Biomasa ciągle w trendzie. Przegląd rozwiązań grzewczych od kotłów na paliwa stałe po pompy ciepła

Dwa paliwa - jeden kocioł. Dla kogo takie rozwiązanie?

Jednym z bardziej uniwersalnych rozwiązań są kotły umożliwiające zamienne spalanie dwóch rodzajów biomasy. Taką możliwość zapewnia kocioł BIO GREEN PLUS, którego konstrukcja oparta jest na ręcznym załadunku i zgazowaniu drewna w dużej komorze zasypowej oraz możliwości automatycznego spalania peletu przy wykorzystaniu palnika miniGreen.

To rozwiązanie może okazać się szczególnie korzystne w przypadku czasowego braku jednego z paliw, dużych wahań cen, awarii lub przerw w dostawie energii elektrycznej. Jeden kocioł zajmuje mniej miejsca niż dwa osobne urządzenia – np. osobny kocioł na drewno i osobny na pelet – choć należy również przewidzieć przestrzeń na dedykowany do mocy kotła zbiornik akumulacyjny/buforowy oraz miejsce do składowania opału. Dodatkowym udogodnieniem jest możliwość zmiany kierunku otwierania drzwiczek kotła (prawe/lewe).

Kocioł SAS BIO GREEN PLUS

Kocioł BIO GREEN PLUS dostępny jest w mocach 15 i 23 kW. Urządzenie charakteryzuje się wysoką sprawnością, spełnia wymagania ekoprojektu, zostało przebadane zgodnie z normą PN EN 303-5+A1:2023-05 oraz posiada klasę efektywności energetycznej A+ dla polan drzewnych.

Dobór odpowiedniej mocy kotła powinien być uzależniony zarówno od zapotrzebowania cieplnego budynku, jak i częstotliwości pracy urządzenia w trybie ręcznym i automatycznym.

Kocioł wyposażony jest w regulator ST950K z kolorowym, dotykowym panelem sterującym. Sterownik zapewnia komunikację z modułem palnika miniGreen, obsługę trzech pomp obiegowych, zaworu mieszającego, dwóch hallotronów (czujnik blokady rusztu palnika oraz czujnik otwarcia drzwiczek paleniskowych), a także dwóch podajników ślimakowych: podajnika wewnętrznego tzw. stokera oraz podajnika zewnętrznego.

Wyposażenie obejmuje również zestaw czujników i przewodów elektrycznych, moduł bufora, zabezpieczenie STB oraz możliwość konfiguracji podłączenia zbiornika CWU równolegle lub szeregowo ze zbiornikiem buforowym. Konstrukcja umożliwia również podłączenie dodatkowych modułów, m.in. wentylatora wyciągowego czy modułu internetowego.

Ze względów bezpieczeństwa automatyka kotła uniemożliwia automatyczne przełączanie pomiędzy trybem spalania drewna i peletu bez ingerencji użytkownika. Rozwiązanie dwupaliwowe skierowane jest przede wszystkim do świadomych użytkowników korzystających z różnych trybów pracy urządzenia w dłuższych okresach eksploatacji.

Przejście na automatyczne spalanie peletu wymaga wyczyszczenia wymiennika, podłączenia zestawu peletowego, uzupełnienia paliwa w koszu zasypowym oraz wyboru odpowiednich ustawień sterownika zgodnie z instrukcją obsługi. Powrót do spalania drewna wymaga odłączenia palnika, wyczyszczenia komory zasypowej oraz ponownego montażu elementów przeznaczonych do spalania drewna.

Podstawowa konstrukcja kotła jako urządzenia zgazowującego drewno dostępna jest również pod nazwą GREEN PLUS w mocach 15 i 23 kW. Powiększona komora zasypowa oraz szeroki otwór załadowczy pozwalają na spalanie polan drewna o długości przekraczającej 50 cm. Dla użytkowników posiadających dostęp do własnego drewna opałowego jest to rozwiązanie korzystne zarówno ekonomicznie, jak i ekologicznie.

Kocioł posiada najwyższą 5 klasę, certyfikat EcoDesign oraz sprawność na poziomie 90,5–90,6%. Uniwersalna konstrukcja umożliwia zmianę kierunku otwierania drzwiczek, a opcjonalnie możliwy jest także montaż wentylatora wyciągowego w górnej części korpusu kotła.

Wybór wersji przeznaczonej wyłącznie do spalania drewna nie zamyka możliwości dalszej rozbudowy urządzenia. W późniejszym czasie użytkownik może doposażyć kocioł w zestaw peletowy obejmujący palnik, kosz zasypowy oraz sterowanie i rozszerzyć funkcjonalność urządzenia o automatyczne spalanie peletu.

Zarówno wersja zasypowa, jak i dwupaliwowa wpisane są na Listę ZUM i kwalifikują się do programu Czyste Powietrze.

Kotły na biomasę z dofinasowaniem lub bez

W grupie kotłów zasypowych zgazowujących drewno dostępny jest również kocioł VARMO PLUS ze standardową komorą zasypową oraz szerszym typoszeregiem mocy. Urządzenia dostępne są w wariantach 10, 15, 20 i 25 kW. Także w tym przypadku możliwe jest uzyskanie dofinansowania w ramach programu Czyste Powietrze.

Do współpracy z kotłami zasypowymi zalecane są zbiorniki buforowe SAS BST dostępne w pojemnościach od 100 do 1000 l oraz wielu konfiguracjach średnic dennic i rozstawu muf przyłączeniowych.

Największym zainteresowaniem cieszą się kotły peletowe o podwyższonym standardzie, z emisją pyłów do PM ≤20 mg/m³, wpisane na Listę ZUM i kwalifikujące się do dofinansowania. W ofercie SAS są to kotły BIO COMPACT PLUS o mocach 10, 12, 17, 20 i 25 kW oraz BIO EFEKT PLUS o mocach 14, 17, 23, 29 i 36 kW.

Kocioł SAS BIO COMPACT PLUS

Za intuicyjną obsługę odpowiada sterownik z kolorowym, dotykowym wyświetlaczem, obsługą czterech pomp obiegowych, dwóch zaworów mieszających, sterowaniem pogodowym, wbudowanym modułem Ethernet, algorytmem PID oraz możliwością podłączenia regulatora pokojowego.

Integralnym elementem urządzeń jest opatentowany palnik peletowy SAS MULTI FLAME wyposażony w automatyczne, wysokoefektywne i samooczyszczające się palenisko. System dostarcza dokładnie taką ilość paliwa, jaka jest niezbędna do uzyskania zadanej temperatury pracy kotła.

Bezpieczny transport biomasy zapewnia mechanizm dwóch ślimaków rozdzielonych kanałem przesypowym, co skutecznie zabezpiecza przed cofnięciem płomienia do zasobnika.

To samo rozwiązanie w zakresie sterowania i konstrukcji palnika zastosowano również w kotłach peletowych 5 klasy z certyfikatem EcoDesign i emisją pyłów do PM ≤40 mg/m³. Nie wszyscy użytkownicy korzystają bowiem z programów dofinasowań, szczególnie w przypadku nowo budowanych obiektów. Dla wielu inwestorów istotne pozostają wysokie wymagania jakościowe i emisyjne przy jednoczesnym ograniczeniu kosztów zakupu urządzenia.

W tej grupie znajdują się kotły BIO COMPACT, BIO EFEKT, BIO SOLID oraz BIO SPARK o szerokim zakresie mocy rozpoczynającym się już od 10 kW, co ma szczególne znaczenie w nowoczesnym budownictwie o niższym zapotrzebowaniu energetycznym.

Nie można również pomijać potrzeb budownictwa publicznego, obiektów usługowych oraz przemysłowych. W przypadku budynków o dużej kubaturze wymiana starego źródła ciepła – obok termomodernizacji – pozostaje jednym z kluczowych elementów ograniczenia kosztów ogrzewania i poprawy efektu ekologicznego.

W tej kategorii urządzeń dostępne są moce od 72 do 200 kW, a użytkownik może wybrać konstrukcję przystosowaną do spalania peletu w kotle BIO SOLID lub węgla kamiennego sortymentu groszek w kotle SOLID.

Automatyczne odpopielanie - większy komfort obsługi kotła

W przypadku kotłów peletowych o większych mocach szczególnego znaczenia nabiera ograniczenie czynności eksploatacyjnych. Dlatego dodatkowym elementem zwiększającym komfort użytkowania może być automatyczny system odpopielania.

Układ wykorzystuje ruchome ruszty usuwające popiół z paleniska, który następnie transportowany jest przez lej zsypowy do zewnętrznego popielnika za pomocą transportera ślimakowego.

W praktyce – w zależności od jakości peletu oraz obciążenia cieplnego budynku – kocioł może pracować nawet od 1 do 3 miesięcy bez konieczności ręcznego opróżniania popielnika. Proces odbywa się automatycznie, a częstotliwość pracy systemu może być regulowana z poziomu sterownika.

Popiół trafia do pojemnika o pojemności od 50 do 225 dm³ wyposażonego w kółka i uchwyt ułatwiające transport oraz opróżnianie. Warto dodać, że powstały popiół może zostać wykorzystany jako nawóz.

System automatycznego odpopielania stanowi wyposażenie dodatkowe i musi zostać uwzględniony już na etapie zamówienia urządzenia. Należy również pamiętać, że zwiększa on wysokość kotła oraz wymaga odpowiedniej ilości miejsca w kotłowni. Rozwiązanie to najczęściej stosowane jest w urządzeniach o większych mocach, gdzie ilość powstającego popiołu jest większa, a ograniczenie obsługi ma szczególne znaczenie dla komfortu eksploatacji.

Montaż w kaskadzie dwóch jednostek BIO SOLID z automatycznym podawaniem peletu

W przypadku kotła ECO-PELL (100 – 200 kW) użytkownik może korzystać z peletu, lub z węgla kamiennego sortymentu groszek w jednym urządzeniu. W obecnych realiach możliwość wyboru paliwa stanowi istotną zaletę konstrukcji dwupaliwowej.

Kocioł wyróżnia palnik tłokowy przystosowany do spalania dwóch rodzajów paliw, automatyczne palenisko ze stali nierdzewnej o grubości 8 mm z rusztem otworowym odpowiadającym za doprowadzenie powietrza pierwotnego oraz dodatkowy nadmuch w ścianach bocznych kotła realizujący dopływ powietrza wtórnego.

Wymiennik ciepła z poziomym układem kaset i czopuchem skierowanym do góry zapewnia łatwe czyszczenie oraz większe możliwości ustawienia kotła względem komina. Elementy ceramiczne oraz turbulatory spalin ograniczają emisję pyłów i zwiększają sprawność urządzenia.

Sterownik obsługuje cztery pompy, dwa zawory mieszające, regulację pracy wentylatorów powietrza pierwotnego i wtórnego oraz posiada wbudowany moduł Ethernet. Dodatkowo kocioł standardowo wyposażony jest w zasilacz awaryjny UPS zabezpieczający przed cofnięciem żaru do zasobnika paliwa poprzez ustawienie tłoka podajnika w pozycji zamkniętej w przypadku zaniku zasilania.

Nowoczesne kondensacyjne kotły gazowe nadal doceniane

Nie wszędzie istnieją warunki do montażu kotła na paliwa stałe. Ograniczona przestrzeń lub brak wydzielonej kotłowni często zawężają wybór źródła ogrzewania. W takich przypadkach rozwiązaniem mogą być nowoczesne kondensacyjne kotły gazowe.

Choć w nowej odsłonie programu Czyste Powietrze urządzenia te nie są już kosztem kwalifikowanym, nadal pozostają wpisane na Listę ZUM. Użytkownicy doceniają je przede wszystkim za stosunkowo niski koszt inwestycyjny, kompaktowe wymiary oraz wygodę wynikającą z praktycznie bezobsługowej pracy.

Kotły SAS CONDENS oraz CONDENS PLUS wyposażone są w duży, czytelny wyświetlacz z tekstowymi komunikatami oraz rozbudowany system autodiagnostyki. Mogą współpracować z automatyką pogodową oraz dodatkowymi modułami, takimi jak moduł strefowy 959ZH.

Instalacja kotłów gazowych w kaskadzie

Dla jeszcze wygodniejszej obsługi instalacji rekomendowany jest regulator pokojowy OpenTherm ST-2801 Wi-Fi. Regulatory OpenTherm zapewniają optymalny komfort cieplny dzięki inteligentnemu sterowaniu pracą instalacji zgodnie z harmonogramem użytkownika, nastawioną temperaturą lub indywidualną krzywą grzewczą.

Poza standardowymi mocami 19 i 24 kW w ofercie znajdują się także urządzenia o mocach 30 i 42 kW przeznaczone dla budynków o wyższym zapotrzebowaniu energetycznym. Przy montażu kilku jednostek w kaskadzie możliwe jest zabezpieczenie ogrzewania oraz przygotowania CWU dla obiektów usługowych i publicznych o większej kubaturze.

Polska pompa ciepła SAS VESTA

Wśród nowoczesnych źródeł ogrzewania nie można pomijać pomp ciepła, szczególnie urządzeń pracujących na naturalnych czynnikach roboczych.

SAS VESTA to pompa ciepła typu powietrze–woda osiągająca współczynnik COP do 4.2 dla A2W35 w cyklu grzania oraz SCOP=3,3 i klasę energetyczną A++ dla klimatu umiarkowanego.

Urządzenie sprzedawane jest w systemie CTI (Complete To Install), co oznacza, że instalator otrzymuje kompletny zestaw wyposażony w podzespoły gotowe do montażu. Rozwiązanie to przekłada się na uproszczenie prac instalacyjnych oraz oszczędności wynikające z zakupu jednego, skonfigurowanego zestawu.

Istotnym elementem pozostaje również łatwy dostęp do doradztwa technicznego i serwisu polskiego producenta. Prawidłowo dobrana i zamontowana pompa ciepła może pracować zarówno ekologicznie, jak i ekonomicznie. Podstawą doboru urządzenia w budynku termomodernizowanym powinien być jednak rzetelny audyt energetyczny określający rzeczywiste zapotrzebowanie budynku na energię.

Pompa ciepła VESTA została przebadana w Centralnym Ośrodku Chłodnictwa COCH w Krakowie, co potwierdza deklarowane parametry techniczne, wysoką efektywność oraz bezpieczeństwo urządzenia. Urządzenie wpisane jest na Listę ZUM i kwalifikuje się do programów dotacyjnych.