca do łaty startowej po montażu rynien, lecz jeszcze przed ułożeniem dachówek okapowych.

Czym różni się kominek wentylacyjny od odpowietrzającego?

Mylenie kominka odpowietrzającego z wentylacyjnym to poważny błąd wykonawczy, ponieważ oba elementy odpowiadają za zupełnie inne procesy w budynku. Kominek odpowietrzający ma średnicę około 100 mm.

Służy wyłącznie do wyrównywania ciśnienia atmosferycznego w grawitacyjnej instalacji kanalizacyjnej oraz do usuwania gazów kanałowych. Jego montaż przeprowadza się wysoko na dachu, maksymalnie w trzecim rzędzie dachówek, licząc od kalenicy.

Z kolei kominek wentylacyjny posiada średnicę 150 mm, co odpowiada wymogom norm budowlanych dla wentylacji grawitacyjnej kuchni, łazienek, garaży czy podłączenia okapu. Kominek o mniejszym przekroju 100 mm zgodnie z normą nie może pełnić tej funkcji, dlatego tych dwóch typów elementów nie wolno stosować zamiennie.

Jak bezpiecznie przeprowadzić instalacje przez połać?

Wszelkie instalacje przechodzące przez dach wymagają szczelnych rozwiązań dopasowanych do profilu dachówki. Dachówka antenowa służy do wyprowadzenia kabli oraz masztu antenowego bez ryzyka utraty szczelności poszycia. Osobnego podejścia wymaga instalacja solarna. Zastosowanie dedykowanej dachówki solarnej pozwala na bezpieczne przeprowadzenie rur z czynnikiem grzewczym do kolektorów słonecznych i chroni instalację przed wilgocią. Na jeden kolektor słoneczny przypadają zazwyczaj dwie sztuki dachówek solarnych, przeznaczone osobno na przewód zasilania oraz powrotu czynnika.

Śnieg, lód i bezpieczna komunikacja na dachu

Zabezpieczenia przeciwśniegowe chronią otoczenie budynku oraz rynny przed gwałtownym osuwaniem się mas śniegu. Płotek przeciwśniegowy przykręca się do łaty, zazwyczaj w drugim lub trzecim rzędzie dachówek od okapu.

Gdy kąt nachylenia dachu przekracza 40°, a długość krokwi wynosi ponad 6 metrów, konieczny jest montaż dwóch lub większej liczby rzędów tych elementów. Dodatkowo na powierzchni dachu stosuje się śniegołapy, które dzięki rozproszeniu po całej połaci rozbijają masę śniegu na mniejsze części.

Chroni to przed zniszczeniem zarówno same płotki, jak i zamontowane niżej kominki dachowe. Śniegołapy montuje się podobnie jak stopnie kominiarskie, po uprzednim wycięciu lub wybiciu dolnych zamków wyższej dachówki i przymocowaniu uchwytu do dodatkowej łaty.

Z kolei do bezpiecznego poruszania się dekarzy i kominiarzy służą stopnie oraz ława kominiarska, instalowana bezpośrednio przy kominie. Sam komin uszczelnia się elastyczną taśmą do obróbek kominiarskich, zabezpieczającą newralgiczne styki przed przenikaniem deszczu i topniejącego śniegu.

Dodatkowe doświetlenie i ozdoby ceramiczne

W miejscach niewymagających izolacji termicznej doskonale sprawdza się dachówka świetlikowa. Jest to element w pełni przezroczysty, przepuszczający 100% światła, wykorzystywany do naturalnego doświetlenia nieocieplonych strychów, wiat ogrodowych oraz zadaszeń nad stołami, grillami czy wejściami do domu.

Pokrycie można uzupełnić także o ceramiczne akcesoria ozdobne montowane na kalenicy. Dekoracyjne figurki w kształcie koguta, sowy, kota, delfina lub lunatyka oraz ozdobne szpice pozwalają nadać połaci oryginalny, wyróżniający się wygląd.

źródło i zdjęcia: RÖBEN POLSKA