Dlaczego jakość paliwa ma znaczenie?
Kocioł peletowy to precyzyjne urządzenie zaprojektowane do spalania pelletu drzewnego o ściśle określonych parametrach, takich jak wilgotność, kaloryczność, czystość i zawartość popiołu. Gdy zamiast certyfikowanego paliwa używa się zamienników , a takimi są pestki, owies, pellet ze słomy, kartonu czy łuski słonecznika, proces spalania odbywa się z materiałem opałowym, do którego urządzenie nie zostało skonfigurowane.
W praktyce prowadzi to do niestabilnej pracy kotła. Biomasa niedrzewna ma inny skład chemiczny i zawiera więcej zanieczyszczeń, co powoduje problemy z utrzymaniem płomienia, trudności z modulacją mocy, nadmierne zanieczyszczenie palnika i wymiennika, a także spadek sprawności. Co więcej, rośnie emisja tlenku węgla, tlenków azotu i pyłów - czyli dokładnie tych zanieczyszczeń, które nowoczesny kocioł miał ograniczać.
Spieki - wróg numer jeden palnika
Jednym z najpoważniejszych problemów przy spalaniu paliw rolniczych jest powstawanie spieków. Zawarte w nich związki mineralne oraz zanieczyszczenia (pył, kurz) w wysokiej temperaturze topią się, tworząc twardy żużel. Taki nagar blokuje dopływ powietrza do palnika, deformuje jego elementy i prowadzi do ich zniszczenia. W efekcie znacznie szybciej zużywają się ruszt, zapalarka oraz wewnętrzne izolacje kotła.
Oszczędność na paliwie często kończy się więc kosztowną awarią, która jest wyłączona z odpowiedzialności producenta. Jeśli serwis stwierdzi ślady używania niewłaściwego paliwa, użytkownik musi pokryć koszty naprawy samodzielnie.
Ryzykowne alternatywy: karton i pellet bez certyfikatu
Stosowanie pelletu z kartonu lub paliwa „bez nazwy” sprzedawanego luzem jest bardzo ryzykowne. Karton może zawierać kleje i farby drukarskie, które podczas spalania uwalniają agresywne związki chemiczne. Powstaje z nich również duża ilość lekkiego popiołu, który osadzając się w wymienniku ciepła i kominie obniża sprawność urządzenia. Z kolei pellet bez certyfikatu często charakteryzuje się zbyt wysoką wilgotnością, dużą ilością zanieczyszczeń i niską wartością opałową, co prowadzi do niepełnego spalania i większego zużycia paliwa.
Takie zanieczyszczenia negatywnie wpływają na czystość kotła i komina. Warstwa sadzy i pyłu działa jak izolator - kocioł musi pracować dłużej, by osiągnąć zadaną temperaturę, co dodatkowo zwiększa ryzyko zapłonu sadzy.
Cierpi również podajnik
System podawania paliwa jest równie wrażliwy na jego jakość. Wymaga on jednorodnego, twardego granulatu. Nieregularne kształty paliw takich jak owies, pestki czy słoma mogą blokować ślimak podajnika. Pellet niskiej jakości łatwo się kruszy, tworząc pył, który zakłóca dawkowanie paliwa i może uszkadzać mechanizm ślimaka oraz jego łożyska.
Wpływ na zdrowie i środowisko
Spalanie kartonu i pelletu nieatestowanego może uwalniać do atmosfery metale ciężkie i toksyczne związki chemiczne. Biomasa rolnicza sprzyja wyższej emisji pyłów drobnych (PM2.5), tlenków azotu i związków chloru. Takie działanie jest zaprzeczeniem idei niskoemisyjnego ogrzewania, narusza lokalne uchwały antysmogowe.
A co najważniejsze, ma bezpośredni, negatywny wpływ na zdrowie nasze i naszych najbliższych.
Każde urządzenie spełniające warunki dopuszczenia na rynek badane jest pod kątem emisji przy spalaniu atestowanego pelletu. Jeśli użytkownik stosuje inne paliwo, rzeczywiste emisje mogą być wielokrotnie wyższe, co w praktyce oznacza, że kocioł przestaje spełniać normy, dla których otrzymał certyfikat.
Podsumowanie
W domowych kotłach peletowych nie należy stosować paliw innych niż atestowany pellet. Nie są to uniwersalne urządzenia na biomasę, lecz precyzyjne instalacje dostrojone do konkretnego rodzaju paliwa. Pozorna oszczędność na tańszym zamienniku szybko zamienia się w dodatkowe koszty eksploatacyjne, wyższe koszty serwisu i realne zagrożenie dla środowiska oraz zdrowia.