Jak prawidłowo zamontować i ustawić antenę satelitarną?

Czy antena satelitarna nadal ma sens?

Naziemna telewizja cyfrowa w standardzie DVB-T2/HEVC daje w Polsce około trzydziestu bezpłatnych kanałów i wymaga jedynie niedrogiej anteny kierunkowej. Serwisy streamingowe oferują znacznie większy wybór, ale są uzależnione od stabilnego łącza internetowego o odpowiedniej przepustowości. Antena satelitarna wygrywa w trzech sytuacjach i warto rozważyć ją właśnie pod tym kątem.

Pierwsza to lokalizacja poza zasięgiem dobrego sygnału naziemnego - tereny górskie, doliny, obszary zasłonięte przez wzniesienia. Satelita nadaje z jednego punktu na niebie i nie interesuje go ukształtowanie terenu, o ile widzisz południową część nieba. Druga to brak szybkiego internetu, co wciąż zdarza się na obrzeżach zabudowy rozproszonej. Trzecia to liczba kanałów: z pozycji 13°E odbierzesz kilkadziesiąt polskich kanałów niekodowanych, a po wykupieniu abonamentu - kilkaset.

Warto też pamiętać, że instalacja satelitarna jest jednorazowym wydatkiem i nie generuje kosztów stałych, jeśli poprzestaniesz na kanałach niekodowanych. To argument przemawiający za nią w domach letniskowych i wszędzie tam, gdzie telewizja jest oglądana sezonowo.

Obie polskie platformy - Polsat Box (dawniej Cyfrowy Polsat, wraz z przedpłaconą ofertą Telewizja na Kartę) oraz CANAL+ (dawniej nc+) - nadają z tej samej pozycji orbitalnej Hot Bird 13°E. Oznacza to, że kierunek ustawienia anteny jest dla nich identyczny, a wybór operatora nie ma wpływu na sposób montażu. Różni się jedynie dekoder i karta dostępu.

Co jest potrzebne do zamontowania anteny satelitarnej?

Czasza - jaka średnica wystarczy?

W większości Polski do odbioru z Hot Birda 13°E wystarcza czasza o średnicy 60 cm. Większa antena nie odbiera „więcej kanałów" - daje zapas mocy sygnału, który przydaje się podczas intensywnych opadów. Przejście z 60 na 80 cm to około 2,5 dB dodatkowego marginesu, co w praktyce oznacza kilka lub kilkanaście minut odbioru więcej w czasie ulewy.

Czaszę 80 cm warto wybrać w południowo-wschodniej części kraju, przy odbiorze z pozycji innych niż 13°E oraz wszędzie tam, gdzie przerwa w odbiorze byłaby szczególnie uciążliwa. Anteny aluminiowe są lżejsze i nie korodują, stalowe - sztywniejsze i tańsze, ale wymagają sprawnej powłoki lakierniczej. Przy montażach na wysokich masztach istotna jest też powierzchnia nawiewu: czasza 80 cm przenosi na konstrukcję o około 80% większe obciążenie wiatrem niż 60 cm.

Konwerter - liczba wyjść i rodzaj instalacji

Konwerter (LNB) przetwarza sygnał z pasma satelitarnego na częstotliwość pośrednią, którą przenosi kabel koncentryczny. Jego jakość bezpośrednio przekłada się na odbiór, dlatego jest to element, na którym nie warto oszczędzać. Dobierz go do liczby tunerów w domu, a nie do liczby telewizorów - dekoder z funkcją nagrywania zajmuje dwa wejścia jednocześnie.

Konwerter single obsługuje jeden tuner, twin - dwa, quad - cztery niezależne tunery podłączone bezpośrednio. Osobną kategorią jest konwerter quattro, którego cztery wyjścia odpowiadają czterem pasmom, a nie czterem odbiornikom. Podłączenie do niego dekodera wprost nie zadziała - quattro współpracuje wyłącznie z multiswitchem i służy do instalacji zbiorczych obsługujących od kilku do kilkudziesięciu gniazd.

Jeśli chcesz obsłużyć kilka odbiorników jednym przewodem, zdecyduj się na technologię Unicable. Standard EN 50494 (Unicable I) pozwala przydzielić do ośmiu pasm użytkownika, a EN 50607 (Unicable II, zwany też JESS) - do trzydziestu dwóch. Rozwiązanie to znacznie upraszcza okablowanie w budynku, w którym nie przewidziano osobnych tras kablowych do każdego pomieszczenia. Warunkiem jest obsługa danego standardu przez wszystkie podłączone dekodery.

Odbiór z dwóch lub więcej pozycji orbitalnych wymaga przełącznika DiSEqC: wersja 1.0 obsługuje do czterech satelitów, wersja 1.1 - do szesnastu. Konwertery zespolone montowane na wspólnym uchwycie to najprostszy sposób dołożenia drugiej pozycji bez stawiania kolejnej anteny.

Uchwyt, maszt i kotwienie

Uchwyty ścienne dzielą się na mocowane od dołu, od przodu oraz z boku, a wybór zależy od tego, po której stronie znajduje się wolna przestrzeń do obrotu czaszy. Przy montażu do ściany lub komina wybierz uchwyt z szerokim rozstawem punktów mocowania - rozkłada on moment wywracający na większą powierzchnię i lepiej znosi porywy wiatru. Do montażu nad kominem stosuje się uchwyty profilowane obejmujące trzon komina taśmą stalową.

Maszt musi być sztywny i nie może się obracać w obejmie. Im dłuższy, tym większe drgania przenoszone na czaszę i tym łatwiej o rozstrojenie odbioru przy silnym wietrze. Jeśli konstrukcja wsporcza ma przekraczać 3 m ponad dach, sprawdź najpierw wymagania formalne opisane w dalszej części artykułu.

Przy kotwieniu w ścianie ocieplonej obowiązuje zasada, o której często się zapomina: kotwa musi przejść przez całą warstwę izolacji i zakotwić się w warstwie nośnej na co najmniej 8–10 cm. Oznacza to, że przy 15 cm styropianu potrzebujesz kotwy o długości co najmniej 25 cm. Mocowanie zakończone w samym ociepleniu nie przeniesie żadnego obciążenia. W ścianach z pustaków ceramicznych i betonu komórkowego stosuj kotwy chemiczne z tuleją siatkową, w betonie i cegle pełnej - stalowe kotwy rozporowe.

Przewód i wtyki

Do instalacji satelitarnej stosuje się kabel koncentryczny typu RG-6 o impedancji 75 Ω, z miedzianym rdzeniem i gęstym oplotem. Kluczowym parametrem jest klasa ekranowania: klasa A odpowiada skuteczności co najmniej 75 dB, A+ - 85 dB, A++ - 95 dB. Do domu jednorodzinnego wybierz co najmniej klasę A+, bo gorzej ekranowany przewód wprowadza zakłócenia z sieci komórkowej i instalacji elektrycznej.

Dobry kabel RG-6 tłumi sygnał o około 28–30 dB na 100 m przy górnej częstotliwości 2150 MHz. Na typowym odcinku 30 m strata wynosi więc około 9 dB, co mieści się w zapasie każdej poprawnie ustawionej anteny. Powyżej 50 m warto sięgnąć po przewód o mniejszej tłumienności lub przenieść podział sygnału bliżej anteny. Przewody prowadzone na zewnątrz muszą mieć powłokę odporną na promieniowanie UV - dlatego stosuje się czarne, a nie białe.

Wtyki F występują w wersji nakręcanej, zaciskanej i kompresyjnej. Na zewnątrz budynku sprawdzają się wyłącznie wtyki kompresyjne z uszczelką, bo tylko one zapewniają szczelność połączenia. Woda, która dostanie się pod wtyk przy konwerterze, jest najczęstszą przyczyną utraty sygnału po kilku miesiącach od montażu.

Narzędzia

Przygotuj wiertarkę udarową, wiertła dobrane do materiału ściany, poziomnicę, klucz nasadowy, nóż lub ściągacz izolacji, zaciskarkę do wtyków kompresyjnych, opaski zaciskowe, uchwyty kabla, marker oraz miernik sygnału. Do wykonania samych otworów przyda się wiertarka udarowa o odpowiedniej mocy, a do ostatecznego dokręcenia śrub - narzędzia ręczne, ponieważ wkrętarka często nie dociąga połączenia do końca.

Prawidłowo zamontowany konwerter anteny satelitarnej. (pl.depositphotos.com / Photozirka)

Gdzie zamontować antenę satelitarną?

Widoczność satelity i przeszkody

Antena musi mieć niezasłonięty tor do satelity, a nie ogólnie „otwartą przestrzeń". W praktyce liczy się wąski wycinek nieba w kierunku południowym, na wysokości około 28–32° nad horyzontem. Wszystko poza tym wycinkiem - drzewa za domem, sąsiedni budynek od wschodu, komin od północy - nie ma znaczenia.

Sprawdzenie przeszkody sprowadza się do prostego przeliczenia. Przy kącie elewacji 30° przeszkoda oddalona o 10 m nie może wystawać ponad poziom anteny więcej niż o 5,8 m, przy 20 m - więcej niż o 11,5 m. Zapas 2–3 m warto doliczyć zawsze, a przy drzewach liściastych trzeba jeszcze uwzględnić przyrost korony przez kolejne lata. Kalkulator w dalszej części artykułu wylicza tę wartość dla Twojej lokalizacji.

Częstym błędem jest sprawdzanie widoczności zimą, gdy drzewa są bezlistne. Sygnał w paśmie Ku jest silnie tłumiony przez mokre liście, więc antena, która działa w lutym, może stracić odbiór w maju.

Ściana, komin, maszt czy grunt?

Montaż na ścianie jest najprostszy, najtańszy i najbezpieczniejszy w obsłudze. Wybierz elewację południową, południowo-zachodnią lub południowo-wschodnią, na wysokości pozwalającej dosięgnąć anteny z drabiny. Ściana szczytowa poddasza często okazuje się najlepszym kompromisem między dostępem a widocznością.

Montaż na kominie stosuje się, gdy żadna ściana nie daje widoku na południe. Wymaga sprawnego, nieskorodowanego trzonu i zawsze oznacza pracę na dachu. Nie mocuj anteny do komina wentylacyjnego z cienkościennej cegły ani do przewodów spalinowych po pożarze sadzy.

Maszt wolnostojący lub stojak balastowy na dachu płaskim to rozwiązanie dla sytuacji, w których trzeba wynieść antenę ponad połać. Stojak balastowy nie wymaga naruszania pokrycia dachowego, ale potrzebuje obciążenia rzędu kilkudziesięciu kilogramów.

Montaż na gruncie - na słupie zabetonowanym w ziemi - bywa najlepszym wyjściem przy dachu o niekorzystnej orientacji. Daje pełny dostęp serwisowy bez drabiny, kosztem dłuższej trasy kablowej i większego ryzyka uszkodzenia mechanicznego.

Wbrew powszechnej opinii antena nie „rozregulowuje się" od samej wysokości montażu. Powodem, dla którego nie warto wynosić jej wyżej, niż to konieczne, są rosnące obciążenia wiatrem, drgania konstrukcji i utrudniony dostęp przy każdej późniejszej regulacji.

Formalności

Sam montaż anteny na budynku nie wymaga pozwolenia ani zgłoszenia. Zgłoszenia w starostwie wymaga natomiast instalowanie na obiekcie budowlanym antenowej konstrukcji wsporczej o wysokości powyżej 3 m - dotyczy to wysokich masztów, a nie typowego uchwytu ściennego.

W budynku wielorodzinnym montaż na elewacji, dachu lub balkonie zewnętrznym wymaga zgody wspólnoty albo spółdzielni, ponieważ są to części wspólne nieruchomości. W budynku wpisanym do rejestru zabytków lub położonym w strefie ochrony konserwatorskiej potrzebne jest pozwolenie wojewódzkiego konserwatora zabytków, który zwykle wskazuje miejsce montażu niewidoczne od strony ulicy.

Azymut, elewacja i skew - jak ustawić antenę?

Ustawienie anteny satelitarnej opisują trzy niezależne kąty i każdy z nich reguluje się osobnym elementem uchwytu. Pomylenie ich jest najczęstszą przyczyną nieudanych samodzielnych montaży.

Azymut to kąt poziomy liczony od kierunku północnego zgodnie z ruchem wskazówek zegara. Dla Hot Birda 13°E wynosi on w Polsce od około 182° na zachodzie kraju do około 193° na wschodzie - czyli zawsze kierunek południowy z niewielkim odchyleniem na zachód. Regulujesz go, obracając całą antenę wokół masztu.

Elewacja to kąt pionowy nad horyzontem, w Polsce mieszczący się w przedziale od około 28° na północy do około 32° na południu kraju. Ustawia się ją na podziałce uchwytu, przechylając czaszę względem masztu.

Skew to obrót konwertera w jego obejmie, kompensujący przekręcenie płaszczyzny polaryzacji wynikające z położenia geograficznego. Dla Hot Birda w Polsce jest niewielki - od około 1° w okolicach Szczecina do około 8° na wschodzie kraju. Pomijanie go działa przy silnym sygnale, ale odbiera zapas potrzebny podczas opadów.

Dlaczego czasza stoi prawie pionowo?

To pytanie pojawia się przy każdym pierwszym montażu. Anteny domowe są konstrukcjami offsetowymi: konwerter nie znajduje się w osi czaszy, lecz poniżej niej, dzięki czemu nie zasłania sygnału. Płaszczyzna lustra jest w związku z tym pochylona o tak zwany kąt offsetu, wynoszący zwykle 22–26°.

Przy elewacji 30° i offsecie 23° czasza fizycznie odchyla się od pionu zaledwie o 7°, choć „patrzy" na punkt położony 30° nad horyzontem. Podziałka na uchwycie uwzględnia już kąt offsetu, więc ustawiasz na niej wartość elewacji odczytaną z tabeli, a nie zmierzoną kątomierzem od pionu lustra.

Wskazanie kompasu a azymut rzeczywisty

Kompas - także ten w smartfonie, jeśli pracuje w trybie magnetycznym - pokazuje kierunek na biegun magnetyczny, a nie geograficzny. Różnicę tę nazywa się deklinacją magnetyczną i w Polsce wynosi ona obecnie około 4–7,5° na wschód, rosnąc z zachodu na wschód kraju.

Oznacza to, że wskazanie kompasu jest o wartość deklinacji mniejsze niż azymut geograficzny. W Warszawie azymut na Hot Birda wynosi 190°, ale na kompasie odczytasz około 184°. Pominięcie tej poprawki daje błąd rzędu sześciu stopni, co przy szerokości wiązki anteny 60 cm wystarcza, by nie znaleźć satelity w ogóle. Pamiętaj też, by podczas pomiaru odsunąć się od masztu, obróbek blacharskich i samochodu.

Kąty ustawienia anteny na Hot Bird 13°E

Konwerter obracamy tak, by - patrząc na antenę od tyłu, czyli stojąc za czaszą i spoglądając w kierunku satelity - jego górna część przechyliła się na zachód, a wyjście przewodu na wschód. Kierunek jest ten sam w całej Polsce, zmienia się tylko wielkość obrotu. Punktem odniesienia dla zera jest konwerter z gniazdem skierowanym pionowo w dół.

Kalkulator kątów ustawienia anteny

Wartości z tabeli dotyczą centrów wymienionych miast. Jeśli Twoja działka leży poza nimi albo chcesz odbierać z innej pozycji orbitalnej, skorzystaj z kalkulatora, który wyliczy azymut, wskazanie kompasu, elewację i skew dla dowolnych współrzędnych, a przy okazji sprawdzi, jak wysoka przeszkoda przesłoni sygnał.

Montaż anteny satelitarnej krok po kroku

Zanim zaczniesz wiercić, złóż antenę na ziemi. Skręcenie ramienia konwertera, założenie obejm i wstępne ustawienie podziałki elewacji jest na dachu lub drabinie znacznie trudniejsze, a każda upuszczona nakrętka oznacza kolejne zejście.

1. Sprawdź kompasem kierunek na satelitę i upewnij się, że w wyliczonym wycinku nieba nie ma przeszkód. Zaznacz markerem miejsca otworów, przykładając uchwyt do ściany i kontrolując pion poziomnicą.
2. Wywierć otwory wiertłem dobranym do materiału ściany i do średnicy kotwy. W ścianie ocieplonej wierć na pełną głębokość kotwy, tak by osadziła się w warstwie nośnej. Osadź kotwy i dobij je młotkiem.
3. Przykręć uchwyt kluczem nasadowym. Rura, na której osadzisz antenę, musi być w idealnym pionie - od tego zależy, czy przy obracaniu anteny kąt elewacji pozostanie stały. Sprawdź pion poziomnicą w dwóch prostopadłych płaszczyznach.
4. Nałóż antenę na uchwyt i dokręć nakrętki na tyle, by czasza dała się jeszcze obrócić ręką, ale nie przesuwała pod własnym ciężarem.
5. Ustaw kąt elewacji na podziałce zgodnie z wartością z tabeli lub kalkulatora i dokręć śruby regulacyjne.
6. Osadź konwerter w obejmie z gniazdem skierowanym w dół, po czym obróć go o wyliczoną wartość skew.
7. Zarób końce przewodu: zdejmij izolację zewnętrzną, odchyl oplot do tyłu i zaciśnij wtyk kompresyjny. Żaden drut oplotu nie może dotykać rdzenia - zwarcie uniemożliwi zasilanie konwertera i odbiór.
8. Przykręć przewód do konwertera i zabezpiecz go opaskami do ramienia oraz uchwytu, zostawiając około 10 cm luzu przy czaszy. Luz zapobiega naprężaniu wtyku przy obracaniu anteny w czasie regulacji.
9. Poprowadź przewód do budynku uchwytami co 40–50 cm. Tuż przed przejściem przez ścianę uformuj pętlę okapową - zawiśnięcie kabla poniżej otworu sprawia, że woda spływa po przewodzie i kapie na ziemię, zamiast wnikać w ścianę.
10. Przewierć ścianę z niewielkim spadkiem na zewnątrz i przeciągnij przewód. Otwór uszczelnij pianką lub masą elastyczną. Alternatywnie przeprowadź kabel otworem okiennym, choć rozwiązanie z przewiertem jest trwalsze.
11. Wewnątrz zarób drugi koniec przewodu, wepnij go do gniazda LNB IN dekodera i połącz dekoder z telewizorem przewodem HDMI.

Nie dokręcaj na tym etapie nakrętek mocujących antenę do masztu na sztywno - do regulacji potrzebna jest możliwość płynnego obracania czaszy.

Jak wyregulować antenę i znaleźć sygnał?

Czym mierzyć sygnał?

Metoda z drugą osobą obserwującą ekran telewizora działa, ale jest powolna i nieprecyzyjna, bo obraz pojawia się dopiero przy sygnale znacznie lepszym niż minimalny. Dostępne są trzy lepsze rozwiązania.

Prosty satfinder analogowy wpina się między antenę a dekoder i sygnalizuje poziom sygnału dźwiękiem oraz wychyleniem wskazówki. Nie odróżnia satelitów, więc nadaje się do wstępnego namierzenia, po którym i tak trzeba potwierdzić pozycję na dekoderze.

Miernik cyfrowy z analizatorem widma pokazuje moc, jakość i margines błędu dla konkretnego transpondera, a często sam identyfikuje satelitę. To narzędzie instalatora, ale przy większej instalacji lub kilku antenach zwraca się szybko.

Wskaźnik w menu dekodera jest rozwiązaniem darmowym i w praktyce wystarczającym. Wejdź w menu instalacyjne, wybierz satelitę i transponder, a następnie obserwuj dwa paski: siłę i jakość. Znaczenie ma wyłącznie jakość - siła sygnału potrafi być wysoka nawet przy antenie skierowanej w pustą przestrzeń, bo obrazuje szum na wejściu. Większość dekoderów emituje przy tym sygnał dźwiękowy o zmiennej wysokości, co pozwala regulować antenę bez patrzenia na ekran.

Kolejność regulacji

Zachowaj stałą kolejność, inaczej będziesz kręcić w kółko. Najpierw ustaw elewację na wartość z tabeli i pozostaw ją bez zmian. Następnie obracaj antenę wokół masztu, przeszukując azymut - bardzo powoli, ruchami rzędu jednego stopnia, z kilkusekundową przerwą po każdym, bo dekoder potrzebuje czasu na zsynchronizowanie sygnału. Zbyt szybkie obracanie to najczęstsza przyczyna „przeoczenia" satelity.

Gdy jakość zacznie rosnąć, znajdź maksimum, a dopiero potem skoryguj elewację o pół stopnia w górę i w dół, szukając kolejnego maksimum. Na końcu obróć konwerter, ustawiając skew. Cały cykl powtórz raz jeszcze - poprawa jednego kąta zwykle przesuwa optimum pozostałych.

Po znalezieniu najlepszego ustawienia dokręcaj nakrętki stopniowo i naprzemiennie, kontrolując wskaźnik jakości. Jeśli podczas dokręcania jakość spadnie, poluzuj i powtórz regulację. Na zakończenie sprawdź kilka transponderów o różnej polaryzacji, żeby upewnić się, że skew jest ustawiony poprawnie.

Antenę ustawiaj przy spokojnej pogodzie. Wiatr rozhuśta czaszę i uniemożliwi odczyt stabilnej wartości, a opady zaniżą wynik o kilka decybeli - łatwo wtedy zaakceptować ustawienie, które przy ładnej pogodzie okaże się dalekie od optimum. Na cały montaż wraz z regulacją zarezerwuj jedno popołudnie.

Uziemienie, ochrona odgromowa i bezpieczeństwo

Uziemienie instalacji

Maszt antenowy i ekran przewodu koncentrycznego należy połączyć z uziemieniem budynku. Wymaga tego norma PN-EN 60728-11, a powód jest praktyczny: metalowa konstrukcja na dachu gromadzi ładunki elektrostatyczne, które bez odprowadzenia przenoszą się przez przewód do dekodera i telewizora.

Do połączenia masztu z instalacją uziemiającą stosuje się przewód miedziany o przekroju co najmniej 16 mm² (odpowiednio 25 mm² dla aluminium i 50 mm² dla stali), prowadzony najkrótszą drogą, bez ostrych załamań. Ekran przewodu koncentrycznego łączy się z główną szyną wyrównawczą w miejscu wprowadzenia kabla do budynku, najwygodniej przez wtykowy odgromnik koncentryczny.

Jeśli budynek ma instalację odgromową, a antena wystaje ponad połać, musi znaleźć się w strefie chronionej przez zwody - albo od nich w wymaganym odstępie izolacyjnym, albo z nimi połączona. Ocena tego przypadku wykracza poza montaż samodzielny i należy do uprawnionego elektryka.

Bezpieczeństwo montażu

Większość wypadków przy montażu anten to upadki z drabiny i z dachu. Drabinę ustawiaj pod kątem około 75° i wystającą co najmniej metr ponad krawędź, na twardym, równym podłożu. Przy pracy na dachu skośnym stosuj szelki bezpieczeństwa z linką przymocowaną do trwałego elementu konstrukcji.

Nie montuj anteny w pobliżu napowietrznych linii energetycznych - czasza na maszcie ma kilka metrów zasięgu przy podnoszeniu i przypadkowe zbliżenie do przewodu jest śmiertelnie niebezpieczne. Przerwij pracę przy wietrze, mokrym pokryciu dachowym i szronie. Jeśli miejsce montażu wymaga wejścia na dach o dużym spadku lub postawienia wysokiego masztu, zleć to instalatorowi.

Ile kosztuje montaż anteny satelitarnej?

Koszt instalacji zależy przede wszystkim od liczby obsługiwanych odbiorników i od trudności montażu. Zestaw do samodzielnego wykonania kosztuje mniej niż jeden abonament roczny, a większość wydatku przypada na elementy, których nie warto wybierać w najtańszej wersji: konwerter i przewód.

Czasza o średnicy 60 cm to wydatek rzędu 80–150 zł, a 80 cm - 150–300 zł. Konwerter single kosztuje 30–60 zł, twin 50–90 zł, quad 80–150 zł, a konwerter w standardzie Unicable II 200–350 zł. Za uchwyt ścienny zapłacisz 40–120 zł, za komplet do montażu kominowego 80–200 zł, a za maszt z podstawą 100–300 zł.

Przewód koncentryczny klasy A+ kosztuje 2–5 zł za metr, wtyki kompresyjne 1–3 zł za sztukę, a zaciskarka do nich 40–100 zł. Prosty satfinder to 40–80 zł, miernik cyfrowy z analizatorem widma - 400–2000 zł. Kompletny zestaw do samodzielnego montażu z czaszą 60 cm, konwerterem twin, uchwytem ściennym i dwudziestoma metrami przewodu zamyka się w 350–500 zł.

Usługa instalatora przy typowym montażu na ścianie kosztuje 200–400 zł, a przy montażu kominowym lub masztowym 400–700 zł. Sama regulacja rozstrojonej anteny to zwykle 100–200 zł. Operatorzy platform często oferują montaż w cenie umowy abonamentowej, warto więc porównać ten wariant z zakupem sprzętu na własność, zwłaszcza że instalacja od operatora bywa przypisana do umowy.

Ceny mają charakter orientacyjny i zależą od regionu, producenta oraz zakresu prac.

Najczęstsze problemy z odbiorem

Zanim zaczniesz szukać usterki w antenie, wykonaj najprostszy test: podłącz przewód bezpośrednio do dekodera, z pominięciem wszystkich rozgałęźników, przełączników i gniazd. W instalacjach domowych źródłem problemu znacznie częściej okazuje się źle zarobiony wtyk lub tani rozgałęźnik niż sama czasza.