Chłodzenie pompą ciepła latem. Jak dobrać najlepsze rozwiązanie do domu?

Upalne dni coraz częściej pokazują, że pompa ciepła nie musi być urządzeniem wyłącznie na sezon grzewczy. Dobrze dobrany system może zimą ogrzewać budynek, latem obniżać temperaturę we wnętrzach, a przez cały rok przygotowywać ciepłą wodę użytkową. Dla instalatorów to dziś jeden z najmocniejszych argumentów w rozmowie z inwestorem, który oczekuje komfortu bez rozbudowy instalacji o osobną klimatyzację.

Chłodzenie pompą ciepła latem. Jak dobrać najlepsze rozwiązanie do domu?
BDR Thermea Poland Sp. z o.o. Pompy ciepła do CO i CWU
Dane kontaktowe:
71 71 27 400, 801 080 881
Północna 15-19 54-105 Wrocław
Zobacz firmę w innym dziale: Kotły gazowe i olejowe Pompy ciepła

PokażUkryj szczegółowe informacje o firmie

Pierwsze fale upałów

Czerwiec przynosi pierwsze fale upałów, a wraz z nimi rośnie liczba pytań o chłodzenie domu. Instalatorzy dobrze znają ten moment w roku: użytkownicy, którzy zimą korzystali z nowej pompy ciepła, zaczynają pytać, czy to samo urządzenie może pracować także latem. Odpowiedź coraz częściej brzmi: tak, i to bez inwestowania w niezależny system klimatyzacji.

Dziś chłodzenie pompą ciepła jest jednym z ważnych argumentów sprzedażowych. Jego znaczenie będzie rosło, bo inwestorzy coraz częściej oczekują jednej instalacji, która zapewni komfort cieplny przez cały rok.

Dlaczego chłodzenie pompą ciepła zyskuje na znaczeniu?

Jeszcze dekadę temu funkcja chłodzenia w pompie ciepła bywała traktowana jako ciekawy dodatek. Wspominano o niej w rozmowie z inwestorem, ale rzadko była decydującym argumentem przy wyborze urządzenia. Dziś sytuacja wygląda inaczej. Coraz więcej użytkowników pyta nie tylko o koszty ogrzewania, ale także o komfort latem.

Powody są co najmniej dwa. Po pierwsze, zmienia się sposób użytkowania budynków w sezonie letnim. Liczba dni z temperaturą powyżej 30°C w Polsce rośnie, a dobrze izolowane domy energooszczędne, choć bardzo korzystne zimą, latem mogą akumulować ciepło. Bez aktywnego lub pasywnego chłodzenia utrzymanie komfortowej temperatury wewnątrz bywa trudne.

Po drugie, inwestorzy coraz lepiej rozumieją ekonomikę całorocznego systemu. Jedno urządzenie, jedna instalacja i jeden punkt serwisowy są dla wielu osób bardziej przekonujące niż pompa ciepła do ogrzewania oraz osobny klimatyzator do chłodzenia.

W rozmowie z inwestorem warto też wrócić do parametrów efektywności. Przy ogrzewaniu często mówi się o COP i SCOP. Przy chłodzeniu analogiczną rolę pełnią EER, czyli Energy Efficiency Ratio, oraz jego sezonowy odpowiednik SEER.

Im wyższa wartość tych wskaźników, tym mniej energii elektrycznej urządzenie zużywa do wytworzenia jednostki chłodu. To ważny argument, gdy użytkownik porównuje koszty pracy pompy ciepła i klimatyzatora.

Chłodzenie aktywne i pasywne – czym się różnią?

Przed wyborem konkretnego modelu trzeba uporządkować podstawowe pojęcia. W rozmowach z inwestorami terminy „chłodzenie aktywne” i „chłodzenie pasywne” bywają używane zamiennie, co może prowadzić do błędnych oczekiwań już na etapie doboru urządzenia.

Chłodzenie pasywne jest dostępne wyłącznie w pompach geotermalnych. Polega na wykorzystaniu naturalnie niższej temperatury gruntu jako odbiornika ciepła z budynku.

Sprężarka nie pracuje w tym trybie, a ciepło z instalacji wewnętrznej jest odprowadzane do dolnego źródła. Dzięki temu zużycie energii jest bardzo niskie, a koszty eksploatacji minimalne. To rozwiązanie najlepiej sprawdza się tam, gdzie priorytetem jest niski pobór energii i stabilne, umiarkowane chłodzenie.

Chłodzenie aktywne działa inaczej. Pompa ciepła pracuje w odwróconym obiegu, a sprężarka odprowadza ciepło z instalacji wewnętrznej na zewnątrz. Zużycie energii jest wyższe niż w przypadku chłodzenia pasywnego, ale system pozwala uzyskać większą moc chłodniczą i niższe temperatury zasilania.

To rozwiązanie jest potrzebne wszędzie tam, gdzie letnie temperatury są wysokie, a inwestor oczekuje wyraźnego obniżenia temperatury w pomieszczeniach.

Niezależnie od wybranego rodzaju chłodzenia, przy instalacji podłogowej kluczowy jest czujnik wilgotności. Chłodzenie przez podłogówkę wiąże się z ryzykiem kondensacji, ponieważ temperatura powierzchni podłogi może spaść poniżej punktu rosy.

Ryzyko rośnie szczególnie przy wysokiej wilgotności względnej powietrza. Czujnik wilgotności monitoruje warunki pracy i podnosi temperaturę zasilania albo wyłącza chłodzenie, zanim dojdzie do wykroplenia.

W przypadku De Dietrich odpowiedni zestaw HK27 jest dostępny jako akcesorium do modeli z funkcją chłodzenia podłogowego. W praktyce warto traktować go jako standard, a nie opcję.

Osobnym tematem jest przygotowanie c.w.u. latem. W instalacjach z priorytetem ciepłej wody użytkowej pompa ciepła będzie okresowo przerywać chłodzenie, aby podgrzać wodę w zasobniku.

Warto uprzedzić o tym użytkownika, zwłaszcza w budynkach o wysokim zużyciu c.w.u. Dobrym rozwiązaniem może być zasobnik z grzałką elektryczną jako wspomaganiem, który ogranicza przerwy w chłodzeniu w godzinach największego zapotrzebowania.

Która pompa ciepła De Dietrich do chłodzenia domu?

Oferta De Dietrich obejmuje pięć linii pomp ciepła z funkcją chłodzenia. Różnią się technologią, czynnikiem chłodniczym, zakresem mocy i przeznaczeniem. Dzięki temu dobór urządzenia można oprzeć nie tylko na mocy grzewczej, ale także na rodzaju budynku, oczekiwaniach użytkownika i możliwościach montażowych.

GSHP do chłodzenia pasywnego i niskich kosztów

Pompy geotermalne GSHP o mocy od 5 do 27 kW to jedyne urządzenia w ofercie De Dietrich, które realizują chłodzenie w trybie pasywnym. Grunt, niezależnie od tego, czy dolnym źródłem są kolektory poziome, sondy pionowe czy ujęcia wód gruntowych, utrzymuje latem stabilną temperaturę. GSHP wykorzystuje tę właściwość, odprowadzając nadmiar ciepła z budynku bez angażowania sprężarki.

W praktyce oznacza to minimalny pobór energii elektrycznej i bardzo wysoką efektywność chłodzenia, pod warunkiem że dolne źródło zostało prawidłowo zaprojektowane.

Funkcja chłodzenia jest dostępna standardowo we wszystkich modelach serii. Przy chłodzeniu podłogowym konieczne jest zastosowanie zestawu izolacji ER581, który zabezpiecza elementy instalacji przed kondensacją.

Regulatory DIEMATIC iSystem automatycznie zarządzają pracą urządzenia w trybie letnim, w tym przełączaniem między ogrzewaniem, chłodzeniem i przygotowaniem c.w.u.

GSHP najlepiej sprawdza się w nowych budynkach, w których dolne źródło można zaprojektować już na etapie inwestycji. To dobry wybór tam, gdzie najważniejsze są niskie koszty eksploatacji w całym roku.

HPI S dla większych budynków i kaskad

HPI S o mocy od 10,56 do 24,4 kW to pompa ciepła typu split z technologią Inverter. Urządzenie pracuje w trybie grzania do -20°C i osiąga COP do 4,22 przy warunkach +7°C/+35°C. Chłodzenie aktywne jest dostępne standardowo we wszystkich modelach tej linii.

HPI S może chłodzić przez instalację podłogową oraz przez klimakonwektory. W zależności od parametrów pracy może być wymagany zestaw izolacyjny HK24, który zabezpiecza elementy układu przed kondensacją. Wartości EER dla modeli 11 TR i 16 TR wynoszą odpowiednio 3,48 i 2,81 przy warunkach nominalnych.

Najważniejszą cechą HPI S jest możliwość tworzenia kaskad do 8 urządzeń przy sterowaniu z jednej konsoli DIEMATIC Evolution lub iSystem.

To mocny argument w przypadku większych obiektów, takich jak budynki wielorodzinne, hotele, obiekty komercyjne czy instalacje hybrydowe z dodatkowym kotłem gazowym. Każda jednostka pracuje niezależnie, ale cały układ jest zarządzany centralnie, z kontrolą nad priorytetami trybu letniego i zimowego.

Alezio M R290 do termomodernizacji i chłodzenia latem

Alezio M R290 o mocy od 4,4 do 13,5 kW to monoblok, w którym jednostka zewnętrzna i hydrauliczna znajdują się w jednej obudowie. Układ chłodniczy jest fabrycznie zamknięty, a na miejscu montażu wykonuje się podłączenia hydrauliczne i elektryczne. Dzięki temu instalator nie musi mieć certyfikatów F-gazowych.

Chłodzenie aktywne jest dostępne standardowo. Zakres mocy w modelach MR i TR odpowiada potrzebom większości domów jednorodzinnych, także tych poddanych termomodernizacji.

Alezio M R290 często zastępuje stary kocioł gazowy w budynkach z lat 80. i 90., bez konieczności pełnej przebudowy instalacji. Maksymalna temperatura zasilania 75°C w trybie grzania ułatwia współpracę z istniejącymi grzejnikami.

To rozwiązanie szczególnie atrakcyjne dla inwestorów, którzy chcą połączyć modernizację źródła ciepła z możliwością chłodzenia latem, a jednocześnie ograniczyć zakres prac montażowych.

Alezio S R32 jako kompaktowy split z chłodzeniem

Alezio S R32 o mocy od 4,6 do 7,6 kW to kompaktowa pompa ciepła typu split z czynnikiem R32. Urządzenie pracuje przy temperaturach zewnętrznych od -20°C do +35°C i jest przeznaczone przede wszystkim do domów o niższym zapotrzebowaniu na moc.

Chłodzenie przez podłogówkę oraz klimakonwektory jest dostępne standardowo. Moduł wewnętrzny współpracuje ze zintegrowaną konsolą DIEMATIC Evolution, która umożliwia regulację pogodową i podłączenie termostatu SMART TC ze sterowaniem przez Wi-Fi.

Alezio S R32 dobrze sprawdza się w standardowych instalacjach typu split, w których liczy się efektywność, przewidywalny montaż i zoptymalizowany budżet. Dla instalatora realizującego powtarzalne zlecenia w budownictwie jednorodzinnym to urządzenie o prostym schemacie doboru i obsługi.

Strateo R32 do ogrzewania, chłodzenia i c.w.u.

Strateo R32 o mocy od 6,4 do 7,6 kW to rozwiązanie dla inwestorów, którzy chcą zamknąć ogrzewanie, chłodzenie i przygotowanie c.w.u. w jednym urządzeniu. Moduł wewnętrzny MIC-1C V190 R32 ma zintegrowany emaliowany zasobnik c.w.u. o pojemności 190 litrów, anodę tytanową i grzałkę elektryczną 3 kW jako wspomaganie.

Chłodzenie podłogowe oraz chłodzenie przez klimakonwektory jest dostępne standardowo. Wbudowany zasobnik eliminuje konieczność montażu osobnego podgrzewacza, upraszcza układ hydrauliczny i ogranicza liczbę elementów wymagających serwisowania.

Możliwość ustawienia modułu przy ścianie, w narożniku lub w zabudowie meblowej sprawia, że Strateo R32 dobrze pasuje do kompaktowych pomieszczeń technicznych. To szczególnie ważne w domach, w których każdy metr kwadratowy przestrzeni gospodarczej ma znaczenie.

Jak dobrać pompę ciepła z chłodzeniem do budynku?

Dobór pompy ciepła z funkcją chłodzenia nie musi być skomplikowany, jeśli już na początku rozmowy z inwestorem określimy rodzaj budynku, oczekiwania dotyczące komfortu i możliwości techniczne instalacji.

W nowym budynku z zaprojektowanym dolnym źródłem naturalnym wyborem będzie GSHP. Geotermia daje niskie koszty eksploatacji w cyklu rocznym, a chłodzenie pasywne latem oznacza bardzo niski pobór energii. Trzeba jednak zadbać o właściwe dobranie dolnego źródła, bo zbyt mała powierzchnia kolektora lub zbyt krótkie sondy pionowe obniżą efektywność zarówno zimą, jak i latem.

W termomodernizowanym domu jednorodzinnym, zwłaszcza gdy wykonawca nie ma certyfikatów F-gazowych, dobrym wyborem będzie Alezio M R290. Monoblok nie wymaga uprawnień F-gazowych przy montażu, osiąga wysoką temperaturę zasilania do 75°C i ma zakres mocy od 4,4 do 13,5 kW, który odpowiada większości domów jednorodzinnych po dociepleniu.

W inwestycji z ograniczoną przestrzenią techniczną i potrzebą przygotowania c.w.u. w jednym urządzeniu dobrze sprawdzi się Strateo R32. Zintegrowany zasobnik 190 litrów zastępuje osobny podgrzewacz, a kompaktowy moduł wewnętrzny można wkomponować w zabudowę. Przy zapotrzebowaniu na moc do 7,6 kW to jedno z bardziej uporządkowanych rozwiązań instalacyjnych w ofercie.

W standardowej instalacji typu split, przy zoptymalizowanym budżecie, warto rozważyć Alezio S R32. To urządzenie łączy efektywność energetyczną z elastycznością montażu i sprawdzonym schematem pracy w domach jednorodzinnych.

W większych obiektach, w których potrzebna jest wyższa moc lub kaskada, właściwym wyborem będzie HPI S. Możliwość połączenia do 8 jednostek i centralne sterowanie przez DIEMATIC Evolution lub iSystem sprawiają, że ta linia dobrze pasuje do budynków wielorodzinnych, hotelarskich i komercyjnych.

Niezależnie od modelu, dwa elementy mają szczególne znaczenie dla jakości chłodzenia podłogowego: zasobnik buforowy i czujnik wilgotności. Bufor stabilizuje pracę urządzenia w trybie letnim i ogranicza liczbę załączeń sprężarki, jeśli wymaga tego hydraulika instalacji i pojemność wodna układu. Czujnik wilgotności jest natomiast podstawowym zabezpieczeniem przed kondensacją. Jego brak może szybko przełożyć się na reklamacje użytkownika.

Przygotowanie pompy ciepła do sezonu letniego

Nawet dobrze dobrane urządzenie nie zapewni oczekiwanego komfortu, jeśli instalacja nie zostanie przygotowana do pracy w trybie chłodzenia. Przed pierwszymi upałami warto wykonać przegląd i wyjaśnić użytkownikowi, jak system będzie zachowywał się latem.

Przed uruchomieniem chłodzenia należy sprawdzić filtr magnetyczny. Zanieczyszczenia zgromadzone w sezonie grzewczym mogą ograniczać wymianę ciepła i pogarszać efektywność pracy. Równie ważne jest ciśnienie w obiegu grzewczym.

W trybie chłodzenia instalacja działa przy innych parametrach przepływu, a zbyt niskie ciśnienie może powodować błędy regulatora. W pompach typu split trzeba dodatkowo upewnić się, że odprowadzenie kondensatu jest drożne.

Istotna jest też konfiguracja regulatora. Konsole DIEMATIC Evolution i iSystem umożliwiają ustawienie osobnych krzywych temperaturowych dla trybu letniego, programów dobowych chłodzenia oraz priorytetu c.w.u. względem funkcji chłodzącej.

Warto omówić te ustawienia z użytkownikiem albo skonfigurować je podczas odbioru instalacji. Źle ustawiony priorytet c.w.u. może sprawić, że inwestor zgłosi „nieskuteczne chłodzenie”, choć urządzenie w danym momencie będzie po prostu podgrzewać zasobnik.

Użytkownik powinien też wiedzieć, że chłodzenie pompą ciepła, szczególnie przez instalację podłogową, nie działa tak samo jak klimatyzator. Temperatura zasilania w trybie chłodzenia wynosi zazwyczaj 16–20°C, a efekt pojawia się stopniowo i równomiernie w całym budynku.

Osoba oczekująca natychmiastowego obniżenia temperatury o 10 stopni może być rozczarowana nie dlatego, że system działa nieprawidłowo, ale dlatego, że jego charakter pracy jest inny. Krótka rozmowa przy odbiorze instalacji ogranicza późniejsze telefony serwisowe i pomaga właściwie korzystać z urządzenia.

Niższe koszty chłodzenia pompą ciepła

Przy chłodzeniu aktywnym pompa ciepła pobiera energię elektryczną, ale dzięki wysokiej efektywności koszty pracy pozostają relatywnie niskie. Dodatkową optymalizację mogą dać taryfy dwustrefowe. Użytkownicy korzystający z tańszej energii nocą mogą zaprogramować intensywniejsze chłodzenie w godzinach, gdy cena energii jest niższa, a temperatura zewnętrzna spada.

Niższa temperatura zewnętrzna sprzyja też efektywniejszej pracy urządzenia, co przekłada się na korzystniejszy EER. Funkcja programowania dobowego jest dostępna standardowo w konsolach DIEMATIC dla wszystkich modeli De Dietrich, dlatego warto wykorzystać ją już na etapie uruchomienia instalacji.

Pompa ciepła z chłodzeniem jako system całoroczny

Rynek pomp ciepła z funkcją chłodzenia dojrzał do momentu, w którym pytanie nie brzmi już „czy pompa ciepła może chłodzić”, ale „które rozwiązanie najlepiej pasuje do tej konkretnej instalacji”.

De Dietrich odpowiada na tę potrzebę pięcioma liniami urządzeń: od geotermalnych pomp GSHP z chłodzeniem pasywnym, przez monobloki R290 bez wymagań F-gazowych, po wydajne splity, układy kaskadowe i urządzenia ze zintegrowanym zasobnikiem c.w.u.

Każda technologia ma swoje optymalne zastosowanie. GSHP sprawdzi się tam, gdzie priorytetem są najniższe koszty eksploatacji i stabilne dolne źródło. Alezio M R290 będzie dobrym wyborem przy termomodernizacji domu jednorodzinnego.

Alezio S R32 odpowie na potrzeby standardowych instalacji typu split. Strateo R32 uprości układ, gdy ogrzewanie, chłodzenie i c.w.u. mają znaleźć się w jednym urządzeniu. HPI S pozwoli obsłużyć większe budynki i instalacje kaskadowe.

Wspólnym mianownikiem pozostaje integracja z regulacją DIEMATIC, która umożliwia zarządzanie ogrzewaniem, chłodzeniem i przygotowaniem c.w.u. z jednego miejsca. Dla inwestora oznacza to wygodę, a dla instalatora spójny system, który można dopasować do różnych typów budynków i oczekiwań użytkowników.

źródo i zdjęcia: BDR Thermea Poland, marka De Dietrich

Autor
Aleksander Rembisz
Aleksander Rembisz
Ciągły kontakt z ludźmi to dla mnie prawdziwa przyjemność i naturalne środowisko pracy. Może właśnie dlatego w redakcji czuję się niczym ryba w wodzie. Moja przygoda z pracą w wydawnictwie i budowlaną prasą branżową zaczęła się całkiem niewinnie - ponad 20 lat temu - jeszcze na studiach. I tak oto inżynier budowlany został redaktorem. Początkowo zakres moich obowiązków obejmował przygotowanie do druku wydań branżowych, ale wraz z rozwojem mediów musiałem siłą rzeczy przebranżowić się na copywritera, moderatora forum branżowego i administratora profili redakcyjnych na platformach SM. Znajdziecie mnie na Facebook - Budomisja Złote Porady Budowlańców, Linkedin - Grupa Budujemy Dom, forum.budujemydom.pl, oraz ślad po mnie na portalach budujemydom.pl i budownictwob2b.pl.