Nowe limity F-gazów przyspieszają zmiany w chłodnictwie
15-letnie doświadczenie Panasonic w technologii CO₂ stawia firmę w czołówce rynku, który coraz wyraźniej zmierza w kierunku sprawdzonych rozwiązań chłodniczych wykorzystujących czynniki o niskim potencjale tworzenia efektu cieplarnianego.
Od 2027 r. znowelizowane unijne rozporządzenie w sprawie F-gazów znacząco ograniczy ilość pierwotnych czynników HFC dopuszczonych do obrotu w Unii Europejskiej – z 42,9 mln ton do 21,7 mln ton ekwiwalentu CO₂, czyli niemal o połowę. Zmiany wynikają z rozporządzenia (UE) 2024/573. Dla przedsiębiorstw korzystających z systemów chłodniczych opartych na czynnikach o wysokim potencjale tworzenia efektu cieplarnianego oznacza to rosnącą presję na znalezienie alternatywnych rozwiązań, zanim dostępność tradycyjnych czynników jeszcze bardziej się ograniczy, a ich ceny wzrosną.
Kierunek ten wpisuje się w szerszą transformację europejskiego sektora energetycznego. Opublikowany 17 lipca 2026 r. przez Komisję Europejską Plan działań na rzecz elektryfikacji zakłada osiągnięcie orientacyjnego 46-procentowego udziału energii elektrycznej w końcowym zużyciu energii do 2040 r. Dokument przewiduje również działania dotyczące ogrzewania i chłodzenia. Dla sektora chłodniczego oznacza to, że odchodzenie od czynników o wysokim potencjale tworzenia efektu cieplarnianego jest elementem długofalowej transformacji w kierunku niskoemisyjnych i zelektryfikowanych systemów chłodzenia i ogrzewania.
Panasonic rozwija technologię CO₂ od lat
Panasonic przygotowywał się do tej transformacji na długo przed obecnym zaostrzeniem regulacji. W 2009 r. firma rozpoczęła w Japonii produkcję agregatów skraplających wykorzystujących CO₂. Obecny jubileusz 15-lecia technologii CO₂ jest przedstawiany przez producenta jako część ponad 65-letniej historii Panasonic w dziedzinie technologii łańcucha chłodniczego. Firma rozwija również własne sprężarki CO₂, których produkcja sięga 2001 r.
Chłodnictwo CO₂: potwierdzona efektywność energetyczna
Badania przeprowadzone przez Panasonic w Japonii wykazały, że systemy wykorzystujące CO₂ zmniejszyły zużycie energii przez zamrażarki o 25,4%, a przez urządzenia chłodnicze o 16,2% w porównaniu z agregatami inwerterowymi wykorzystującymi R404A. Łączna emisja CO₂, uwzględniająca zarówno wycieki czynnika chłodniczego, jak i zużycie energii, była niższa o 67%.
R404A, który w momencie przeprowadzania badań był standardem branżowym, od 2020 r. został objęty w UE istotnymi ograniczeniami dotyczącymi stosowania w nowych urządzeniach chłodniczych. Wyniki badań Panasonic pokazują więc potencjał CO₂ także w zestawieniu z czynnikiem, który historycznie był szeroko wykorzystywany w zastosowaniach związanych z łańcuchem chłodniczym.
CO₂, oznaczany w chłodnictwie jako R744, ma współczynnik potencjału tworzenia efektu cieplarnianego GWP wynoszący 1. Dzięki temu stanowi naturalną alternatywę dla syntetycznych czynników chłodniczych. Rozwój technologii sprężarek, systemów sterowania oraz projektowania instalacji sprawił, że CO₂ jest dziś praktycznym rozwiązaniem dla wielu nowoczesnych zastosowań chłodniczych.
Od pierwszych urządzeń w Japonii do chłodnictwa CO₂ w Europie
Historia działalności Panasonic w obszarze łańcucha chłodniczego sięga 1960 r., kiedy firma wprowadziła w Japonii swój pierwszy magazyn do przechowywania lodów. Dwa lata później, w 1962 r., rozpoczęła produkcję pierwszych agregatów skraplających.
Na europejski rynek chłodnictwa CO₂ Panasonic wszedł w 2017 r., rozpoczynając od agregatu skraplającego ML/LT o mocy 2 HP. Od tego czasu firma konsekwentnie rozwija portfolio rozwiązań wykorzystujących naturalny czynnik R744, przeznaczonych między innymi dla segmentu chłodnictwa o małej mocy.
Panasonic oferuje obecnie produkty wytwarzane zarówno w Japonii, jak i w Europie. Istotną rolę w rozwoju europejskich możliwości produkcyjnych odgrywa Panasonic Cold Chain Poland (PCCPL) we Wrocławiu, skąd produkty trafiają do klientów działających na europejskim rynku.
Przykładem praktycznego zastosowania technologii Panasonic jest instalacja o mocy 20 HP wykorzystująca naturalny czynnik R744, czyli CO₂, w Dunstaple Farm Ltd w hrabstwie Devon w Wielkiej Brytanii. To właśnie tam produkowane są wielokrotnie nagradzane lody Farmer Tom’s Ice Cream. Projekt pokazuje, w jaki sposób technologia CO₂ może zapewnić efektywne i bardziej zrównoważone chłodnictwo wykorzystywane w produkcji żywności.
Pełne studium przypadku dotyczące instalacji w Dunstaple Farm Ltd jest dostępne na stronie Panasonic.
R744 ma ponad 100-letnią historię w chłodnictwie
Choć CO₂ jest dziś często przedstawiany jako technologia przyszłości, jego historia w chłodnictwie sięga XIX wieku. R744 był szeroko stosowany w chłodnictwie komercyjnym, przemysłowym i morskim aż do lat 20. XX wieku. W latach 30. został stopniowo wyparty przez syntetyczne czynniki chłodnicze, takie jak R-12, które pracowały przy niższych ciśnieniach i były wówczas postrzegane jako łatwiejsze w obsłudze.
Rozwój technologii sprawił jednak, że CO₂ powrócił jako praktyczny naturalny czynnik chłodniczy. Jego niski potencjał tworzenia efektu cieplarnianego, połączony z postępem w zakresie sprężarek, sterowania oraz projektowania systemów, sprawia, że R744 staje się jednym z istotnych rozwiązań wykorzystywanych podczas transformacji sektora chłodniczego.
Naturalne czynniki chłodnicze coraz ważniejsze dla europejskiego rynku
W październiku 2026 r. przedstawiciele branży spotkają się w Niemczech podczas targów Chillventa. Tegoroczna edycja targów chłodnictwa, klimatyzacji, wentylacji i pomp ciepła odbędzie się w Norymberdze w dniach 13–15 października 2026 r. Wraz z zaostrzaniem unijnych regulacji branżowa dyskusja coraz wyraźniej przesuwa się z pytania, czy przechodzić na naturalne czynniki chłodnicze, na pytanie, jak szybko i w jaki sposób można przeprowadzić tę transformację.
Dla Panasonic odpowiedzią ma być doświadczenie zdobywane przez lata rozwijania technologii CO₂. Firma inwestowała w to rozwiązanie jeszcze zanim naturalne czynniki chłodnicze ponownie znalazły się w centrum zainteresowania europejskiej branży.
Dziś doświadczenie w zakresie CO₂ stanowi jeden z fundamentów oferty Panasonic w obszarze zrównoważonego chłodnictwa. Wraz z ograniczaniem dostępności czynników HFC o wysokim współczynniku GWP znaczenie sprawdzonych technologii wykorzystujących R744 może rosnąć, a przedsiębiorstwa będą musiały coraz dokładniej planować modernizację lub wymianę swoich systemów chłodniczych.
źródło: Panasonic Heating & Cooling Solutions
zdjęcia: grafika wygenerowana za pomocą AI