Najkrótsza odpowiedź: Breva jest przeznaczona przede wszystkim do małych domów, Flat+ oszczędza miejsce dzięki płaskiej obudowie, ale w typoszeregu są urządzenia o dużej wydajności, do budynków o powierzchni ponad 400 m². Reversus+ zapewnia szeroki zakres wydajności i konfiguracji, a DIRECT AV60 umożliwia wykonanie wentylacji z odzyskiem ciepła w użytkowanym budynku bez rozprowadzania centralnej sieci przewodów.
1. Dlaczego sam metraż domu nie wystarczy?
Powierzchnia domu jest zwykle punktem wyjścia do doboru rekuperatora, gdyż na jej podstawie obliczamy kubaturę budynku, która jest wstępnym kryterium wyboru rekuperatora. Same metry kwadratowe nic nam nie powiedzą, ponieważ dwa budynki o powierzchni 140 m² mogą mieć zupełnie inne zapotrzebowanie na powietrze. Pierwszy to budynek parterowy, w którym mieszkają trzy osoby i znajduje się jedna łazienka, drugi piętrowy z różną wysokością kondygnacji, pięcioosobowa rodzina korzysta z dwóch łazienek, dodatkowej toalety i pralni. Metraż jest podobny, ale wymagany strumień wentylacyjny już nie.
Dobór powinien zacząć się od bilansu powietrza, który jest podstawą projektu instalacji rekuperacji. Projektant określa ilość powietrza usuwanego z kuchni, łazienek, WC, garderób i innych pomieszczeń wywiewnych, a następnie równoważy ją odpowiednią ilością świeżego powietrza nawiewanego do salonu, sypialni, pokoi i gabinetów. Uwzględnia przy tym liczbę mieszkańców, kubaturę, sposób użytkowania domu oraz opory instalacji. Suma nawiewu i wywiewu powinna być zbilansowana.
Wydajność podana w nazwie urządzenia - na przykład 200, 350 czy 450 m³/h - ułatwia wstępną orientację, ale nie zastępuje obliczeń. Ważny jest również spręż dyspozycyjny, czyli zdolność wentylatorów do pokonania oporów przewodów, filtrów, rozdzielaczy i anemostatów. Dobrana zbyt mała centrala może stale pracować na wysokim biegu, powodować hałas i nadal nie dostarczać właściwej ilości powietrza. Zbyt duża będzie droższa, zajmie więcej miejsca i może pracować poza najbardziej korzystnym zakresem, pobierając więcej energii.
Praktyczna zasada: model wybieramy na podstawie obliczonego strumienia powietrza i charakterystyki instalacji. Metraż służy jedynie do wstępnego zawężenia wyboru.
2. Budowa czy modernizacja? Od tego zacznij
Gdy pojawia się pytanie: jaki rekuperator wybrać? Warto zadać pytanie: a czy Twój dom jest nowo budowany czy użytkowany? W nowym domu najczęściej wybiera się system centralny, to najbardziej optymalny i korzystny wybór pod względem finansowym i komfortu użytkowania. Jedna centrala obsługuje cały budynek, a powietrze jest rozprowadzane kanałami do poszczególnych pomieszczeń.
Trasy przewodów można ukryć w warstwach podłogi, stropie, suficie podwieszanym albo na poddaszu. Najlepszy moment na przygotowanie projektu przypada przed wykonaniem tynków i wylewek, gdy można jeszcze bez kosztownych przeróbek skoordynować rekuperację z instalacją elektryczną, sanitarną i ogrzewaniem.
W budynku istniejącym również można zastosować centralę, szczególnie gdy przewody da się poprowadzić na nieużytkowym poddaszu, w piwnicy lub w suficie podwieszanym. Jeśli jednak dom jest już wykończony, a remont ma być ograniczony do minimum, praktyczniejszym rozwiązaniem będzie rekuperacja decentralna. Zamiast jednej centrali i sieci kanałów stosuje się urządzenia montowane bezpośrednio w ścianach zewnętrznych wybranych pomieszczeń.
Na decyzję wpływa też miejsce przewidziane na urządzenie. Trzeba zapewnić dostęp serwisowy, możliwość wygodnej wymiany filtrów, odpowiednie podłączenie kanałów, zasilanie oraz - zależnie od modelu i rodzaju wymiennika - odprowadzenie skroplin. To właśnie dostępna przestrzeń często przesądza, czy lepsze będzie urządzenie stojące, wiszące czy płaski rekuperator podsufitowy.
3. Breva - rekuperator do małego domu
Rodzina rekuperatorów Breva została zaprojektowana z myślą o niewielkich domach, w których zapotrzebowanie na powietrze nie wymaga dużej centrali, a inwestor szuka prostego i ekonomicznego rozwiązania. Obejmuje trzy warianty różniące się przede wszystkim sposobem montażu i wielkością obsługiwanego budynku:
- Breva 200 - do domów o powierzchni około 70-120 m²; może być podwieszona pod sufitem lub ustawiona na stropie.
- Breva Top - pionowa centrala ścienna przeznaczona do niewielkich domów, orientacyjnie około 70-150 m².
- Breva Top Mini - najbardziej kompaktowa wersja ścienna, przeznaczona przede wszystkim do domów około 70-100 m².
Obudowa wykonana z EPP i wzmocniona metalowym stelażem zapewnia izolację termiczną i akustyczną, a jednocześnie pozwala ograniczyć masę urządzenia. Centrale wyposażono w ciche i energooszczędne wentylatory EC, automatyczny pełny by-pass, system chroniący wymiennik przed zamarzaniem bez użycia grzałki elektrycznej oraz sterownik EVO LT. Łatwy dostęp do filtrów ułatwia ich regularną wymianę bez użycia specjalistycznych narzędzi.
Breva będzie dobrym wyborem, gdy dom jest mały, instalacja ma umiarkowane opory, a inwestor nie potrzebuje rozbudowanych możliwości Reversusa+ czy Flata+. Wybór pomiędzy Brevą 200, Top i Top Mini powinien zależeć nie tylko od powierzchni, lecz także od obliczonego przepływu oraz tego, czy urządzenie ma wisieć pod sufitem, stać na stropie czy zostać zamontowane pionowo na ścianie.
4. Flat+ - gdy ważna jest oszczędność miejsca
Brak dużej kotłowni nie oznacza, że trzeba rezygnować z centralnej rekuperacji. Seria rekuperatorów Flat+ ma płaską obudowę - w wybranych modelach od około 24 cm wysokości - dlatego może zostać zamontowana pod sufitem albo ustawiona na podłodze. To szczególnie przydatne w małych domach, w których każdy metr powierzchni technicznej jest cenny, ale także w garderobach, garażach, na poddaszach i w przestrzeniach nad sufitem podwieszanym.
Typoszereg obejmuje modele Flat 150+, 200+, 350+, 550+ i 850+. Ich wydajność przy sprężu 150 Pa wynosi odpowiednio około 150, 195, 370, 560 i 850 m³/h. Dzięki temu rodzina Flat+ nie jest rozwiązaniem wyłącznie do małych budynków: pozwala obsłużyć zarówno niewielki dom, jak i duży budynek mieszkalny lub obiekt o większym zapotrzebowaniu na powietrze, np. obiekty powyżej 400 m².
Centrale Flat+ w całym typoszeregu są dostępne z aluminiowym wymiennikiem przeciwprądowym albo wymiennikiem entalpicznym (odzyskujący ciepło i wilgoć) Zastosowano w nich energooszczędne wentylatory EC, automatyczny 100-procentowy by-pass i bezgrzałkowy system zabezpieczający wymiennik przed zamarzaniem.
Podwójna obudowa izolowana pianką poliuretanową w technologii PML, ogranicza przenikanie hałasu oraz straty ciepła. Sterowanie przez internet/smartfon i możliwość integracji z systemem inteligentnego domu pozwalają dopasować pracę instalacji do rytmu mieszkańców.
Flat+ warto wybrać, gdy priorytetem jest niski profil centrali i montaż podsufitowy, ale nie chce się rezygnować z szerokiego zakresu wydajności ani z wersji entalpicznej. Trzeba jedynie pamiętać o pozostawieniu dostępu serwisowego do filtrów i podzespołów - płaska obudowa oszczędza miejsce, lecz nie powinna być zabudowana w sposób uniemożliwiający obsługę.
5. Reversus+ - do średnich, dużych i bardziej wymagających domów
Reversus+ to najczęściej wybierana i najbardziej rozbudowana rodzina central aeroVent. Obejmuje modele od 200 do 1300 m³/h, dlatego może być stosowana zarówno w małym domu ok. 70 m², w typowym domu jednorodzinnym, jak i w dużej rezydencji, budynku wielorodzinnym lub mniejszym obiekcie usługowym. Szeroki typoszereg jest istotny wtedy, gdy o doborze decyduje nie tylko kubatura, ale wiele łazienek, duża liczba mieszkańców, rozległa instalacja albo większe opory kanałów.
Modele Reversus 200+, 300+, 450+, 600+, 650+ i 1300+ pozwalają dobrać centralę bez nadmiernego przewymiarowania. Mniejsze jednostki mogą być montowane na ścianie lub ustawione na podłodze - od modelu Reversus 200+ do 600+. Natomiast dwa największe modele są przeznaczone tylko do ustawienia na podłodze. W Reversusach 300+ i 450+ instalację można podłączyć od góry albo od dołu urządzenia, co daje instalatorowi dodatkową swobodę przy prowadzeniu przewodów.
Reversus+ wykorzystuje przeciwprądowy wymiennik ciepła, wentylatory EC, automatyczny całkowity by-pass oraz system ochrony przed zamarzaniem, który nie wymaga elektrycznej nagrzewnicy wstępnej. Podwójna obudowa PML z izolacją z pianki poliuretanowej ma doskonale właściwości termoizolacyjne i dźwiękochłonne. Wymiana filtrów nie wymaga otwierania całej centrali. Panel Wi-Fi oraz komunikacja Modbus umożliwiają zdalne sterowanie i integrację z automatyką budynku.
Ta seria jest najlepszym wyborem, gdy inwestor dysponuje pomieszczeniem technicznym i potrzebuje dużej elastyczności doboru: od standardowego domu po instalację o znacznej wydajności. Wersja entalpiczna jest dostępna w całym typoszeregu, również dla małych modeli, dlatego odzysk wilgoci nie jest rozwiązaniem zarezerwowanym wyłącznie dla dużych domów.
6. DIRECT AV60 - rekuperacja ścienna w gotowym domu bez sieci kanałów
Co zrobić, jeśli dom jest już ocieplony i wykończony, wentylacja grawitacyjna działa słabo, a prowadzenie kanałów oznaczałoby generalny remont? W takiej sytuacji warto rozważyć rekuperator ścienny DIRECT AV60. Urządzenie montuje się poprzez przewiercenie jednego otworu w ścianie zewnętrznej pomieszczenia, dlatego nie wymaga centralnej sieci przewodów ani miejsca na dużą jednostkę techniczną.
DIRECT AV60 wykorzystuje ceramiczny wymiennik regeneracyjny i osiąga odzysk ciepła do 97%. Pracuje poniżej 33 dB(A), a pobór mocy zaczyna się od 6 W. Filtr F7 wraz z filtrem wstępnym ogranicza napływ pyłów i zanieczyszczeń. Zintegrowany czujnik CO₂ może automatycznie zwiększyć wymianę powietrza, gdy w pomieszczeniu przebywa więcej osób. Sterowanie jest możliwe z obudowy, pilotem lub przez aplikację mobilną.
Jedno urządzenie jest przeznaczone do pomieszczenia o powierzchni do około 46 m² i kubaturze do około 138 m³. Jednostki mogą pracować pojedynczo albo w zsynchronizowanej grupie wielu urządzeń. W większym domu liczbę i rozmieszczenie rekuperatorów trzeba zaplanować tak, aby zapewnić właściwy kierunek przepływu powietrza oraz skuteczne usuwanie wilgoci z kuchni i łazienek.
Warto zaznaczyć, że rekuperator ścienny DIRECT AV60 nie jest "małym odpowiednikiem" centrali i nigdy nie zastąpi centralnego systemu. To inny sposób wentylacji: elastyczny, punktowy, doraźny i korzystny głównie podczas modernizacji, po wymianie okien, w mieszkaniu, apartamencie albo w wybranej części budynku.
Rekuperacja ścienna to rozwiązanie do użytkowanych domów, natomiast w nowych budynkach nie ma sensu. Kanały do centralnej wentylacji można bez problemu rozprowadzić w nowym domu, system centralny działa kompleksowo, zapewniając optymalną wentylację całego budynku. Jeśli jednak najważniejszy jest mały zakres prac budowlanych i zapewnienie dobrej wentylacji dla wybranych pomieszczeń, przewagę zyskuje rozwiązanie decentralne.
7. Wymiennik standardowy czy entalpiczny?
Przy pytaniu jaki rekuperator aeroVent wybrać, pozostaje jeszcze decyzja dotycząca rodzaju wymiennika. W klasycznym wymienniku przeciwprądowym ciepło z powietrza usuwanego jest przekazywane do świeżego powietrza nawiewanego, natomiast powstająca para wodna skrapla się i jest odprowadzana z centrali do kanalizacji poprzez syfon. To sprawdzone rozwiązanie dla większości domów.
Wymiennik entalpiczny odzyskuje nie tylko energię cieplną, ale także część wilgoci z powietrza wywiewanego. Zimą pomaga ograniczyć nadmierne przesuszanie wnętrz, dlatego warto go rozważyć w bardzo szczelnym domu, przy ogrzewaniu podłogowym albo wszędzie tam, gdzie w sezonie grzewczym wilgotność często spada poniżej komfortowego poziomu. Rekuperator w wymiennikiem entalpiczny nie wymaga zasyfonowania. Nie zastępuje jednak prawidłowej regulacji instalacji ani kontroli źródeł wilgoci.
Wersje standardowe i entalpiczne są dostępne w całych typoszeregach Reversus+ i Flat+. Dzięki temu można zastosować odzysk wilgoci także w niewielkim domu, na przykład z centralą Flat 150E+ lub Reversus 200E+. Rodzina Breva wykorzystujestandardowy aluminiowy wymiennik przeciwprądowy, natomiast DIRECT AV60 pracuje z ceramicznym wymiennikiem regeneracyjnym.
8. Porównanie rekuperatorów aeroVent
Najważniejsze różnice pomiędzy rodzinami urządzeń przedstawia poniższa tabela.
9. Dlaczego ostateczny dobór powinien wynikać z projektu?
Tabela pomaga zorientować się, jaki rekuperator aeroVent wybrać, ale nie zastąpi projektu. Dopiero na rzucie konkretnego domu można sprawdzić, ile punktów nawiewnych i wywiewnych będzie potrzebnych, jak optymalnie poprowadzić trasy przewodów, gdzie umieścić czerpnię i wyrzutnię oraz jakie opory będzie musiała pokonać centrala. Projekt pozwala też uniknąć kolizji z konstrukcją budynku, instalacją elektryczną, hydrauliczną, ogrzewaniem podłogowym czy zabudową sufitową.
Projekt rekuperacji przygotowywany przez aeroVent obejmuje:
- bilans powietrza dla budynku i poszczególnych pomieszczeń,
- dobór oraz wskazanie miejsca montażu centrali,
- układ kanałów wentylacyjnych i rozmieszczenie anemostatów,
- lokalizację czerpni i wyrzutni oraz wskazanie pionów wentylacyjnych,
- zestawienie materiałów potrzebnych do wykonania instalacji ze wstępną wyceną
Koszt opracowania wynosi 99 zł. Jeżeli wartość późniejszych zakupów w sklepie aeroVent osiągnie co najmniej 1000 zł, zapłacona kwota jest odliczana od zamówienia, więc w praktyce projekt staje się bezpłatny. AeroVent specjalizuje się w projektowaniu i dostarczaniu kompletnych systemów, ale nie prowadzi własnych usług montażowych. W razie potrzeby kieruje inwestora do niezależnego, współpracującego instalatora w regionie, który wykona instalację na podstawie przygotowanego projektu.
10. Najpierw potrzeby domu, później nazwa modelu
Dobry wybór rekuperatora nie polega na kupieniu najdroższego albo największego urządzenia w założonym budżecie. Breva może być najlepszym rozwiązaniem do małego domu, Flat+ - do budynku z ograniczoną przestrzenią techniczną, Reversus+ - do większej lub bardziej wymagającej instalacji, a DIRECT AV60 - do modernizacji bez rozprowadzania kanałów w całym budynku. Ostateczna decyzja powinna łączyć bilans powietrza, warunki montażowe, rodzaj wymiennika, sposób sterowania oraz dostęp do późniejszego wygodnego serwisowania urządzenia.
źródło i zdjęcia: aeroVent
opracowanie: Anna Chrystyna