9-16 minut 
Rekuperatory 
22 737 40 00 
Al. Krakowska 10 05-552 Wola Mrokowska 
Rekuperator ma zatrzymywać ciepło w domu, ale latem ta funkcja nie zawsze służy domownikom. Bypass pozwala pominąć odzysk ciepła i wykorzystać chłodniejsze powietrze z zewnątrz do obniżenia temperatury w pomieszczeniach. Jego obecność warto zweryfikować przed zakupem centrali - późniejsze dołożenie obejścia jest zazwyczaj niemożliwe.
Czym jest bypass w rekuperatorze i za co odpowiada?
Bypass to obejście wymiennika ciepła, najczęściej wykonane w postaci dodatkowego kanału wewnątrz centrali wentylacyjnej. Przepływem powietrza steruje klapa (przepustnica). Jej ustawienie decyduje o otwarciu obejścia, a tym samym o pominięciu etapu odzysku ciepła. W zależności od wyposażenia urządzenia przepustnicą zarządza automatyka lub sam użytkownik. Nie jest to więc osobne urządzenie chłodzące, lecz rozwiązanie zmieniające trasę przepływu powietrza przez rekuperator.
Różnicę widać wtedy, gdy w domu jest ciepło, a temperatura na zewnątrz spada. Przy aktywnym odzysku ciepła powietrze wywiewane podgrzewałoby chłodniejszy strumień nawiewany. Otwarcie bypassu pozwala uniknąć tego efektu. Do wnętrza trafia chłodniejsze, świeże powietrze, które pomaga obniżyć panującą w nim temperaturę.
Jak działa system bypass podczas chłodnej nocy?
Po uruchomieniu obejścia ciepłe powietrze wyciągane z pomieszczeń omija wymiennik i nie przekazuje energii powietrzu wprowadzanemu do budynku. Właśnie dlatego bypass przydaje się podczas chłodniejszych, letnich nocy. Jeżeli w sypialni lub salonie nadal jest zbyt gorąco, a na zewnątrz panuje niższa temperatura, wentylacja wykorzystuje tę różnicę do schładzania wnętrz. Ten sposób obniżania temperatury określa się jako free-cooling (darmowe chłodzenie) - wykorzystuje się chłód powietrza zewnętrznego bez konieczności uruchamiania klimatyzacji.
Kluczowe znaczenie ma tu jednak różnica temperatury po obu stronach budynku, a nie sama pora roku. Bypass umożliwia doprowadzenie chłodniejszego powietrza bez jego zbędnego podgrzewania, ale nie wytwarza chłodu tak jak klimatyzator. Jego działanie opiera się na wykorzystaniu sprzyjających warunków zewnętrznych. Dlatego przy wyborze centrali istotna jest zarówno obecność obejścia, jak i sposób sterowania jego otwarciem.
Kiedy bypass przydaje się poza letnimi upałami?
Obejście wymiennika przydaje się również wiosną i jesienią, gdy odzysk ciepła nie jest potrzebny, a temperatura zewnętrzna odpowiada warunkom, jakie chcemy utrzymać w domu. W takiej sytuacji dodatkowe podgrzewanie nawiewu nie poprawia komfortu. Bypass pozwala zachować stały dopływ świeżego powietrza bez zbędnego dogrzewania pomieszczeń, dzięki czemu wentylacja lepiej odpowiada bieżącym potrzebom mieszkańców. Odzysku ciepła nie trzeba więc traktować jako funkcji, która musi działać niezależnie od pogody.
Korzyści dotyczą także codziennego wypoczynku. Dopływ świeżego powietrza o odpowiedniej temperaturze sprzyja lepszemu samopoczuciu i poprawia jakość snu. W skali roku rekuperacja z bypassem łączy odzysk ciepła zimą z możliwością chłodzenia powietrzem zewnętrznym latem. W okresach przejściowych obejście pomaga utrzymywać komfort bez niepotrzebnego podnoszenia temperatury nawiewu. Oszczędność energii wiąże się tu z rezygnacją z dogrzewania wtedy, gdy nie przynosi ono korzyści domownikom.
Bypass ręczny czy automatyczny - co zmienia się w obsłudze?
Bypass manualny wymaga samodzielnego włączania obejścia, na przykład przełącznikiem na sterowniku. To użytkownik ocenia, kiedy odzysk ciepła przestaje być potrzebny, i zmienia tryb pracy urządzenia. Zaletą takiego rozwiązania jest niższa cena zakupu oraz prosta konstrukcja. Trzeba jednak pamiętać o ręcznej zmianie trybów wraz ze zmianą pogody. Osoby, którym zależy na bezobsługowej instalacji, powinny uwzględnić ten fakt już na etapie porównywania central.
Bypass automatyczny korzysta z czujników temperatury wewnętrznej i zewnętrznej. Na podstawie ich odczytów sterownik sam decyduje o otwarciu lub zamknięciu przepustnicy. Automatyka uruchamia free-cooling, gdy na zewnątrz jest chłodniej niż w domu, ale temperatura nie jest na tyle niska, by wywołać dyskomfort. Nie trzeba więc samodzielnie pilnować każdego przełączenia. To zasadnicza różnica między samą możliwością obejścia wymiennika a automatycznym korzystaniem z niej w optymalnych momentach.
Czy bypass może służyć także do dogrzewania domu?
Wybrane, bardziej zaawansowane centrale wykorzystują obejście również do free-heatingu, czyli darmowego dogrzewania w okresach przejściowych. W tym przypadku system doprowadza cieplejsze powietrze zewnętrzne bezpośrednio do wnętrza. Bypass nie służy więc wyłącznie do chłodzenia - jego głównym zadaniem jest pominięcie wymiennika zawsze wtedy, gdy taki przepływ jest korzystny.
Nie każda centrala z automatycznym bypassem oferuje jednak tę funkcję. Jeśli zależy Ci na free-heatingu, warto upewnić się, czy dany model go obsługuje. Sama informacja o obecności obejścia wymiennika nie gwarantuje jeszcze pełnego zakresu zaawansowanego sterowania.
Co sprawdzić przed zakupem rekuperatora z bypassem?
Przed zakupem warto potwierdzić obecność obejścia oraz ustalić, czy działa ono ręcznie, czy automatycznie. Informacje te pozwalają ocenić zarówno możliwości urządzenia, jak i poziom jego późniejszej obsługi.
Decyzji tej nie warto odkręcać na czas po uruchomieniu wentylacji. Dołożenie bypassu do zamontowanego rekuperatora jest w większości przypadków niemożliwe. Jeżeli zależy Ci na wykorzystaniu chłodniejszego powietrza nocą bez odzyskiwania ciepła z wnętrza, odpowiednio wyposażoną centralę należy wybrać już na etapie zakupu.
źródło i zdjęcie: Alnor Systemy Wentylacji
Poradnik
