Wysokie temperatury sprawiają, że klimatyzacja coraz częściej staje się standardowym wyposażeniem domów i mieszkań. Zanim jednak urządzenie pojawi się na ścianie, trzeba podjąć kilka decyzji, które będą miały wpływ zarówno na komfort użytkowników, jak i późniejsze koszty eksploatacji.
Odpowiedni dobór klimatyzacji zaczyna się więc znacznie wcześniej niż w momencie przyjazdu instalatora. Znaczenie mają zarówno parametry urządzenia, jak i warunki panujące w konkretnym budynku oraz sposób wykonania całego systemu.
Jaki klimatyzator wybrać: monoblok, split czy multisplit?
Jedną z pierwszych decyzji jest wybór odpowiedniego rodzaju klimatyzacji. Urządzenia monoblokowe wyróżniają się kompaktową konstrukcją – cały system znajduje się w jednej obudowie. Ciepło jest odprowadzane na zewnątrz przez otwory wykonane w ścianie.
Takie rozwiązanie pozwala uniknąć montażu jednostki zewnętrznej na elewacji lub balkonie, a sama instalacja jest prostsza i szybsza. Z drugiej strony monobloki są zazwyczaj głośniejsze i mniej efektywne energetycznie od systemów split. Ze względu na ograniczoną moc sprawdzają się przede wszystkim w mniejszych pomieszczeniach, do około 40 m².
W przypadku klimatyzacji split system składa się z jednostki wewnętrznej i zewnętrznej. Umieszczenie części instalacji poza budynkiem pozwala ograniczyć hałas w pomieszczeniu, a jednocześnie zapewnia wyższą efektywność energetyczną.
Jeżeli klimatyzacją ma zostać objętych kilka pomieszczeń, alternatywą jest system multisplit. Jedna jednostka zewnętrzna może w takim przypadku obsługiwać kilka jednostek wewnętrznych. Pozwala to ograniczyć liczbę urządzeń montowanych na elewacji, a jednocześnie umożliwia niezależną regulację temperatury w poszczególnych pomieszczeniach.
Dobór mocy klimatyzatora. Sama powierzchnia pomieszczenia nie wystarczy
Jednym z częstszych uproszczeń przy wyborze klimatyzatora jest kierowanie się wyłącznie powierzchnią pomieszczenia. Popularna zasada zakładająca około 100 W mocy na 1 m² może być punktem wyjścia, ale nie zastępuje analizy konkretnego budynku.
Na rzeczywiste zapotrzebowanie na moc wpływają między innymi kubatura pomieszczenia, jakość izolacji termicznej, wielkość okien, ekspozycja na słońce, liczba przebywających w nim osób oraz ciepło generowane przez oświetlenie i urządzenia elektroniczne. W przypadku mieszkań w budynkach wielorodzinnych znaczenie może mieć również piętro.
Szczególnie istotne są duże przeszklenia oraz okna skierowane na południe lub zachód. W takich warunkach zapotrzebowanie na moc może być wyższe nawet o 20 proc. Dlatego przed zakupem klimatyzatora warto wykonać bilans cieplny i dopasować moc urządzenia do rzeczywistych warunków, zamiast opierać się wyłącznie na metrażu.
Zarówno zbyt słaby, jak i niepotrzebnie przewymiarowany klimatyzator może oznaczać gorszy komfort oraz wyższe koszty. Prawidłowy dobór mocy jest więc jednym z najważniejszych etapów planowania instalacji.
Efektywność energetyczna i hałas. Na te parametry warto zwrócić uwagę
O komforcie użytkowania klimatyzacji decyduje nie tylko jej moc. Przy wyborze urządzenia warto zwrócić uwagę również na współczynnik SEER, który określa efektywność chłodzenia. Im wyższa efektywność energetyczna urządzenia, tym mniejsze może być zużycie energii elektrycznej potrzebnej do uzyskania oczekiwanego komfortu termicznego.
Istotnym parametrem jest również poziom hałasu, zwłaszcza gdy klimatyzator ma pracować w sypialni lub innym pomieszczeniu wykorzystywanym w nocy. W przypadku jednostki wewnętrznej szczególne znaczenie ma tryb nocny – dobrym punktem odniesienia jest poziom nieprzekraczający 25 dB. Dla jednostki zewnętrznej warto natomiast zwrócić uwagę na poziom około 50 dB.
Coraz większą rolę odgrywają także funkcje dodatkowe. Sterowanie za pomocą Wi-Fi lub aplikacji mobilnej pozwala wygodnie kontrolować pracę urządzenia, również zdalnie. Funkcje związane z jakością i oczyszczaniem powietrza mogą być z kolei dodatkowym argumentem przy wyborze konkretnego modelu. W klimatyzatorach Panasonic dostępna jest m.in. technologia nanoe™ X, wykorzystująca działanie rodników hydroksylowych.
Gdzie zamontować jednostkę zewnętrzną klimatyzatora?
Lokalizacja jednostki zewnętrznej wpływa zarówno na prawidłową pracę urządzenia, jak i komfort mieszkańców. Powinna ona znajdować się w miejscu dobrze wentylowanym i – w miarę możliwości – zacienionym.
W przypadku montażu na podłożu istotne jest stabilne ustawienie urządzenia oraz zastosowanie podkładek antywibracyjnych. Pomagają one ograniczyć przenoszenie drgań na konstrukcję budynku i związany z tym hałas.
Warto również zadbać o łatwy dostęp do urządzenia dla serwisanta. Ma to znaczenie podczas okresowych przeglądów, czyszczenia czy ewentualnych napraw. Jednostki zewnętrznej nie powinno się też bez potrzeby umieszczać bezpośrednio przy własnych oknach ani w miejscu, w którym jej praca może być uciążliwa dla sąsiadów.
Nie mniej ważne jest właściwe zaplanowanie odprowadzania skroplin. Woda powstająca podczas pracy instalacji nie powinna spływać po elewacji ani trafiać na balkony, ciągi komunikacyjne czy inne miejsca, w których może powodować problemy.
Klimatyzacja w bloku. Kiedy może być potrzebna zgoda wspólnoty lub spółdzielni?
W przypadku domu jednorodzinnego montaż klimatyzacji zwykle wiąże się z mniejszą liczbą formalności. Inaczej może wyglądać sytuacja w budynkach wielorodzinnych.
Jednostka zewnętrzna jest w niektórych przypadkach instalowana na części wspólnej budynku lub jej montaż ingeruje w elewację. Dlatego przed rozpoczęciem prac może być konieczne uzyskanie zgody wspólnoty mieszkaniowej albo spółdzielni. Wymagania mogą różnić się w zależności od konkretnego budynku i obowiązujących w nim zasad.
Pod uwagę należy wziąć również wymagania dotyczące poziomu hałasu. Lokalizacja jednostki zewnętrznej powinna być przemyślana tak, aby urządzenie nie powodowało nadmiernej uciążliwości dla innych mieszkańców.
Sam montaż klimatyzacji obejmuje natomiast między innymi wykonanie otworów w ścianach, poprowadzenie instalacji chłodniczej i przewodów, podłączenie systemu odprowadzania skroplin oraz wykonanie próby szczelności. Dlatego kwestie techniczne i formalne najlepiej wyjaśnić jeszcze przed zakupem urządzenia.
Co przygotować przed montażem klimatyzacji?
Dobry montaż zaczyna się jeszcze przed pojawieniem się instalatora. Przed rozpoczęciem prac warto sprawdzić przygotowanie budynku i zaplanować przebieg całej instalacji.
Klimatyzacja wymaga odpowiednio przygotowanego zasilania elektrycznego. Trzeba również wcześniej ustalić sposób odprowadzania skroplin. Jeżeli możliwe jest wykorzystanie odpływu grawitacyjnego, instalacja może działać bez dodatkowych urządzeń. Jeśli takie rozwiązanie nie jest możliwe, konieczne może być zastosowanie pompki do skroplin.
Instalacja chłodnicza wymaga także wykonania przejścia przez ścianę. Miedziane rury łączące elementy systemu powinny zostać prawidłowo poprowadzone i odpowiednio zaizolowane.
Wszystkie te kwestie warto uwzględnić już na etapie planowania. Późniejsze zmiany lokalizacji jednostek, przebiegu instalacji czy sposobu odprowadzania skroplin mogą oznaczać dodatkowe prace, ingerencję w wykończone powierzchnie i większe koszty.
Klimatyzacja to cały system, nie tylko urządzenie na ścianie
Ostateczny efekt zależy nie tylko od parametrów samego klimatyzatora. Równie ważne jest dopasowanie urządzenia do konkretnego budynku, właściwy dobór jego mocy oraz prawidłowe wykonanie całej instalacji.
Odpowiednio dobrana i prawidłowo zamontowana klimatyzacja może zapewnić komfort termiczny podczas największych upałów, nie generując przy tym niepotrzebnych kosztów wynikających ze źle dobranego urządzenia lub niewłaściwie wykonanej instalacji. W przypadku modeli wyposażonych w funkcję grzania system może być wykorzystywany również w chłodniejszych miesiącach.
źródło: Panasonic Heating & Cooling Solutions
zdjęcie: wygenerowane przez AI
opracowanie: Anna Chrystyna