29-37 minut 
Oczyszczalnie ścieków 
Dlaczego warto rozważyć przydomową oczyszczalnię ścieków?
Przydomowa biologiczna oczyszczalnia ścieków jest rozwiązaniem przeznaczonym przede wszystkim dla nieruchomości, których nie można podłączyć do sieci kanalizacyjnej. Prawidłowo dobrany system oczyszcza ścieki na terenie posesji, ogranicza częstotliwość korzystania z usług asenizacyjnych i może obniżyć długoterminowe koszty eksploatacji.
Oczyszczalni nie należy jednak utożsamiać z tradycyjnym szambem. Zbiornik bezodpływowy służy do magazynowania ścieków do czasu ich wywozu. Oczyszczalnia przeprowadza natomiast proces biologicznego oczyszczania, po którym oczyszczone ścieki mogą zostać odprowadzone w sposób przewidziany w projekcie i zgodny z obowiązującymi przepisami.
Nowoczesny system, odpowiednio zamontowany, wentylowany i eksploatowany, nie powinien powodować uciążliwych zapachów. Znaczenie ma jednak nie tylko konstrukcja urządzenia, lecz także prawidłowy dobór oczyszczalni do liczby mieszkańców, ilości powstających ścieków oraz warunków występujących na działce.
Formalności przed budową
Budowa oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,5 m³ na dobę co do zasady wymaga zgłoszenia, a nie uzyskania pozwolenia na budowę. Modele VH6 przeznaczone dla dwóch–sześciu osób mieszczą się znacznie poniżej tego progu, ale inwestor nadal powinien przygotować dokumentację wymaganą przez właściwy urząd.
Zakres formalności może zależeć od lokalizacji nieruchomości i sposobu odprowadzania oczyszczonych ścieków. Inne wymagania mogą obowiązywać przy rozsączaniu na własnym terenie, inne przy odprowadzaniu do rowu lub cieku, a jeszcze inne na obszarze objętym szczególną ochroną.
Przed zakupem urządzenia należy sprawdzić miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, warunki gruntowe oraz możliwość zastosowania wybranego odbiornika oczyszczonych ścieków. Warto również zweryfikować, czy lokalna gmina prowadzi program dofinansowania. Sam certyfikat urządzenia nie oznacza automatycznego przyznania dotacji.
Formalności wodnoprawne
Wykonanie urządzenia służącego do wprowadzania ścieków oczyszczonych pod powierzchnię gruntu, np. drenażu rozsączającego lub studni chłonnej, wymaga zgłoszenia wodnoprawnego. Odprowadzanie ścieków do wód, rowu lub innego urządzenia wodnego może wymagać pozwolenia wodnoprawnego wraz z operatem.
W jakim sezonie najlepiej montować przydomową oczyszczalnię?
Najkorzystniejsze warunki do przeprowadzenia montażu występują zwykle od maja do września. Ziemia jest wówczas najczęściej łatwiejsza do rozkopania, a ryzyko silnych mrozów i wiosennych roztopów pozostaje niewielkie.
Późna wiosna może być dobrym terminem, jeżeli grunt zdążył już przeschnąć po roztopach. Lato zazwyczaj ułatwia prowadzenie wykopów, chociaż podczas długotrwałej suszy ziemia może stać się bardzo twarda. Wczesna jesień również sprzyja pracom, pod warunkiem że nie występują długotrwałe opady.
Nie należy jednak wybierać terminu wyłącznie na podstawie miesiąca. Poziom wód gruntowych i wilgotność gleby mogą się znacznie różnić w zależności od regionu, ukształtowania działki oraz pogody w konkretnym roku.
Największe problemy podczas montażu powodują mróz, intensywne opady i wiosenne roztopy. Zamarznięta ziemia utrudnia wykonanie wykopu, zwiększa koszt robót i może uniemożliwić prawidłowe przygotowanie podłoża pod zbiornik.
Grunt nadmiernie nasiąknięty wodą jest niestabilny i może osuwać się do wykopu. Utrudnia to wypoziomowanie urządzenia oraz wykonanie właściwej obsypki. W takich warunkach ciężki sprzęt może także uszkodzić nawierzchnię, podjazd lub ogród.
Wysoki poziom wód gruntowych nie zawsze wyklucza budowę oczyszczalni. Może jednak wymagać dodatkowego zabezpieczenia zbiornika przed wyporem, wykonania odpowiedniej obsypki albo zastosowania innej metody odprowadzania oczyszczonych ścieków. Ostateczne rozwiązanie powinno wynikać z projektu i oceny warunków gruntowo-wodnych.
Oczyszczalnie VH6 dla 2–6 użytkowników
Modele VH6 są przeznaczone dla domów i gospodarstw użytkowanych przez od dwóch do sześciu osób. W ofercie Eko House znajdują się dwa podstawowe warianty oczyszczalni: VH6 Premium oraz VH6 Light. Oba wykorzystują technologię niskoobciążonego osadu czynnego oraz proces intensywnego napowietrzania ścieków.
Ścieki przepływają przez kolejne strefy biologiczne, w których mikroorganizmy rozkładają zanieczyszczenia organiczne. Dostarczanie tlenu ogranicza procesy beztlenowe odpowiedzialne między innymi za powstawanie nieprzyjemnych zapachów.
Poradnik
Zgodnie z deklarowanymi właściwościami użytkowymi redukcja BZT₅ wynosi 97% dla VH6 Premium i 98% dla VH6 Light. Pozostałe wskaźniki, takie jak ChZT i zawiesina ogólna, mają odrębne wartości. Rzeczywista jakość pracy instalacji zależy również od prawidłowego uruchomienia, obciążenia ściekami, sposobu użytkowania i regularnej kontroli.
Urządzenia są dostępne w wariantach z wlotem o średnicy 110 lub 160 mm. Właściwą wersję należy dopasować do średnicy i głębokości wyprowadzenia kanalizacji z budynku. Decyzja powinna zostać podjęta przed wykonaniem wykopu, ponieważ późniejsza zmiana poziomu przyłącza może wymagać zastosowania nadbudowy albo przebudowania fragmentu instalacji.
VH6 Premium czy VH6 Light?
VH6 Premium jest oczyszczalnią o sześciokomorowej konstrukcji. Większa liczba stref technologicznych pozwala na rozdzielenie kolejnych etapów procesu biologicznego oraz magazynowanie większej ilości osadu. Producent wskazuje, że w typowych warunkach osad można usuwać średnio raz na 12 miesięcy.
VH6 Light ma konstrukcję trójkomorową. Jest wariantem ekonomicznym, zachowującym biologiczny sposób oczyszczania i system napowietrzania. Ze względu na mniejszą liczbę komór usuwanie osadu może być potrzebne częściej, zazwyczaj co 6–9 miesięcy lub raz–dwa razy w roku, zależnie od obciążenia instalacji.
W obu wariantach funkcje napowietrzania i recyrkulacji realizowane są za pomocą powietrza dostarczanego przez kompresor. W zbiorniku nie ma typowych elektrycznych pomp ani rozbudowanej elektroniki sterującej. Taka konstrukcja ogranicza liczbę części mechanicznych pracujących bezpośrednio w ściekach.
VH6 Premium będzie odpowiednim wyborem dla inwestorów, którym zależy na bardziej rozbudowanej, sześciokomorowej konstrukcji oraz rzadszym usuwaniu osadu. VH6 Light stanowi prostszy i tańszy wariant trójkomorowy, wymagający częstszej kontroli ilości osadu.
Nie należy dobierać oczyszczalni wyłącznie na podstawie aktualnej liczby mieszkańców. Warto uwzględnić możliwe powiększenie gospodarstwa domowego, częste wizyty gości, wynajem budynku oraz ponadprzeciętne zużycie wody.
Optymalna konstrukcja systemów VH6
Oczyszczalnie VH6 są zasilane za pomocą kompresora dostarczającego powietrze do układu napowietrzania i pomp mamutowych. Ograniczenie liczby urządzeń elektrycznych pracujących wewnątrz zbiornika upraszcza obsługę i zmniejsza liczbę elementów narażonych na bezpośredni kontakt ze ściekami.
Producent deklaruje, że biologiczne oczyszczalnie VH spełniają wymagania normy EN 12566-3 i są oznakowane znakiem CE. Zgodność urządzenia z normą nie zastępuje jednak prawidłowego projektu, zgłoszenia budowy ani sprawdzenia lokalnych warunków odprowadzania oczyszczonych ścieków.
Według warunków gwarancji przedstawianych przez Eko House zbiornik i technologia zamontowana w jego wnętrzu są objęte 15-letnią gwarancją, natomiast kompresor ma osobny okres gwarancyjny. Przed zakupem należy zapoznać się z aktualnymi warunkami, ponieważ zachowanie ochrony gwarancyjnej może zależeć od właściwego montażu, eksploatacji i wykonywania wymaganych przeglądów.
Montaż VH6 w praktyce
Kompaktowa konstrukcja modeli VH6 ułatwia transport i wykonanie wykopu, ale nie oznacza, że urządzenie można ustawić w dowolnym miejscu. Trzeba zapewnić odpowiednią przestrzeń na zbiornik, obsypkę, przewody dopływowe i odpływowe oraz późniejszy dostęp serwisowy.
Przed montażem należy ustalić głębokość wyjścia kanalizacji z budynku. Rura powinna zachować odpowiedni spadek w kierunku oczyszczalni. Zbyt głębokie wyprowadzenie może wymagać zastosowania nadbudowy, obniżenia zbiornika lub dodatkowych rozwiązań projektowych.
Kompresor powinien zostać umieszczony w suchym, wentylowanym i zabezpieczonym miejscu. Może znajdować się w odpowiedniej skrzynce technicznej albo innym miejscu przewidzianym w instrukcji. Trzeba także doprowadzić zasilanie elektryczne i zabezpieczyć przewód przed uszkodzeniem oraz wilgocią.
Sam zbiornik stanowi tylko jeden z elementów instalacji. Osobno należy dobrać sposób odprowadzania oczyszczonych ścieków. W zależności od warunków mogą zostać zastosowane między innymi urządzenia rozsączające, studnia chłonna, zbiornik na oczyszczoną wodę albo inny odbiornik dopuszczony w projekcie i przepisach.
Montaż przy zamieszkałym domu
Instalacja oczyszczalni przy użytkowanym budynku jest możliwa, ale wymaga dokładniejszej organizacji niż prace prowadzone podczas budowy domu. Trzeba zabezpieczyć istniejącą infrastrukturę, zapewnić dojazd sprzętowi i ograniczyć przerwę w korzystaniu z kanalizacji.
Jeżeli oczyszczalnia zastępuje dotychczasowe szambo, zbiornik powinien zostać wcześniej opróżniony przez uprawnioną firmę. Następnie wykonawca określa, czy można go wykorzystać jako dodatkowy zbiornik, czy należy go wyłączyć z użytkowania, zdemontować albo zasypać.
Przed wjazdem koparki trzeba potwierdzić przebieg instalacji wodociągowej, gazowej, elektrycznej, kanalizacyjnej i telekomunikacyjnej. Informacje z pamięci właściciela mogą okazać się niewystarczające, szczególnie w przypadku starszych budynków.
Prace warto zorganizować tak, aby odłączenie kanalizacji trwało możliwie krótko. Według informacji Eko House typowy montaż przydomowej oczyszczalni ścieków może zostać wykonany w ciągu jednego lub dwóch dni, ale rzeczywisty czas zależy od gruntu, zakresu robót oraz rodzaju systemu odprowadzania oczyszczonych ścieków.
Jak przygotować teren?
Droga dojazdowa musi umożliwiać bezpieczny wjazd koparki i pojazdu dostarczającego zbiornik. Jej wymaganą szerokość oraz nośność należy ustalić z wykonawcą. Trzeba również sprawdzić, czy przejazdu nie utrudniają wąska brama, niski okap, napowietrzna linia energetyczna, drzewa lub miękkie podłoże.
Rośliny i elementy małej architektury znajdujące się w pobliżu wykopu warto zabezpieczyć albo czasowo przenieść. Należy też wyznaczyć miejsce składowania ziemi i materiałów potrzebnych do wykonania obsypki.
Rodzaj podsypki oraz sposób zabezpieczenia zbiornika muszą odpowiadać instrukcji montażu i warunkom gruntowym. Nie należy samodzielnie zamawiać kruszywa przed uzgodnieniem technologii z wykonawcą.
Podczas posadawiania zbiornik może wymagać stopniowego napełniania wodą równolegle z wykonywaniem obsypki. Ogranicza to różnicę nacisków działających na jego ściany. Szczegółową kolejność prac określa instrukcja konkretnego modelu.
Na jakim etapie budowy domu montować oczyszczalnię?
Montaż podczas budowy umożliwia właściwe zaplanowanie przebiegu rur, lokalizacji urządzenia i sposobu zagospodarowania działki. Ogranicza również konieczność późniejszego rozkopywania trawnika, demontażu podjazdu lub przesadzania roślin.
Nie oznacza to jednak, że zbiornik należy zamontować na samym początku budowy. Jeżeli po działce nadal porusza się ciężki sprzęt, istnieje ryzyko uszkodzenia włazów, przewodów albo systemu odprowadzania oczyszczonych ścieków. Nad instalacją nie wolno składować materiałów budowlanych ani ziemi.
Najczęściej dogodnym momentem na montaż oczyszczalni jest stan surowy zamknięty. Główne roboty ziemne są wtedy zazwyczaj zakończone, można precyzyjnie wyznaczyć wyprowadzenie kanalizacji, a teren wokół budynku nie jest jeszcze ostatecznie zagospodarowany.
Przed rozpoczęciem prac trzeba znać planowaną wysokość terenu po zakończeniu budowy. Nieuwzględnienie późniejszych warstw gruntu, nawierzchni i spadków może sprawić, że właz znajdzie się zbyt nisko albo zbyt wysoko.
Należy również przewidzieć dostęp do oczyszczalni po wykonaniu ogrodzenia i ogrodu. Włazy nie powinny znaleźć się pod tarasem, stałą konstrukcją, podjazdem nieprzystosowanym do takiego obciążenia ani w miejscu niedostępnym dla serwisu.
Gdzie można ulokować oczyszczalnię?
Lokalizacja oczyszczalni powinna wynikać z projektu uwzględniającego warunki gruntowo-wodne, położenie studni, granice działki, budynek, istniejące sieci oraz sposób odprowadzania oczyszczonych ścieków.
Nie istnieje jedna uniwersalna odległość, którą można zastosować do wszystkich elementów każdego systemu. Inne wymagania mogą dotyczyć szczelnego osadnika, inne przewodu rozsączającego, a jeszcze inne studni chłonnej.
W przypadku modelu VH6 trzeba dodatkowo zapewnić odpowiednią lokalizację kompresora, przewodu powietrznego i instalacji elektrycznej. Długość przewodów oraz miejsce montażu urządzeń powinny odpowiadać dokumentacji technicznej.
Jakie odległości trzeba zachować?
Przepływowe, szczelne osadniki podziemne stanowiące część przydomowej oczyszczalni mogą znajdować się w bezpośrednim sąsiedztwie budynku jednorodzinnego.
Warunkiem jest wyprowadzenie odpowietrzenia przez instalację kanalizacyjną co najmniej 0,6 m powyżej górnej krawędzi okien i drzwi zewnętrznych. Przepis dotyczy jednak osadników spełniających określone warunki, a nie automatycznie wszystkich elementów całej instalacji.
Wybór miejsca dla VH6 powinien zatem zostać poprzedzony analizą konkretnego projektu. Informacja, że nowoczesna oczyszczalnia może być zamontowana blisko domu, nie oznacza, że bez dodatkowej weryfikacji można umieścić w tym miejscu również studnię chłonną lub przewody rozsączające.
W zabudowie jednorodzinnej przepisy wskazują między innymi odległość co najmniej 2 m od granicy sąsiedniej działki, drogi lub ciągu pieszego dla pokryw i wylotów wentylacji określonych urządzeń sanitarno-gospodarczych o pojemności do 10 m³.
Od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi przewidziano w tym przypadku co najmniej 5 m. Wartości tych nie należy jednak automatycznie stosować do każdego elementu dowolnej instalacji bez analizy projektu.
Od osi studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia należy zachować co najmniej 30 m do najbliższego przewodu rozsączającego kanalizacji indywidualnej, jeżeli trafiają do niego ścieki oczyszczone biologicznie w wymaganym stopniu. Przepisy wskazują również 15 m między osią studni a zbiornikami do gromadzenia nieczystości oraz podobnymi szczelnymi urządzeniami.
Odległości od gazociągów, wodociągów, przewodów energetycznych i pozostałych elementów uzbrojenia powinny wynikać z projektu, aktualnej mapy oraz wymagań zarządców poszczególnych sieci.
Czy można używać oczyszczalni podczas wykończenia domu?
Biologiczna oczyszczalnia działa najlepiej przy regularnym dopływie ścieków bytowych. Dlatego optymalnym rozwiązaniem jest jej uruchomienie krótko przed zamieszkaniem albo w momencie rozpoczęcia stałego korzystania z budynku.
Sporadyczne użytkowanie podczas prac wykończeniowych jest możliwe, ale może utrudniać stabilny rozwój mikroorganizmów. Do instalacji nie powinny trafiać farby, rozpuszczalniki, kleje, oleje, resztki cementu ani woda po myciu narzędzi.
Producent oczyszczalni VH wskazuje, że system w normalnych warunkach nie wymaga regularnego dodawania biopreparatów. Nie oznacza to jednak, że dodatkowe preparaty naprawią szkody wywołane wprowadzeniem do kanalizacji agresywnej chemii. Sposób pierwszego uruchomienia powinien odpowiadać instrukcji konkretnego wariantu VH6.
Klucz do dobrze zaplanowanej instalacji
O powodzeniu montażu przydomowej oczyszczalni decyduje połączenie odpowiedniego terminu, prawidłowego projektu i właściwego przygotowania działki. Suche miesiące od późnej wiosny do wczesnej jesieni zazwyczaj ułatwiają prowadzenie prac, ale najważniejsze są rzeczywiste warunki gruntu i poziom wód gruntowych.
VH6 Premium i VH6 Light są przeznaczone dla gospodarstw liczących od dwóch do sześciu użytkowników. Wersja Premium oferuje sześciokomorową konstrukcję i rzadsze usuwanie osadu, natomiast trójkomorowy VH6 Light stanowi prostszy wariant ekonomiczny.
Przed wyborem urządzenia trzeba ustalić głębokość przyłącza, sposób odprowadzenia oczyszczonych ścieków, dostęp do energii elektrycznej oraz możliwość późniejszego serwisowania. Sam zakup oczyszczalni bez analizy działki może doprowadzić do dodatkowych kosztów i konieczności zmiany wcześniej zaplanowanej lokalizacji.
Eko House zapewnia dobór modeli VH6, przygotowanie rozwiązania dopasowanego do nieruchomości, montaż oraz wsparcie serwisowe. Przed podjęciem decyzji warto zlecić ocenę warunków działki i porównać warianty VH6 Premium oraz VH6 Light pod kątem liczby mieszkańców, oczekiwanej częstotliwości serwisowania i planowanego budżetu.
Skontaktuj się z Eko House, aby uzyskać wycenę i sprawdzić, który wariant oczyszczalni VH6 będzie odpowiedni dla Twojego domu.
źródło i zdjęcia: Eko House Technologie Ekologiczne
