Instalacje fotowoltaiczne są niebezpieczne! Fakty czy mity?

Artykuł promocyjny
Print image
Copy link image
time image Artykuł na: 6-9 minut
Instalacje fotowoltaiczne są niebezpieczne! Fakty czy mity?

Ostatnio wiele mówi się i pisze o bezpieczeństwie instalacji fotowoltaicznych. Inspiracją do rozważań na ten ważny temat stała się wprowadzona w połowie marca 2020 nowelizacja ustawy prawo budowlane, która od 19 września 2020 roku nakłada na inwestora obowiązek uzgadniania projektów instalacji fotowoltaicznych przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

aktualizacja: 2021-08-11 09:37:40

Czy to oznacza, że instalacje fotowoltaiczne są niebezpieczne i mogą stanowić źródło pożaru? Dlaczego obowiązek ten dotyczy instalacji PV o mocy powyżej 6,5kWp? Czy tylko takie instalacje stanowią zagrożenie, a te o mniejszej mocy już nie? Czy straż pożarna nie może gasić pożarów wywołanych przez instalacje PV? Zbadaliśmy temat i zdradzamy, co jest prawdą w takich pogłoskach. Poza tym wyjaśniamy, dlaczego bardziej należy obawiać się świąt Bożego Narodzenia niż pożaru wywołanego przez instalację PV.

Bezpieczeństwo instalacji elektrycznych

Instalacja fotowoltaiczna jest szczególną formą instalacji elektrycznej. Najważniejsza różnica polega na wytwarzaniu przez nią energii elektrycznej, podczas gdy "zwykłe" instalacje zazwyczaj ją konsumują. Mamy zatem do czynienia ze źródłem wytwórczym, w którym mogą pojawić się niebezpieczne wartości napięć i prądów. W efekcie montażu instalacji PV może pojawić się wiele nowych zagrożeń:

  • ryzyko porażenia prądem elektrycznym,
  • ryzyko powstania łuku elektrycznego, a w jego wyniku pożaru,
  • ryzyko urazów wynikających z usterek mechanicznych (złego montażu),
  • ryzyko katastrofy budowlanej.

W rozmowach na temat energii słonecznej coraz częściej pojawia się pytanie o bezpieczeństwo instalacji fotowoltaicznej. Często mówi się, że instalacje PV zwiększają zagrożenie pożarowe w mikroinstalacjach… Czy słusznie?

Czy instalacja PV może być źródłem pożaru?

Skupmy się nad jednym z zagrożeń: ryzyko powstania pożaru. Badania przeprowadzone przez renomowane instytucje dowiodły, że systemy fotowoltaiczne są wyjątkowo bezpieczne. Ze wszystkich systemów fotowoltaicznych uwzględnionych w badaniu przeprowadzonym przez niemiecką jednostkę certyfikującą TÜV Rheinland tylko 0,016% wykazuje uszkodzenia od ognia lub ciepła. Jeśli przyjrzymy się bliżej tym 0,016%, głównymi przyczynami tych uszkodzeń są czynniki zewnętrzne, takie jak przegryzienia kabli przez zwierzęta lub wyładowania atmosferyczne. Źródłem pożaru mogą być także błędy montażu, błędy projektowe lub uszkodzenia komponentów szczególnie po stronie prądu stałego. Prawidłowe wykonanie instalacji zapobiega znaczącej części pożarów.

Czy instalacja PV może być źródłem pożaru? - schemat


Z powyższym twierdzeniem zgadza się ekspert ds. bezpieczeństwa służący w ochotniczej straży pożarnej, Pan Bernhard Kossak:

"Fotowoltaika jest bezpieczną technologią i staje się coraz bezpieczniejsza. Ponieważ właściciele instalacji PV coraz częściej przykładają dużą wagę do stosowania komponentów wysokiej jakości, występuje coraz mniej przypadków pożarów wywołanych przez instalacje PV".

Potwierdzają to także brytyjskie badania z 2017 roku, wykazujące zaledwie 0,007% szkód pożarowych wywołanych przez instalacje PV. Porównanie jeszcze lepiej uwidacznia znaczenie tych liczb: na średnio 33 szkody pożarowe wywołane instalacjami PV przypada około 11 tysięcy wyjazdów straży pożarnej do pożarów powodowanych przez … płonące choinki bożonarodzeniowe.

Lepiej zapobiegać, niż leczyć

Instalacja PV, jako złożone połączenie konstrukcji mechanicznej, instalacji elektrycznej prądu stałego i przemiennego musi podlegać szczególnym wymaganiom, aby była całkowicie bezpieczna. Granica 6.5kWp wskazana przez ustawodawcę jest czysto umowna. Poniższe zalecenia dotyczą wszystkich instalacji PV, bez względu na ich wielkość i moc. Do najważniejszych z nich należy zaliczyć:

  • instalacja musi zostać zaprojektowana przez osobę z odpowiednią wiedzą techniczną, posługującą się normami oraz branżowymi wytycznymi. Projekt musi uwzględniać kwestie bezpieczeństwa ludzi i mienia i obejmować odpowiednie zabezpieczenia (przed porażeniem, przeciwprzepięciowe, itp.)
  • realizacja musi być powierzona fachowej firmie wykonawczej, posiadającej wieloletnie doświadczenie. Nie bez znaczenia jest stosowanie przez montażystów wysokiej jakości narzędzi, a także środków ochrony osobistej.
  • użyte komponenty muszą być najwyższej jakości, pochodzące ze sprawdzonego źródła, od producentów mogących pochwalić się długą historią na rynku. Tu warto nadmienić, że wybór opierający się wyłącznie o kryterium ceny długoterminowo nie daje gwarancji poprawnego działania ani bezpieczeństwa, mimo udzielanych wieloletnich gwarancji na produkty.
  • ukończenie instalacji powinno zostać zwieńczone stosowną dokumentacją i protokołem odbioru, przekazanym instalatorowi wraz z instrukcją obsługi oraz zaleceniami dotyczącymi stosownych przeglądów oraz bezpiecznego użytkowania.

Aby jeszcze bardziej zmniejszyć zagrożenie pożarowe stwarzane przez instalacje PV, ważne jest poznanie najczęstszych przyczyn pożarów wywołanych przez instalacje PV.

Sporej części szkód pożarowych winne są błędy instalacji po stronie DC, czyli w obszarze modułów. Wykorzystuje się tam odsłonięte połączenia wtykowe, które są podatne na wilgoć i inne czynniki. Ich uszkodzenie lub nieprawidłowy montaż może spowodować powstanie łuku elektrycznego, który może doprowadzić do pożaru.

Dlatego ekspert ds. bezpieczeństwa fotowoltaiki ma następujące rady dla osób planujących inwestycję w instalację PV:

  • wybrać certyfikowaną przez producentów sprzętu, zwłaszcza falowników, firmę montażową,
  • zapytać instalatora o koncepcję instalacji z minimalną liczbą połączeń wtykowych

oraz

  • podczas zakupu wybierać urządzenia wysokiej jakości, posiadające stosowne certyfikaty

Należałoby również zrezygnować z urządzeń wyłączających na poziomie modułów. Te dodatkowe skrzynki mogą potroić liczbę połączeń wtykowych i w ten sposób zwiększyć ryzyko pożarowe, o czym piszemy poniżej.

Ponieważ mniej, często znaczy więcej

Warto podkreślić, że im bardziej złożony system, tym większe ryzyko wadliwej instalacji. W rezultacie zwiększa się ryzyko pożaru!

Falowniki szeregowe (ang. string inverters) łączą zaawansowaną elektronikę mocy centralnie wewnątrz urządzenia, umożliwiając uproszczony projekt systemu i redukując liczbę połączeń wtykowych DC do minimum.

Systemy z optymalizatorami prądu stałego brzmią obiecująco, ale potrajają liczbę połączeń wtykowych na dachu. Na dachu! Jeśli spojrzymy na konwencjonalny system fotowoltaiczny 6,4 kWp z 20 modułami słonecznymi, w przypadku falownika łańcuchowego potrzeba 21 połączeń wtykowych DC.

System z falownikiem łańcuchowym


Dla porównania: system tej samej wielkości z optymalizatorami DC wymaga aż 61 połączeń wtykowych!

System z optymalizatorami mocy

Dobrze przeszkoleni instalatorzy zapewniają bezpieczeństwo instalacji PV

Także podczas wyboru firmy instalacyjnej trzeba się jej dobrze przyjrzeć: firma Fronius gruntownie szkoli swoich System Partnerów także w dziedzinie ochrony przeciwpożarowej. Wybierając firmę certyfikowaną przez firmę Fronius, masz gwarancję bezpieczeństwa. 

Szkolenia wysokiej jakości - niezbędne także dla straży

Na koniec rozprawimy się jeszcze z pogłoską, która naprawdę mocno zakorzeniła się w opinii publicznej: że straż pożarna nie może gasić pożarów instalacji PV, co jest równie nieprawdziwe, jak pozostałe mity dotyczące zagrożenia pożarowego stwarzanego przez fotowoltaikę.

Podobnie jak w przypadku instalatorów, tak i u strażaków ważne jest gruntowne przeszkolenie. Jest to podstawa bezpiecznego obchodzenia się z fotowoltaiką. Dlatego firma Fronius współpracuje ze Stowarzyszeniem Inżynierów i Techników Pożarnictwa, przygotowując materiały szkoleniowe także dla straży pożarnej, które wyjaśniają, jak prawidłowo zachować się w czasie gaszenia płonącej instalacji PV.

Kolejną radą Bernharda Kossaka jest dobry plan poglądowy instalacji PV w skrzynce licznikowej: dzięki niemu strażacy mogą się dowiedzieć, gdzie znajdują się przewody przewodzące prąd elektryczny i w ten sposób zachować bezpieczny dystans. Pożar instalacji PV nie będzie wówczas stanowić dodatkowego ryzyka dla straży pożarnej.

Podsumowanie

Powyższe zalecenia pozwolą zredukować ryzyko powstania pożaru, ale jednocześnie przekładają się również na ograniczenie pozostałych zagrożeń do minimum. Najważniejsze informacje w skrócie to:

  • Tylko 0,007% wszystkich instalacji PV wywołuje szkody pożarowe.
  • Wysokiej jakości urządzenia i dobrze przeszkoleni fachowcy dodatkowo minimalizują to ryzyko.
  • Duża część wszystkich pożarów instalacji PV powstaje wskutek błędów montażu, których można uniknąć.
  • Nie zaleca się montażu urządzeń wyłączających na poziomie modułów, ponieważ zwiększają one niebezpieczeństwo pożaru.
Firma powiązana:
Fronius

Zdaniem naszych Czytelników

Dnia 6.06.2021 o 18:37, Gość Lubicz napisał: Najbardziej podoba mi sie „ryzyko pożaru lub katastrofy budowlanej”. To po co mi źródło takiego niebezpieczeństwa? Prad oplacam raz w roku, place 1800 zl i po sprawie Równie dobrze możesz zmieniać instalację ...

time image

09 Cze 2021, 11:47

Dnia 16.05.2021 o 17:22, Gość Pan piorun napisał: Mam 5 lat i są bardziej bezpieczne     I już umiesz pisać?

time image

Gość Lubicz

06 Cze 2021, 16:37

Najbardziej podoba mi sie „ryzyko pożaru lub katastrofy budowlanej”. To po co mi źródło takiego niebezpieczeństwa? Prad oplacam raz w roku, place 1800 zl i po sprawie

time image

Gość Pan piorun

16 Maj 2021, 15:22

Mam 5 lat i są bardziej bezpieczne niż gaz w domu przy małych dzieciach. 

time image

07 Maj 2021, 09:18

Dla wytrwałych, świeża konferencja o fotowoltaice, podczas której mówiono m.in. o przyczynach pożarów instalacji PV: https://www.youtube.com/watch?v=YdrLfDRnCQk

time image

Gość Grzegorz

06 Maj 2021, 10:39

Najważniejsza jest wiedza. Aktualnie sam projektuję i wykonuje własną instalację. Zapoznanie się z normami, przepisami i poradnikami zajęło mi popołudnia około miesiąca. Jest sporo informacji w sieci i cenię sobie te, które podają uzasadnienie danej zasady projektowania i wykonania. ...

time image

Gość Julia

13 Kwi 2021, 07:04

Mikrofalowniki to najlepsze rozwiązanie - napięcie na bezpiecznym poziomie, czyli lepiej niż przy zwykłym falowniku, a złączek mniej niż przy optymalizatorach - czyli mniej prawdopodobna awaria

time image

12 Kwi 2021, 20:18

52 minuty temu, Gość Ja napisał: Witam a co z miktofalownikami   A co ma być? Czytamy, co ustalił producent i postępujemy, jak sobie życzy. Jak przy każdym urządzeniu. 

time image

Gość Ja

12 Kwi 2021, 19:24

Witam a co z miktofalownikami

Wiecej na Forum BudujemyDom.pl
Pokaż wszystkie komentarze

Dodaj komentarz

time image
time image
Zobacz inne artykuły
Użytkowanie instalacji fotowoltaicznej - 6 kluczowych pytań
Użytkowanie instalacji fotowoltaicznej - 6 kluczowych pytań
Zadaj pytanie ekspertowi Masz wątpliwości lub dodatkowe pytania? Napisz do nas!
expert image
Akceptowane formaty plików: 'jpg', 'jpeg', 'gif', 'bmp', 'png'. Dodawanie wielu plików - wciśnij CTRL.
Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Administrator danych osobowych: AVT-Korporacja sp. z o.o. z siedzibą: ul. Leszczynowa 11, 03-197 Warszawa. Cel przetwarzania danych: udzielenie odpowiedzi na zadane pytanie. Okres przetwarzania danych: Twoje dane przetwarzane będą do czasu istnienia podstawy do ich przetwarzania – czyli w tym konkretnym przypadku, do czasu udzielenia odpowiedzi. Masz prawo do: dostępu do Twoich danych, ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych lub ich przenoszenia. Możesz: odwołać zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych, zażądać, by Twoje wszystkie dane zostały usunięte. Podstawy prawne: art. 5, 6, 12, 13 Ogólnego rozporządzenia o ochronie danych osobowych (RODO). Czytaj więcej
Dodano plik do wysłania
Budujemy Dom
11,90 zł tylko teraz!
Teraz za darmo!
Od teraz, dla wszystkich! Wystarczy, że się zalogujesz. A otrzymasz dostęp do wszystkich artykułów z papierowego Budujemy Dom! Całkowicie za darmo!
Dom Energooszczędny Vademecum 2021

Dom Energooszczędny Vademecum

ABC Budowania 2021

ABC Budowania

Jak budować bez błędów

Wnętrza 2021

Wnętrza

Nowoczesne, stylowe, piękne wnętrza - zasady, porady, inspiracje

Czas na Wnętrze wrzesień 2021

Czas na Wnętrze

Magazyn wnętrzarski pełen inspiracji

Twój Dom Twój Styl 2021

Twój Dom Twój Styl

Poradnik shoppingowy

Budujemy Dom lipiec - sierpień 2021

Budujemy Dom

Czasopismo budowlane dla budujących dom i wykonawców

Dom Polski 2021

Dom Polski

Jak zbudować dom tańszy niż mieszkanie

Nowoczesne Instalacje 2021

Nowoczesne Instalacje