Sporządzenie testamentu pozwala nam zarządzić swoim majątkiem i innymi dobrami zgodnie z naszą wolą. W dokumencie precyzyjnie określamy, kto i jaką część majątku ma dostać po naszej śmierci. W przypadku braku testamentu, następuje dziedziczenie ustawowe, które nie zawsze jest zgodne z wolą zmarłego.
Nie ma testamentu? O podziale majątku zdecydują przepisy
Zgodnie z art. 926 § 1-3 Kodeksu cywilnego o dziedziczeniu decyduje testament, a jeśli go nie ma, spadek przypada spadkobiercom ustawowym. Jednak w wielu rodzinach dziedziczenie ustawowe wywołuje spory i powoduje ciągnące się przez długi okres rozprawy sądowe. Ustawowo w pierwszej kolejności dziedziczą dzieci zmarłego i jego małżonek. Jeśli nie ma dzieci, majątek dziedziczą małżonek i rodzice zmarłego. A jeśli rodzice nie żyją, majątek przechodzi dalej na rodzeństwo zmarłego. Testament daje pełną swobodę w zarządzaniu swoim majątkiem. Możemy np. przepisać swoje dobra dla wnuków, którzy nie dziedziczą ustawowo, czy innych członków rodziny, a także przyjaciół, czy organizacji charytatywnych. Ponadto warto wiedzieć, że testament można zmienić w dowolnym momencie.
Testament odręczny - jak go napisać, by był ważny
Testament własnoręcznie napisany (tzw. testament holograficzny) to najprostsza forma sporządzenia tego dokumentu. Musimy go napisać samodzielnie, własnoręcznym pismem, podpisać oraz opatrzyć datą. Nie można testamentu napisać np. na komputerze, wydrukować i tylko własnoręcznie go podpisać. W testamencie powinniśmy określić co i komu przekazujemy - posiadane nieruchomości, wartościowe meble i inne przedmioty, biżuterię, samochód, czy dzieła sztuki lub rodzinne pamiątki. Testament odręczny nie jest potwierdzony przez notariusza i nie jest zarejestrowany. Dlatego trzeba o jego istnieniu poinformować rodzinę i trzymać go w miejscu, tak, by mógł być łatwo znaleziony po naszej śmierci. Taki rodzaj testamentu narażony jest jednak na podważenie. Niezadowolony członek rodziny, który dziedziczył by ustawowo, a został pominięty w testamencie, może próbować udowodnić, że testament był napisany pod naciskiem innej osoby, lub osoba go spisująca np. brała silne leki, była chora i nie była w pełni świadoma swoich działań. Poza tym pojawia się ryzyko, że ręcznie napisany testament nie zostanie znaleziony i ujawniony w odpowiednim momencie.
Testament u notariusza - najlepsze zabezpieczenie bliskich
O wiele lepszą i bezpieczniejszą opcją jest spisanie testamentu u notariusza. Taki dokument trudno jest podważyć, ma formę zgodną z prawem i wolą spadkobiercy. Jego spisanie jest dość proste, a koszt u notariusza wynosi od 50 zł netto plus opłata za wypisy. Za bardziej skomplikowany testament zapłacimy ok. 250 zł. W spotkaniu z notariuszem nie muszą uczestniczyć osoby, które powołujemy do dziedziczenia. Potrzebne będą tylko ich dane osobowe. Dokument sporządzony u notariusza przechowywany jest w kancelarii przez 10 lat, a następnie przekazywany do sądu. Testament notarialny można też bezpłatnie zarejestrować w Notarialnym Rejestrze Testamentów, dzięki czemu łatwo będzie go odnaleźć po śmierci spadkodawcy. Rejestracja nie ujawnia treści testamentu, a tylko potwierdza jego istnienie i miejsce przechowywania. Podważenie takiego testament praktycznie jest niemożliwe. Informację o testamencie można uzyskać dopiero po śmierci spadkodawcy, na podstawie aktu zgonu.
Testament ustny - kiedy jest dopuszczalny
Inną formą testamentu jest testament allograficzny. Polega on na ustnym oświadczeniu swojej ostatniej woli wobec uprawnionego urzędnika, np. wójta, burmistrza, prezydenta miasta, starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu lub gminy albo kierownika urzędu stanu cywilnego, w obecności dwóch świadków.
Nie należy go mylić z testamentem ustnym, który jest formą szczególną i można go sporządzić tylko w wyjątkowych sytuacjach, np. gdy istnieje obawa rychłej śmierci albo sporządzenie zwykłego testamentu jest niemożliwe lub bardzo utrudnione. Wtedy spadkodawca oświadcza swoją wolę ustnie przy jednoczesnej obecności co najmniej trzech świadków. Testament ustny ma charakter wyjątkowy i co do zasady traci moc po upływie sześciu miesięcy od ustania okoliczności, które uzasadniały niezachowanie zwykłej formy testamentu, chyba że spadkodawca zmarł wcześniej.
Dlaczego warto spisać testament?
Niezależnie od tego jaką formę testamentu wybierzemy, na pewno warto go przygotować. Będziemy mieć pewność, że nasz majątek trafi do właściwych osób, zgodnie z naszą wolą. Możemy pominąć w testamencie osoby, które dziedziczyłby ustawowo. Będzie im przysługiwał tylko zachowek. Testament można w każdej chwili odwołać lub zmienić. Taki dokument skutecznie potrafi zapobiec rodzinnym sporom i procesom sądowym, dotyczącym podziału majątku.
Skomentuj
